w sprawie przewlekłości postępowań dotyczących wydawania kart pobytu dla obywateli Ukrainy oraz możliwości przekazania części kompetencji samorządom powiatowym
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Maciej Duszczyk
Warszawa, 10-07-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 17779 pani poseł Anny Wojciechowskiej i pani poseł Iwony Marii Kozłowskiej w sprawie przewlekłości postępowań dotyczących wydawania kart pobytu dla obywateli Ukrainy oraz możliwości przekazania części kompetencji samorządom powiatowym, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
W 2025 r. średni czas rozpatrywania wniosków o zezwolenia pobytowe dla obywateli Ukrainy był taki sam, jak dla wszystkich innych cudzoziemców i w poszczególnych województwach wynosił: województwo dolnośląskie – 297 dni, województwo kujawsko-pomorskie – 514 dni, województwo lubelskie – 237 dni, województwo lubuskie – 469 dni, województwo łódzkie – 329 dni, województwo małopolskie – 175 dni, województwo mazowieckie – 265 dni, województwo opolskie – 610 dni, województwo podkarpackie – 248 dni, województwo podlaskie – 297 dni, województwo pomorskie – 543 dni, województwo śląskie – 633 dni, województwo świętokrzyskie – 271 dni, województwo warmińsko-mazurskie – 209 dni, województwo wielkopolskie – 343 dni, województwo zachodniopomorskie – 461 dni.
Odnotowywany od 2016 r. bardzo duży wzrost liczby składanych wniosków dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców spowodował na przestrzeni lat 2016-2025 znaczny wzrost obciążenia zadaniami pracowników w wydziałach do spraw cudzoziemców w urzędach wojewódzkich. Czas trwania postępowań administracyjnych jest różny w poszczególnych województwach. Przyczyny zaistniałego stanu rzeczy są wieloaspektowe i wiążą się z:
Zaobserwowana tendencja wzrostowa w zakresie liczby składanych przez cudzoziemców wniosków o legalizację pobytu i pracę skutkowała podjęciem przez organa administracji publicznej szeregu różnorodnych, systematycznych działań w celu usprawnienia procesu wydawania decyzji w omawianym zakresie, przy jednoczesnym priorytecie dla bezpieczeństwa państwa. Przedmiotowe działania obejmowały zarówno kwestie wzmocnienia obsady stanowisk pracy w urzędach zajmujących się ww. sprawami, jak też wprowadzania rozwiązań systemowych – w tym legislacyjnych.
Powyższe zagadnienia stanowią również priorytet dla obecnego kierownictwa Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA), dlatego działania, mające na celu dalsze usprawnienie i skrócenie procedur legalizacji pobytu, będą kontynuowane – do czego powinna przyczynić się realizacja założeń strategii migracyjnej[1], w tym celów zdefiniowanych we wskazanym obszarze. Jak już jednak wskazano nie może to się odbywać kosztem zmniejszenia bezpieczeństwa wewnętrznego państwa i stopnia ochrony praw pracowniczych Polaków i cudzoziemców.
W kontekście powyższego warto jednocześnie podkreślić, że planowanie, wprowadzanie i monitorowanie konkretnych działań organizacyjnych i kadrowych w poszczególnych urzędach wojewódzkich należy do kompetencji kierownictwa danego urzędu.
Niemniej MSWiA od lat podejmuje stałe i wieloaspektowe działania, mające na celu poprawę sytuacji w urzędach wojewódzkich, m.in. w formie ich wzmocnienia w zakresie etatowo-finansowym. Obecne kierownictwo MSWiA każdorazowo wspiera starania wojewodów o pozyskanie nowych etatów na realizację zadań związanych z obsługą wniosków cudzoziemców i prowadzeniem postępowań o wydanie zezwolenia na pobyt i pracę. Dodatkowo w czerwcu 2025 r. ze środków Funduszu Azylu, Migracji i Integracji (FAMI) zostały przeznaczone dodatkowe środki na wzmocnienie etatowe urzędów wojewódzkich w celu przyspieszenia rozpatrywania spraw dotyczących cudzoziemców.
W ramach długofalowych działań mających na celu zreformowanie systemu zarządzania migracją, a co za tym idzie również docelowo zmierzających do poprawy w obszarze postępowań administracyjnych dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców, MSWiA wypracowuje rozwiązania systemowe, które obejmują m.in. elektronizację procesu składania przez cudzoziemca wniosku o legalizację pobytu do wojewody oraz docelowo pełną elektronizację procedury wydania zezwolenia toczącej się przed wojewodą.
