do ministra zdrowia
w sprawie projektowanej zmiany zasad finansowania świadczeń rehabilitacyjnych udzielanych osobom posiadającym orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności
Zgłaszający: Piotr Górnikiewicz
Data wpływu: 13-07-2026
Szanowna Pani Minister,
w związku z przedstawionym do konsultacji projektem zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia zmieniającego zasady zawierania i realizacji umów w rodzaju rehabilitacja lecznicza zwracam się z interpelacją dotyczącą planowanej zmiany sposobu zwiększania wartości umów za świadczenia udzielane osobom posiadającym orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Zgodnie z projektowanym § 20 ust. 17 zwiększenie liczby jednostek rozliczeniowych oraz kwoty zobowiązania ma następować na wniosek świadczeniodawcy składany do końca miesiąca następującego po zakończeniu okresu rozliczeniowego, w którym doszło do przekroczenia wartości określonej na realizację tych świadczeń.
Rozwiązanie to budzi poważne zastrzeżenia świadczeniodawców i przedstawicieli strony społecznej. Wskazuje się przede wszystkim, że w obowiązujących umowach okresem rozliczeniowym jest co do zasady rok kalendarzowy, podczas gdy świadczenia są sprawozdawane i finansowane w cyklach miesięcznych. Przy takiej interpretacji placówki medyczne po wykorzystaniu wyodrębnionej kwoty musiałyby przez wiele miesięcy finansować dalsze świadczenia z własnych środków.
W praktyce mogłoby to prowadzić do przeniesienia ciężaru finansowania świadczeń gwarantowanych z Narodowego Funduszu Zdrowia na świadczeniodawców. Dotyczyłoby to świadczeń kierowanych do pacjentów wymagających szczególnego wsparcia, których dostęp do rehabilitacji powinien być objęty szczególną ochroną państwa.
Strona społeczna zwraca również uwagę, że już obecnie, przy kwartalnym mechanizmie składania wniosków, występują opóźnienia w zwiększaniu wartości umów i przekazywaniu środków. Skumulowanie wniosków po zakończeniu okresu rozliczeniowego może dodatkowo wydłużyć proces ich rozpatrywania i pogłębić problemy z płynnością finansową podmiotów leczniczych.
Szczególne wątpliwości budzi także pozostawienie kwartalnego mechanizmu zwiększania wartości umów w odniesieniu do części świadczeń udzielanych dzieciom do ukończenia 18. roku życia, przy jednoczesnym wprowadzeniu mniej korzystnego mechanizmu dla pełnoletnich osób posiadających orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Projekt nie przedstawia dostatecznego uzasadnienia dla takiego zróżnicowania.
Należy podkreślić, że pogorszenie płynności finansowej świadczeniodawców może skutkować ograniczeniem zatrudnienia personelu medycznego, zmniejszeniem liczby realizowanych świadczeń, wydłużeniem kolejek oraz pogorszeniem dostępności rehabilitacji dla osób z niepełnosprawnościami.
Stabilność finansowa systemu ochrony zdrowia nie może być osiągana poprzez przerzucanie obowiązku czasowego finansowania świadczeń publicznych na placówki medyczne. Rozwiązania przyjmowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia powinny chronić zarówno interes pacjentów, jak i zdolność świadczeniodawców do nieprzerwanej realizacji świadczeń.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia analizowało wpływ projektowanej zmiany na płynność finansową świadczeniodawców realizujących rehabilitację leczniczą?
Jak należy rozumieć pojęcie „okresu rozliczeniowego” użyte w projektowanym § 20 ust. 17 — jako rok kalendarzowy, kwartał czy miesięczny okres sprawozdawczy?
Czy Ministerstwo Zdrowia zwróci się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o jednoznaczne określenie w zarządzeniu, że w odniesieniu do tych świadczeń okresem rozliczeniowym jest kwartał?
Czy rozważane jest pozostawienie dotychczasowego kwartalnego mechanizmu składania wniosków o zwiększenie wartości umów?
Czy rozważane jest wprowadzenie mechanizmu bieżącego lub automatycznego zwiększania wartości umowy po przekroczeniu kwoty przeznaczonej na świadczenia dla osób posiadających orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności?
Jakie zabezpieczenia finansowe zostaną wprowadzone, aby świadczeniodawcy nie byli zmuszeni do wielomiesięcznego kredytowania świadczeń finansowanych ze środków publicznych?
Z jakiego powodu projekt przewiduje odmienne zasady rozliczania świadczeń udzielanych dzieciom oraz pełnoletnim osobom posiadającym orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności?
Czy przeprowadzono ocenę wpływu projektowanych przepisów na dostępność rehabilitacji, czas oczekiwania pacjentów oraz sytuację kadrową placówek rehabilitacyjnych?
Ile wynosi obecnie średni czas rozpatrywania przez oddziały wojewódzkie NFZ wniosków o zwiększenie wartości umów za świadczenia udzielane osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności?
Czy Ministerstwo Zdrowia opowiada się za zmianą projektu zarządzenia zgodnie z postulatami strony społecznej, tak aby zapewnić świadczeniodawcom regularne i terminowe finansowanie wykonanych świadczeń?
Zwracam się również o podjęcie działań zmierzających do zmiany projektu zarządzenia poprzez pozostawienie kwartalnego systemu rozliczeń albo wprowadzenie mechanizmu bieżącego zwiększania wartości umów. Rozwiązanie takie lepiej zabezpieczałoby interes pacjentów, stabilność placówek medycznych oraz ciągłość udzielania świadczeń rehabilitacyjnych.
Z poważaniem
Piotr Górnikiewicz