Interpelacja nr 16867

do ministra klimatu i środowiska

w sprawie braku systemowej kontroli nad gospodarką odpadami zawierającymi amalgamat dentystyczny, oznaczonymi kodem 18 01 10*, oraz naruszeń rozporządzenia UE 2017/852

Zgłaszający: Dariusz Matecki

Data wpływu: 28-04-2026

Zostałem poproszony przez jednego z mieszkańców Pomorza Zachodniego o skierowanie niniejszej interpelacji, dotyczącej problemu braku skutecznej kontroli nad obrotem, ewidencją i unieszkodliwianiem odpadów zawierających amalgamat dentystyczny. Sprawa ta ma istotne znaczenie zarówno z punktu widzenia ochrony środowiska, jak i bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli.

Z informacji uzyskanych od Wojewódzkich Inspektoratów Ochrony Środowiska wynika niepokojący obraz braku jednolitego i skutecznego nadzoru nad tym obszarem. Z przekazanych odpowiedzi wynika, że w latach 2019-2026 w większości regionów nie prowadzono celowych kontroli gabinetów stomatologicznych pod kątem posiadania i prawidłowej eksploatacji obowiązkowych separatorów amalgamatu, a działalność ta bywała traktowana jako „niskoszkodliwa“.

Takie podejście budzi poważne wątpliwości w świetle obowiązujących przepisów prawa Unii Europejskiej, w szczególności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2017/852, które przewiduje obowiązek stosowania separatorów amalgamatu o skuteczności co najmniej 95%. Brak realnej kontroli wykonywania tego obowiązku oznacza ryzyko, że przepisy pozostają jedynie formalnym wymogiem, bez rzeczywistego przełożenia na praktykę funkcjonowania gabinetów stomatologicznych.

Należy podkreślić, że problem nie dotyczy wyłącznie formalnej ewidencji odpadów, lecz także bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli oraz ochrony środowiska. Rtęć należy do substancji szczególnie toksycznych, a niekontrolowane przedostawanie się odpadów zawierających ten metal do kanalizacji i środowiska wodnego może powodować poważne skutki dla zdrowia ludzi oraz ekosystemów.

Przy funkcjonowaniu w Polsce około 37 000 gabinetów stomatologicznych brak systemowej kontroli w tym zakresie może prowadzić do rozproszonego, trudnego do wykrycia i długotrwałego zanieczyszczania środowiska. Szczególnie niepokojące jest to, że mimo istnienia na rynku wyspecjalizowanych technologii oraz podmiotów zajmujących się odbiorem i unieszkodliwianiem tego rodzaju odpadów, organy kontrolne nie prowadziły działań o charakterze ogólnopolskim i systemowym.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

  1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada wiedzę na temat braku jednolitych wytycznych centralnych dla Wojewódzkich Inspektoratów Ochrony Środowiska w zakresie kontroli gospodarki odpadami o kodzie 18 01 10* w latach 2019-2026?
  2. Jak ministerstwo odnosi się do przypadków traktowania przez organy ochrony środowiska działalności związanej z emisją lub potencjalną emisją rtęci jako działalności „niskoszkodliwej“?
  3. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wydanie wytycznych dla Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska w celu przeprowadzenia ogólnopolskiej akcji kontrolnej w gabinetach stomatologicznych w zakresie posiadania i prawidłowej eksploatacji separatorów amalgamatu?
  4. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska zamierza przeanalizować skalę problemu nieprawidłowego postępowania z odpadami zawierającymi amalgamat dentystyczny oraz przedstawić dane dotyczące liczby kontroli, stwierdzonych naruszeń i zastosowanych sankcji w tym zakresie?