Odpowiedź na interpelację nr 17682

w sprawie braku polskich przedstawicieli w najnowszych nominacjach do Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (EEAS)

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Władysław Teofil Bartoszewski

Warszawa, 01-07-2026

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na Pana interpelację nr 17682 ws. braku polskich przedstawicieli w najnowszych nominacjach do Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych uprzejmie informuję, że:

1. Obecnie 7 obywateli RP zajmuje stanowiska kierownicze w delegaturach Unii Europejskiej: 6 osób pełni funkcje szefów delegatur UE (w Mołdawii, Panamie, Sierra Leone, Tadżykistanie, Turkmenistanie i Zambii), zaś 1 osoba zajmuje stanowisko zastępcy szefa delegatury UE (w Indiach).

2. W ramach rotacji ESDZ 2026 Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP zgłosiło 13 kandydatów na stanowiska szefów i zastępców szefów delegatur UE.

3. Ministerstwo Spraw Zagranicznych prowadziło działania dyplomatyczne mające na celu uzyskanie stanowisk szefów i zastępców szefów delegatur UE przez obywateli polskich. Rozmowy prowadzone były zarówno na szczeblu ministra spraw zagranicznych, szefowej Służby Zagranicznej, stałej przedstawiciel RP przy UE, jak i na niższych szczeblach, przez polskich dyplomatów zatrudnionych w centrali MSZ oraz w Stałym Przedstawicielstwie RP przy UE w Brukseli.

4. Nieobecność obywateli RP w gronie szefów delegatur UE wyłonionych w rotacji ESDZ w 2026 r. jest przede wszystkim efektem wieloletniej polityki kadrowej, ograniczającej zawodowym dyplomatom możliwość rozwoju kariery zawodowej, w tym przede wszystkim sprawowania funkcji kierowniczych na placówkach RP.

5. Zwiększenie liczby Polaków oddelegowanych do instytucji międzynarodowych jest jednym z elementów Strategii Polskiej Polityki Zagranicznej na lata 2026-2030, a także przyjętych przez Radę Ministrów Założeń polskiej polityki zagranicznej i europejskiej na 2026 r.

6. W okresie od grudnia 2023 r. do 2026 r. wzrosła liczba obywateli RP zajmujących stanowiska kierownicze wyższego i średniego szczebla w głównych instytucjach Unii Europejskiej. Dla przykładu, w Komisji Europejskiej liczba ta zwiększyła się z 67 osób w 2023 r. do 75 osób w 2025 r. W Parlamencie Europejskim z kolei liczba Polaków pełniących funkcje kierownicze wzrosła z 20 do 29 osób. Liczba obywateli RP pełniących w omawianym okresie funkcje kierownicze w delegaturach UE pozostawała na podobnym poziomie (7 osób w 2023 r., 9 w 2024 r., 9 w 2025 r., 7 w 2026 r.), podobnie jak liczba Polaków, którzy wyłaniani byli na funkcje kierownicze w delegaturach UE do 2025 r (1 osoba w 2023 r., 2 w 2024 r., 1 w 2025 r., 0 w 2026 r.).

7. Według najnowszych dostępnych danych w Komisji Europejskiej obywatele polscy zajmowali 20 stanowisk na wyższych szczeblach kierowniczych, w tym 3 stanowiska dyrektorów generalnych oraz 12 stanowisk dyrektorów, zastępców dyrektorów i głównych doradców, a także 2 stanowiska szefa i zastępcy szefa gabinetu komisarza. W Sekretariacie Generalnym Rady UE obywatele polscy zajmowali 3 stanowiska dyrektorskie. W Parlamencie Europejskim Polacy pełnili 4 funkcje dyrektorskie, w tym 2 na stanowisku dyrektorów generalnych i 2 na stanowisku dyrektorów. Wg najnowszych dostępnych danych w Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych zatrudnionych było łącznie 14 obywateli RP na stanowiskach kierowniczych wyższego i średniego szczebla, z których 7 osób pracowało w centrali ESDZ, zaś 7 osób w delegaturach UE. Łącznie obywatele polscy zajmowali w 2025 r. 41 stanowisk dyrektorskich i innych wyższych stanowisk kierowniczych w Komisji Europejskiej, Sekretariacie Generalnym Rady UE, Parlamencie Europejskim oraz Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych.

8. Brak obywateli RP wśród puli ambasadorów UE był przedmiotem rozmów ministra spraw zagranicznych, szefowej Służby Zagranicznej, Stałej Przedstawiciel RP przy UE z WP K. Kallas oraz przedstawicielami kierownictwa ESDZ, a także niższego szczebla dyplomatów zatrudnionych w centrali MSZ oraz w Stałym Przedstawicielstwie RP przy UE w Brukseli.

9. Rada Ministrów podejmuje działania zgodnie z przyjętymi 27 stycznia 2026 r. Założeniami polskiej polityki zagranicznej i europejskiej na 2026 r. W MSZ opracowywane są obecnie ramy wieloletnich działań w tym obszarze.

10. Brak obywateli polskich wśród wyłonionych w tym roku ambasadorów i zastępców ambasadorów UE nie jest satysfakcjonujący. Jednocześnie należy wskazać, iż wybór kandydatów na stanowiska kierownicze w delegaturach UE odbywa się w ramach wieloetapowego procesu selekcji, podczas którego pod uwagę brane jest zarówno przygotowanie merytoryczne kandydatów, jak i ich doświadczenie na stanowiskach kierowniczych w dyplomacjach narodowych i ESDZ. Ostatniego wspomnianego elementu brak wielu polskim zawodowym dyplomatom średniego i wyższego szczebla ze względu na prowadzoną w latach 2016- 2023 politykę kadrową, która w sposób zasadniczy ograniczyła im możliwość zajmowania stanowisk ambasadorów RP.

Z wyrazami szacunku

z up. Władysław Teofil Bartoszewski
Sekretarz Stanu