Odpowiedź na interpelację nr 17201

w sprawie polskich obywateli i obywatelek biorących udział w misji humanitarnej Global Sumud Flotilla

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Władysław Teofil Bartoszewski

Warszawa, 11-06-2026

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację nr 17201 Pani Poseł Darii Gosek-Popiołek i in. w sprawie polskich obywateli i obywatelek biorących udział w misji humanitarnej Global Sumud Flotilla, Ministerstwo Spraw Zagranicznych informuje, iż przedmiotowa inicjatywa była objęta stałym monitoringiem resortu zarówno w wymiarze działań politycznych, jak i konsularnych. Odpowiednie struktury resortu pozostawały w stałym kontakcie z organizatorami rejsu po stronie polskiej oraz rodzinami uczestników.

Jednocześnie MSZ uprzejmie informuje, iż podziela opinię, iż sytuacja w Strefie Gazy pozostaje dramatyczna, co jest przedmiotem rozmów polskich delegacji różnych szczebli nie tylko na forum organizacji międzynarodowych, ale również w relacjach dwustronnych RP z partnerami zagranicznymi. Pozostajemy w stałym kontakcie m.in. z UNRWA czy organizacją Lekarze Bez Granic. Z niepokojem odnotowujemy skalę zniszczeń w Gazie dokonanych przez siły zbrojne Izraela i z oburzeniem podkreślamy, iż prawo tego państwa do samoobrony nie jest równoznaczne z akceptacją ponad 70 tys. ofiar po stronie palestyńskiej, w ogromniej większości osób cywilnych. Zdajemy też sobie sprawę z faktu, iż strona izraelska dopuszcza się systematycznych naruszeń rozejmu z 9 października 2025 r. co skutkuje dodatkową liczbą 881 ofiar śmiertelnych oraz 2 621 rannych (wg danych z 22 maja 2026 r.).

Odnosząc się do pytań uprzejmie informujemy, iż:

Czy Polska zapewniła pani Magdalenie Górskiej, uczestniczce misji nielegalnie przechwyconej przez Izrael w dniu 29 kwietnia 2026 roku, u której następnie w wyniku przemocy fizycznej powstał uraz szyi, niezbędną opiekę konsularną i czy MSZ zna stan zdrowia pani Magdaleny Górskiej? Czy MSZ podjął działania dyplomatyczne w związku z nielegalną detencją i przemocą na polskiej obywatelce?

Wspomniana osoba została przewieziona na Kretę, skąd po kilku dniach powróciła do miejsca zamieszkania. W czasie pobytu na Krecie pozostawała w kontakcie z Konsulem RP w Atenach, nie wnioskując jednak o udzielenie pomocy konsularnej.

Czy Polska podjęła lub zamierza podjąć wysiłki dyplomatyczne zmierzające do ochrony polskich obywateli i obywatelek przed porwaniem, nielegalną detencją, przemocą i torturami ze strony służb izraelskich?

Ochrona obywateli polskich pozostaje konstytucyjnym obowiązkiem Rzeczypospolitej Polskiej, a Ustawa Prawo Konsularne określa obowiązki służb konsularnych MSZ w tym obszarze. Ministerstwo pozostaje w stałym kontakcie z partnerami izraelskimi (równolegle za pośrednictwem Ambasady Izraela w Warszawie i Ambasady RP w Tel Awiwie), które są obiektem naszych kolejnych interwencji dyplomatycznych.

Czy w sytuacji, w której polscy obywatele i obywatelki będący częścią Globalnej Flotylli Sumud zostaną porwani przez wojska izraelskie z wód międzynarodowych i osadzeni w detencji, będą mogli liczyć na wsparcie polskiej ambasady w Izraelu (bądź innym kraju, do którego zostaną przetransportowani) i opiekę konsularną?

Służba konsularna Rzeczypospolitej Polskiej z zasady podejmuje wszelkie dostępne i prawnie dopuszczalne działania zmierzające do ochrony interesów obywateli polskich. Działania te realizowane są w oparciu o przepisy ustawy Prawo konsularne, właściwe konwencje międzynarodowe oraz z uwzględnieniem porządku prawnego państwa przyjmującego. Konsul, działając w granicach przysługujących mu kompetencji, podejmuje działania mające na celu zapewnienie, aby obywatel polski był traktowany z poszanowaniem jego godności oraz nie mniej korzystnie, niż obywatele innych państw. Na wniosek osoby zatrzymanej konsul może m.in. powiadomić wskazane osoby bliskie o zaistniałej sytuacji, utrzymywać kontakt z zatrzymanym, uzyskać od władz miejscowych informacje dotyczące przyczyn zatrzymania, przebiegu postępowania oraz potencjalnych konsekwencji prawnych. Może również udostępnić listę lokalnych adwokatów, spośród których zainteresowany może samodzielnie wybrać pełnomocnika. Należy jednak wyraźnie zaznaczyć, że konsul nie ma możliwości wpływania na przebieg postępowań prowadzonych przez organy państwa przyjmującego ani zagwarantowania czasu ich trwania czy rozstrzygnięcia zgodnego z oczekiwaniami osoby zatrzymanej.

