Interpelacja nr 16292

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego dla rodziców dzieci, które mają przyznane świadczenie wspierające

Zgłaszający: Mateusz Morawiecki

Data wpływu: 31-03-2026

Szanowna Pani Minister,

zwracam się z uprzejmą prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie problemu systemowego, który uniemożliwia rodzicom dzieci niepełnosprawnych uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, gdy dziecko ma przyznane świadczenie wspierające. Obecne przepisy powodują, że rodzice, którzy całkowicie poświęcają się opiece nad dzieckiem wymagającym stałej i intensywnej pomocy, są pozbawieni finansowego wsparcia, mimo że ich faktyczna odpowiedzialność i koszty utrzymania dziecka pozostają niezmienne.

Przykładem jest sytuacja, w której ojciec sprawuje całodobową opiekę nad córką z ciężką niepełnosprawnością (ocena funkcjonalna 92–93 pkt). Mimo że sprawuje on pełną opiekę, nie przysługuje mu świadczenie pielęgnacyjne, ponieważ dziecko korzysta już ze świadczenia wspierającego. Ponadto ojciec musiał zwrócić świadczenie pielęgnacyjne, które wcześniej zostało mu przyznane i pobrane za pół roku, ponieważ decyzja administracyjna o przyznaniu dziecku świadczenia wspierającego została wydana dopiero później.

Problem ten dotyka setek, jeśli nie tysięcy rodzin w Polsce, w których dorosłe dziecko niepełnosprawne wymaga stałej opieki, a rodzic zmuszony jest rezygnować z pracy zawodowej. Obecne przepisy powodują sytuację, w której rodzic, który faktycznie sprawuje opiekę, nie ma prawa do wsparcia finansowego, podczas gdy państwo przyznaje świadczenie osobie niepełnosprawnej. W praktyce oznacza to, że prawo do wsparcia rodziny i prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wzajemnie się wykluczają, co jest społecznie i ekonomicznie nieuzasadnione.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie zmian w przepisach, które umożliwiłyby przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego rodzicom dzieci, które mają przyznane świadczenie wspierające, tak aby realna opieka nad dzieckiem była odpowiednio wynagradzana?
2. Czy istnieją plany wprowadzenia mechanizmu kompensacyjnego lub odszkodowawczego dla opiekunów, którzy zostali zmuszeni do zwrotu świadczenia pielęgnacyjnego z powodu późnego wydania decyzji administracyjnej, pomimo że prawo do świadczenia pielęgnacyjnego było wcześniej przyznane?
3. Czy ministerstwo prowadzi analizy lub badania dotyczące wpływu obowiązujących zasad na bezpieczeństwo socjalne i dobrostan rodzin opiekujących się osobami niepełnosprawnymi?
4. Czy ministerstwo przewiduje ujednolicenie zasad dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego w zakresie możliwości podejmowania pracy przez opiekunów? Obecnie osoby pobierające świadczenie na tzw. nowych zasadach mogą podejmować pracę, podczas gdy osoby korzystające ze świadczenia na tzw. starych zasadach takiej możliwości nie mają. Powoduje to nierówne traktowanie opiekunów znajdujących się w podobnej sytuacji życiowej.