do ministra infrastruktury
w sprawie relokacji mieszkańców z terenów położonych w granicach portu morskiego w Świnoujściu
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 31-03-2026
Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację do ministra infrastruktury w sprawie relokacji mieszkańców budynków położonych przy ul. Jana Sołtana 4 oraz ul. Ludzi Morza 14, 14A, 14B i 14C w Świnoujściu.
Z korespondencji kierowanej przez prezydenta miasta Świnoujście do organów administracji rządowej wynika, że sprawa ma charakter wieloletni, systemowy i wykracza poza samodzielne kompetencje gminy. W piśmie z dnia 18 marca 2026 r. skierowanym do wojewody zachodniopomorskiego wskazano wprost, że skomplikowana sytuacja prawno-własnościowa tych nieruchomości dotyka kompetencji wojewody jako reprezentanta Skarbu Państwa, a tereny te stanowią dawne mienie PPDiUR Odra, które po likwidacji przedsiębiorstwa w znacznej części zostało przejęte przez Skarb Państwa. Jednocześnie obszar ten znajduje się w granicach portu morskiego, co powoduje oczywistą kolizję funkcji mieszkaniowej z uciążliwą działalnością portową.
W tej samej korespondencji podkreślono również, że skomplikowanie struktury własnościowej nastąpiło m.in. poprzez przekazanie części gruntów na rzecz Zarządu Morskich Portów Szczecin i Świnoujście SA – spółki o strategicznym znaczeniu, nad którą nadzór sprawuje administracja rządowa działająca jako Skarb Państwa. Zwrócono także uwagę, że ZMPSiŚ przysługuje ustawowe prawo pierwokupu nieruchomości znajdujących się w granicach portu, a zatem bez aktywnego udziału administracji rządowej oraz podmiotów państwowych nie da się wypracować trwałego mechanizmu prawnego rozwiązania tej sprawy.
Co istotne, z pisma władz Świnoujścia wynika, że temat był prezentowany ministrowi infrastruktury oraz ZMPSiŚ, a firma Euro Terminal Real Estate sp. z o.o. deklarowała wniesienie 3 mln euro na proces relokacji w zamian za przejęcie terenów zajmowanych obecnie przez mieszkańców. Jednocześnie kolejny partner prywatny, zainteresowany udziałem w przedsięwzięciu, miał odstąpić od finansowego udziału z uwagi na skalę kosztów. Gmina zadeklarowała natomiast przekazanie i uzbrojenie działki pod nową zabudowę, ale wskazała, że bez udziału administracji rządowej oraz bez jasnego modelu finansowania cała operacja pozostaje niewykonalna.
Z kolei w piśmie z dnia 30 marca 2026 r. skierowanym do Ministerstwa Klimatu i Środowiska prezydent miasta Świnoujście podkreśliła, że od lipca 2024 r. działa grupa robocza z udziałem miasta, Zarządu Morskich Portów Szczecin i Świnoujście SA oraz firmy Euro Terminal Real Estate sp. z o.o., ponieważ uznano, że jedynym trwałym i skutecznym rozwiązaniem problemów mieszkańców jest ich całkowita relokacja. W korespondencji tej zaznaczono również, że sytuacja bytowa mieszkańców rażąco odbiega od przyjętych standardów, a obecnie oferowane środki są dla mieszkańców nieakceptowalne i całkowicie niewystarczające na zakup nowego mieszkania. Mieszkańcy oczekują relokacji na zasadzie „klucz za klucz”.
Władze samorządowe jednoznacznie wskazują także, że utrwalanie funkcji mieszkaniowej w obecnej lokalizacji pozostaje w sprzeczności z portowym charakterem tych terenów. Nieruchomości znajdują się bowiem w granicach portu morskiego, a zatem ich przyszłość musi być oceniana również przez pryzmat ustawy o portach i przystaniach morskich oraz interesu państwa związanego z funkcjonowaniem infrastruktury o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej. W tej sytuacji relokacja mieszkańców nie jest kwestią lokalnej wygody, lecz koniecznością wynikającą z obiektywnych uwarunkowań prawnych, gospodarczych i społecznych.
Sprawa ta pokazuje zarazem bierność obecnego rządu Donalda Tuska. Mimo upływu czasu, mimo jednoznacznych sygnałów ze strony samorządu, mimo zaangażowania podmiotów prywatnych i mimo świadomości, że problem dotyczy gruntów, kompetencji i podmiotów pozostających w orbicie odpowiedzialności państwa, do dziś nie przedstawiono mieszkańcom żadnego realnego, kompleksowego i wiążącego planu działania. Nie może być tak, że państwo rozwija strategiczną infrastrukturę portową, a koszty tego rozwoju w praktyce ponoszą zwykli mieszkańcy, pozostawieni bez skutecznej ochrony i bez pewności co do swojej przyszłości.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Proszę o udzielenie odpowiedzi wraz ze wskazaniem konkretnych terminów, jednostek odpowiedzialnych oraz planowanych źródeł finansowania.