do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie braku finansowania i szacunku dla narodowych relikwii wojskowych, na przykładzie sztandaru 4. Pułku Strzelców Podhalańskich oraz proporca mistrzowskiego 21. Dywizji Piechoty Górskiej
Zgłaszający: Przemysław Drabek
Data wpływu: 13-05-2026
Szanowna Pani Minister,
z głębokim oburzeniem i niedowierzaniem przyjąłem informację, że Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego odmówiło przyznania jakichkolwiek środków Muzeum Regionalnemu im. dr. Janusza Petera w Tomaszowie Lubelskim na ratowanie i konserwację dwóch absolutnie wyjątkowych narodowych skarbów:
• sztandaru 4. Pułku Strzelców Podhalańskich (ufundowanego przez społeczeństwo ziemi cieszyńskiej, wykonanego przez siostry felicjanki),
• proporca mistrzowskiego 21. Dywizji Piechoty Górskiej (oznaczonego Krzyżem Virtuti Militari).
Oba artefakty zostały heroicznie ukryte przez żołnierzy pułku we wrześniu 1939 r. w rejonie Tomaszowa Lubelskiego w trakcie ostatnich walk kampanii wrześniowej i odnalezione ponad rok temu (wiosna 2025 r.). Mimo wniosku muzeum o środki na prace konserwatorsko-ratunkowe – resort nie przyznał ani złotówki.
Oznacza to, że bezcenne relikwie, na których spoczywają ślady krwi i poświęcenia polskich żołnierzy, którzy „zrobili dla Ojczyzny co mogli, broniąc i ratując swoje znaki do końca”, nadal czekają na ratunek w warunkach, które grożą ich dalszą degradacją.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź:
1. Dlaczego Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego uznało, że sztandar i proporzec 4. Pułku Strzelców Podhalańskich oraz 21. Dywizji Piechoty Górskiej nie zasługują na ochronę jako dobra kultury o szczególnym znaczeniu dla tożsamości narodowej i pamięci o bohaterach obrony ojczyzny we wrześniu 1939 r.?
2. Jak to możliwe, że w tym samym czasie resort znajduje dziesiątki milionów złotych na stypendia i dotacje dla działalności o wątpliwej wartości artystycznej i kulturowej – np. 60 tys. zł stypendium dla „Jasia” Kapeli na pisanie piosenek do musicalu o aborcji (projekt oceniony na 90/100 punktów przez komisję ministerialną), którego fragmenty pełne są wulgaryzmów, obelg i ideologicznej propagandy? Czy zdaniem ministerstwa wulgarny „teatr” polityczny jest ważniejszy od relikwii żołnierzy, którzy oddali życie za Polskę?
3. Ile dokładnie środków w latach 2024-2026 ministerstwo przeznaczyło na tzw. upowszechnianie kultury i stypendia twórcze dla osób i projektów kontrowersyjnych ideologicznie, a ile na ratowanie materialnych świadectw polskiej historii militarnej i niepodległościowej?
W imieniu własnym, rodzin żołnierzy 4. Pułku Strzelców Podhalańskich (w tym poległych w obronie ojczyzny) oraz wszystkich Polaków, dla których sztandary i proporce wojskowe są świętością – apeluję o natychmiastowe:
• ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie niezbędnych środków na pełną konserwację i zabezpieczenie obu artefaktów;
• wskazanie konkretnych źródeł finansowania projektu ratunkowego (programy, pule budżetowe, terminy);
• podanie do publicznej wiadomości harmonogramu prac konserwatorskich i terminu ich realizacji.
Polska nie może pozwolić, by sztandary, za które żołnierze 1939 r. oddawali życie, niszczały przez biurokratyczną obojętność lub ideologiczne priorytety resortu.