Jednocześnie pragniemy wyraźnie podkreślić, że Ministerstwo Spraw Zagranicznych konsekwentnie i stanowczo odradza wszelkie podróże zarówno do Autonomii Palestyńskiej (w tym w szczególności do Strefy Gazy), jak i do Izraela. Pobyt w tych rejonach wiąże się z wysokim i bezpośrednim ryzykiem dla zdrowia i życia. Z uwagi na dynamiczną, niestabilną oraz trudną do przewidzenia sytuację bezpieczeństwa, możliwość udzielenia skutecznej pomocy konsularnej może być istotnie ograniczona, a w skrajnych przypadkach – całkowicie niemożliwa.

Czy jeśli w wyniku przechwycenia na wodach międzynarodowych zostaną oni poddani procedurze deportacyjnej, polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych zamierza pokryć koszty przelotu do Polski bądź inne koszty wynikające z przechwycenia polskich obywateli z wód międzynarodowych przez Izrael?

Ministerstwo Spraw Zagranicznych, ani inne instytucje Państwa Polskiego, nie ponoszą kosztów deportacji obywateli polskich z zagranicy do Kraju. Osoby zatrzymane na morzu przez służby izraelskie zostały deportowane do Turcji, skąd na własną rękę powróciły do miejsc zamieszkania. Koszty deportacji aktywistów zostały pokryte przez Izrael jako stronę deportującą.

Czy i jakie działania Polska podjęła czy też planuje podjąć w celu rozliczenia rządu Izraela za dotychczasowe naruszenia prawa międzynarodowego i zbrodnie wojenne oraz zatrzymania dalszej przemocy, z którą nieustannie spotyka się ludność cywilna w Strefie Gazy?

Polska uznając państwowość Palestyny już w roku 1988 niezmiennie utrzymuje stanowisko ws. konieczności wdrożenia tzw. rozwiązania dwupaństwowego, bazującego na odpowiednich rezolucjach Rady Bezpieczeństwa MSZ. Pozostajemy aktywnym sygnatariuszem Traktatu Rzymskiego stanowiącego podstawę postepowań Międzynarodowego Trybunału Karnego wobec władz Izraela.

Czy Polska popiera zdjęcie blokady Strefy Gazy i utworzenie morskiego korytarza humanitarnego do Strefy Gazy?

Również polskie stanowisko w sprawie Strefy Gazy pozostaje niezmienne. Domagamy się poszanowania przez Izrael zobowiązań przyjętych 9.10.2025 r. i zaprzestanie działań zbrojnych na tym terytorium, jak również wycofania się izraelskich sił z enklawy. Wyrażamy głęboką nadzieję, iż działania Rady Pokoju pod przewodnictwem D. Trumpa, powołanej w celu doprowadzenia do zakończenia konfliktu w Gazie i odbudowy enklawy, nabiorą oczekiwanej dynamiki i przyniosą rezultaty.

Jakie stanowisko zajmuje MSZ wobec potencjalnego użycia siły wobec cywilnych jednostek humanitarnych działających zgodnie z prawem międzynarodowym? Polska niezmiennie opowiada się za koniecznością poszanowania obowiązujących reguł prawnych, w tym prawa międzynarodowego. W konkretnym przypadku dot. Global Sumud Flotilla sytuacja pozostaje niestety prawnie niejednoznaczna i wynika z odmiennych interpretacji legalności izraelskiej blokady morskiej Strefy Gazy.

Czy MSZ dysponuje procedurami dotyczącymi ochrony obywateli polskich uczestniczących w międzynarodowych misjach humanitarnych kierowanych do Strefy Gazy lub innych obszarów konfliktów zbrojnych?

Ministerstwo Spraw Zagranicznych dysponuje procedurami dotyczącymi realizacji pomocy konsularnej obywatelom polskim przebywającym w regionach podwyższonego ryzyka, w tym na obszarach objętych konfliktami zbrojnymi. Procedury te obejmują m.in. monitorowanie sytuacji bezpieczeństwa, przekazywanie ostrzeżeń dla podróżujących, utrzymywanie kontaktu z obywatelami polskimi oraz podejmowanie działań konsularnych przewidzianych przepisami prawa krajowego i międzynarodowego. Jednocześnie należy podkreślić, że udział obywateli polskich w międzynarodowych misjach humanitarnych organizowanych przez podmioty pozarządowe lub inne podmioty niezależne odbywa się co do zasady na ich własną odpowiedzialność. Zakres możliwej pomocy konsularnej w strefach aktywnych działań zbrojnych może pozostawać istotnie ograniczony z uwagi na sytuację bezpieczeństwa, ograniczony dostęp konsularny oraz uwarunkowania wynikające z działań właściwych władz i służb na miejscu.

Czy Polska popiera utworzenie międzynarodowego mechanizmu monitorowania i ochrony transportów humanitarnych kierowanych do Strefy Gazy?

Międzynarodowy mechanizm monitorowania i ochrony transportów humanitarnych kierowanych do Strefy Gazy zapewnia Rezolucja Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2803 z dnia 17 listopada 2025 r., która w sposób formalny zatwierdziła Kompleksowy Plan Zakończenia Konfliktu w Gazie, tj. dwudziestopunktowy program zaproponowany przez prezydenta USA Donalda Trumpa. W jego ramach przewidziano utworzenie tzw. Board of Peace (Rady Pokoju), organizacji przejściowej, która ma pełnić funkcję rządu „technicznego” w enklawie.

Z wyrazami szacunku

z up. Władysław Teofil Bartoszewski
Sekretarz Stanu