Odpowiedź na interpelację nr 18503

w sprawie standardów transparentności powołań i nadzoru właścicielskiego w spółkach medycznych jednostek samorządu terytorialnego

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański

Warszawa, 30-07-2026

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację numer 18503 pani poseł Marty Stożek w sprawie standardów transparentności powołań i nadzoru właścicielskiego w spółkach medycznych jednostek samorządu terytorialnego uprzejmie przedstawiam następujące informacje.

Na wstępie należy wskazać, że podstawową cechą jednostek samorządu terytorialnego (jst) jest wykonywanie przez nie zadań publicznych w ramach przyznanej im ustawowo samodzielności i na własną odpowiedzialność. Oznacza to, że organa jst samodzielnie podejmują rozstrzygnięcia dotyczące sposobu realizacji powierzonych im zadań, w tym również w zakresie wykonywania praw właścicielskich wobec spółek z ich udziałem. Samodzielność jst podlega ochronie sądowej, natomiast ingerencja organów administracji rządowej może następować wyłącznie w przypadkach i na zasadach określonych w obowiązujących przepisach prawa.

Zasady tworzenia i funkcjonowania spółek z udziałem jst regulują przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej[1] oraz ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych[2]. Biorąc pod uwagę powyższe, należy stwierdzić, że regulacje dotyczące spółek pozostają poza zakresem właściwości ministra spraw wewnętrznych i administracji (SWiA).

Ponadto uprzejmie informuję, że minister spraw wewnętrznych i administracji nie uczestniczy w procesie tworzenia spółek z udziałem jednostek samorządu terytorialnego ani w procesie powoływania członków ich organów. Minister SWiA nie sprawuje również nadzoru właścicielskiego nad tymi spółkami ani nadzoru nad działalnością ich organów. W konsekwencji powyższego Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji nie gromadzi danych dotyczących sposobu powoływania władz tych spółek, ich składu, wynagrodzeń czy zasad wykonywania nadzoru właścicielskiego.

Odnosząc się do poruszonych w interpelacji pani poseł kwestii dotyczących łączenia funkcji przez radnych, należy zauważyć, że samorządowe ustawy ustrojowe[3] zawierają przepisy służące zapobieganiu konfliktowi interesów. Radni nie mogą być członkami organów zarządzających ani kontrolnych lub rewizyjnych spółek prawa handlowego z udziałem tej jednostki samorządu terytorialnego, w której uzyskali mandat. Radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności. Ponadto należy wskazać, że radny podlega przepisom prawa dotyczącym konfliktu interesów i nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani w komisji w sprawach, w których może zachodzić jego interes prawny. Takie same regulacje prawne występują na poziomie powiatowym i wojewódzkim.

Jednocześnie należy wskazać, że minister – członek Rady Ministrów, koordynator służb specjalnych prowadzi prace dotyczące reformy systemu składania i weryfikacji oświadczeń majątkowych oraz przepisów antykorupcyjnych. Ewentualne propozycje zmian, w poruszonym w interpelacji pani poseł zakresie, mogą stanowić przedmiot analiz prowadzonych w ramach powyższych prac.

Z poważaniem

z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji

[1] Dz. U. 2021 poz. 679.

[2] Dz. U. 2024 poz. 18.

[3] Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2026 poz. 662), ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. 2025 poz. 1684 z późn. zm.), ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. 2026 poz. 720 z późn. zm.).