Interpelacja nr 17553

do ministra spraw wewnętrznych i administracji

w sprawie braku możliwości weryfikacji osób objętych finansowaniem składek z Funduszu Kościelnego

Zgłaszający: Joanna Mucha

Data wpływu: 03-06-2026

Szanowny Panie Ministrze,

Najwyższa Izba Kontroli w swoim raporcie dotyczącym finansowania Kościołów i związków wyznaniowych wskazała na poważne nieprawidłowości związane z funkcjonowaniem Funduszu Kościelnego, w szczególności w zakresie finansowania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne osób duchownych.

NIK stwierdziła między innymi, że:

• Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie posiada narzędzi do weryfikacji prawidłowości zgłoszeń osób duchownych do systemu ubezpieczeń,
• nie istnieje systemowe rozwiązanie pozwalające potwierdzić status osoby duchownej,
• kontrole ZUS wykazały nieprawidłowości u 48,5 proc. kontrolowanych ubezpieczonych,
• w 34 z 74 postępowań administracyjnych wydano decyzje stwierdzające brak prawa do podlegania ubezpieczeniu jako osoba duchowna.

Jednocześnie około 95 proc. środków Funduszu Kościelnego przeznaczanych jest obecnie właśnie na finansowanie składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Jakie działania podjęło MSWiA po publikacji raportu Najwyższej Izby Kontroli?

2. Czy ministerstwo przygotowało projekt zmian legislacyjnych umożliwiających skuteczną weryfikację osób zgłaszanych do finansowania składek z Funduszu Kościelnego?

3. Czy obecnie istnieje centralny rejestr osób duchownych korzystających z finansowania składek z Funduszu Kościelnego?

4. Ilu duchownych korzysta obecnie z finansowania składek z Funduszu Kościelnego z podziałem na poszczególne Kościoły i związki wyznaniowe?

5. Jaka jest łączna kwota składek opłaconych z Funduszu Kościelnego rocznie?

6. Ilu przypadków nieuprawnionego korzystania z finansowania składek dotyczyły ustalenia ZUS?

7. Czy wobec podmiotów, które zgłaszały osoby nieuprawnione, wyciągnięto konsekwencje finansowe lub prawne?

8. Czy MSWiA planuje uzależnienie finansowania składek od obowiązku pełnej sprawozdawczości i możliwości kontroli?

9. Czy ministerstwo analizowało ryzyko nadużyć wynikające z obecnego systemu?

10. Czy rząd planuje zmianę modelu finansowania składek osób duchownych, w tym współfinansowanie składek przez Kościoły i związki wyznaniowe?

Z poważaniem

Joanna Mucha
Posłanka na Sejm RP