Interpelacja nr 18026

do ministra spraw zagranicznych

w sprawie konkursów "Polska pomoc rozwojowa 2023" oraz "Pomoc humanitarna 2023"

Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz

Data wpływu: 23-06-2026

Racibórz, dnia 19-06-2026 r.

Szanowny Panie Ministrze,

działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. 2024 poz. 907 z późn. zm.) oraz art. 191-193 Regulaminu Sejmu RP, zwracam się ponownie do Pana Ministra w sprawie konkursów „Polska pomoc rozwojowa 2023“ oraz „Pomoc humanitarna 2023“.

W odpowiedzi na moją wcześniejszą interpelację nr 4255 Ministerstwo Spraw Zagranicznych wskazało, że decyzje dotyczące wyboru projektów zostały podjęte przez ówczesnych członków kierownictwa resortu na podstawie protokołu komisji konkursowej. Jednocześnie poinformowano, że sprawa pozostaje przedmiotem kontroli Najwyższej Izby Kontroli, a także że trwa proces rozliczania projektów finansowanych w ramach przedmiotowych konkursów.

Od czasu udzielenia mi odpowiedzi upłynął znaczący okres kilkunastu miesięcy. Zakończona została kontrola Najwyższej Izby Kontroli, a także powinien zostać zakończony zasadniczy proces rozliczania środków publicznych przekazanych beneficjentom. W przestrzeni publicznej pojawiły się również nowe informacje dotyczące okoliczności podejmowania decyzji konkursowych oraz roli osób pełniących funkcje kierownicze w Ministerstwie Spraw Zagranicznych.

W związku z powyższym zasadne jest uzyskanie informacji o ustaleniach poczynionych od czasu odpowiedzi na moją interpelację nr 4255, działaniach podjętych przez ministerstwo po zakończeniu kontroli oraz efektach rozliczenia środków publicznych przekazanych w ramach konkursów.

Szczególnego wyjaśnienia wymaga również rola ówczesnego podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Pawła Jabłońskiego, który w okresie rozstrzygania konkursów odpowiadał za obszar współpracy rozwojowej i którego nazwisko pojawiało się zarówno w debacie publicznej, jak i w kontekście ustaleń dotyczących przebiegu procedur konkursowych.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

  1. Jakie nowe ustalenia zostały poczynione przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych od czasu udzielenia odpowiedzi na interpelację nr 4255 oraz jakie działania podjęto w związku z wynikami kontroli Najwyższej Izby Kontroli i innych czynności wyjaśniających?
  2. Czy ministerstwo podziela ustalenia Najwyższej Izby Kontroli dotyczące nieprawidłowości przy rozstrzyganiu konkursów „Polska pomoc rozwojowa 2023“ oraz „Pomoc humanitarna 2023“? Jeśli nie, które ustalenia są kwestionowane i z jakich powodów?
  3. Kto imiennie odpowiadał za podjęcie ostatecznych decyzji o przyznaniu środków projektom, które nie były rekomendowane przez komisje konkursowe lub ekspertów?
  4. Jaką rolę w procesie podejmowania decyzji dotyczących rozstrzygnięcia konkursów pełnił ówczesny podsekretarz stanu Paweł Jabłoński?
  5. Czy Paweł Jabłoński uczestniczył w przygotowaniu ostatecznej listy projektów przeznaczonych do finansowania lub wydawał polecenia, rekomendacje bądź dyspozycje dotyczące zmian list projektów rekomendowanych przez komisje konkursowe? Jeżeli tak, proszę o wskazanie zakresu jego udziału.
  6. Czy obecne kierownictwo ministerstwa dokonało oceny prawidłowości działań podejmowanych przez Pawła Jabłońskiego w związku z rozstrzygnięciem konkursów? Jeśli tak, jakie były wyniki tej oceny?
  7. Czy stwierdzono przypadki, w których decyzje podejmowane lub akceptowane przez Pawła Jabłońskiego były niezgodne z rekomendacjami ekspertów lub komisji konkursowych? Jeśli tak, proszę o podanie liczby takich przypadków.
  8. Czy wobec Pawła Jabłońskiego formułowano jakiekolwiek wnioski pokontrolne, zalecenia, zastrzeżenia lub przekazywano materiały do innych organów państwowych? Jeśli tak, proszę o przedstawienie ich zakresu i aktualnego statusu.
  9. Czy zakończono proces rozliczania wszystkich umów zawartych w ramach konkursów „Polska pomoc rozwojowa 2023“ oraz „Pomoc humanitarna 2023“? W ilu przypadkach stwierdzono nieprawidłowości, wezwano do zwrotu środków lub wszczęto postępowania zmierzające do ich odzyskania?
  10. Jaka jest łączna wartość środków objętych stwierdzonymi nieprawidłowościami, jaka kwota została odzyskana przez Skarb Państwa, a jaka pozostaje do odzyskania?
  11. Czy ministerstwo zidentyfikowało przypadki, w których projekty wybrane decyzją kierownictwa resortu zostały zrealizowane niezgodnie z warunkami umów lub nie osiągnęły zakładanych rezultatów?
  12. Jakie działania zostały podjęte lub są planowane w celu zwiększenia transparentności konkursów oraz ograniczenia możliwości arbitralnej zmiany rekomendacji ekspertów przy podejmowaniu decyzji o przyznaniu środków publicznych?

Uprzejmie proszę o udzielenie szczegółowej odpowiedzi wraz z przedstawieniem danych liczbowych, wyników przeprowadzonych kontroli oraz informacji dotyczących odpowiedzialności osób uczestniczących w procesie podejmowania decyzji i rozliczania środków publicznych.

Z wyrazami szacunku

Gabriela Lenartowicz