Przygotowana w MSWiA ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw[2] umożliwiła zmianę sposobu składania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, zezwolenia na pobyt stały oraz zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej (UE), a w przypadku wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy również z obowiązkowymi załącznikami formalnymi, przez zastąpienie obowiązku złożenia ww. wniosków w formie papierowej podczas osobistego stawiennictwa w urzędzie wojewódzkim obowiązkiem złożenia wskazanych wniosków w postaci elektronicznej z wykorzystaniem usługi online za pośrednictwem Modułu Obsługi Spraw (MOS)[3]. Z założenia powyższa zmiana ma na celu usprawnienie postępowania prowadzonego przez wojewodów w określonych sprawach cudzoziemców. Wprowadzenie rozwiązań związanych z MOS przyczyni się m.in. do zmniejszenia liczby błędnie wypełnionych wniosków, a w konsekwencji ograniczy liczbę koniecznej korespondencji z wnioskodawcą oraz wizyt w urzędzie, a także skróci średni czas prowadzonych postępowań administracyjnych. Portal MOS powinien zatem przyczynić się do usprawnienia postępowań w sprawach udzielania cudzoziemcom zezwoleń pobytowych w Polsce. Składanie przez cudzoziemców kompletnych i prawidłowo wypełnionych wniosków w ww. sprawach, wraz z dokumentami i informacjami wymaganymi do wydania decyzji zmniejszy liczbę czynności do wykonania przez właściwe organa.
Składanie wniosków o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, zezwolenia na pobyt stały oraz zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE w postaci elektronicznej z wykorzystaniem usługi online za pośrednictwem MOS jest możliwe od 27 kwietnia 2026 r.
Obecnie w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach[4] funkcjonują dwa rozwiązania przewidujące priorytetowe traktowanie niektórych kategorii wniosków, tj. art. 117b oraz art. 112a ust. 3b ustawy o cudzoziemcach.
Pierwsze rozwiązanie dotyczy wyłącznie jednego typu zezwolenia na pobyt czasowy (zezwolenia na pobyt czasowy i pracę – tzw. zezwolenie jednolite, główne zezwolenie, o które ubiegają się cudzoziemcy w Polsce) i przewiduje priorytetowe rozpatrzenie spraw cudzoziemców, którzy mają podjąć zatrudnienie w podmiotach wpisanych do wykazu przedsiębiorców wykonujących na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność gospodarczą o istotnym znaczeniu dla gospodarki narodowej, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej[5], oraz sprawy cudzoziemców występujących o ten typ zezwolenia po raz kolejny i spełniających dalsze warunki odnoszące się do warunków ich zatrudnienia, wyszczególnionych w art. 27 pkt 2 tej ustawy.
Drugie rozwiązanie przewiduje, że wojewoda z uwzględnieniem pierwszeństwa rozpatruje wnioski o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy: 1) o którym mowa w art. 144 ustawy o cudzoziemcach – złożone przez cudzoziemców przyjętych do szkoły doktorskiej; 2) o którym mowa w art. 151 ustawy o cudzoziemcach – złożone przez cudzoziemców uczestniczących w prowadzeniu działalności naukowej w uczelniach akademickich, instytutach naukowych Polskiej Akademii Nauk lub instytutach badawczych. Żadne z tych rozwiązań nie faworyzuje danej grupy cudzoziemców z uwagi na obywatelstwo.
Pragnę również nadmienić, że w opinii Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji nie ma potrzeby dokonywania zmian legislacyjnych, o których mowa w niniejszej interpelacji. W przypadku, gdy cudzoziemiec złoży wniosek o udzielenie mu zezwolenia na pobyt czasowy nie później niż w ostatnim dniu jego legalnego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wniosek ten nie zawiera braków formalnych, cudzoziemiec może oczekiwać w Polsce na rozpatrzenie wniosku przez wojewodę, a jego pobyt uznaje się za legalny.
Z poważaniem
z up. Maciej Duszczyk
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] W dniu 15 października 2024 r. Rada Ministrów przyjęła dokument pn.: Odzyskać kontrolę. Zapewnić bezpieczeństwo. Kompleksowa i odpowiedzialna strategia migracyjna Polski na lata 2025-2030.
[2] Dz. U. 2025 poz. 1794.
[3] Funkcjonalności budowanej i rozwijanej przez Urząd do Spraw Cudzoziemców.
[4] Dz. U. 2025 poz. 1079 z późn. zm.
[5] Dz. U. 2025 poz. 621 z późn. zm.