w sprawie programów wsparcia umożliwiających zakup specjalistycznych pojazdów dla jednostek OSP włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, na przykładzie OSP w Tolkmicku
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Wiesław Leśniakiewicz
Warszawa, 11-08-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 18629 Pana Posła Andrzeja Śliwki w sprawie programów wsparcia umożliwiających zakup specjalistycznych pojazdów dla jednostek OSP włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, na przykładzie OSP w Tolkmicku, z uwzględnieniem stanowiska Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej (PSP), uprzejmie przedstawiam poniższe informacje.
Na wstępie należy wyjaśnić, że dotacje z części 42 budżetu państwa, której dysponentem jest minister właściwy do spraw wewnętrznych, z przeznaczeniem dla jednostek ochotniczych straży pożarnych (OSP) – zarówno tych włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego[1] (ksrg), jak i spoza tego systemu[2] –są przekazywane przez Komendanta Głównego PSP na podstawie obowiązujących przepisów prawa, w szczególności:
W zakresie nieuregulowanym w ww. ustawach stosuje się zasady i szczegółowy tryb postępowania określone w dokumencie pn. Tryb i zasady udzielania dotacji z budżetu państwa dla jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych na zadania publiczne pod tytułem: „Zapewnienie gotowości bojowej jednostki ochrony przeciwpożarowej włączonej do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego” i „Przygotowanie jednostek ochotniczych straży pożarnych do działań ratowniczo-gaśniczych.” Szczegółowe informacje są dostępne na stronie Komendy Głównej PSP pod linkiem: https://www.gov.pl/web/kgpsp/dotacje-osp.
Przedstawiając powyższe informuję, że nie jest możliwe dofinasowanie zakupu nowego podnośnika z drabiną mechaniczną dla OSP Tolkmicko z uwagi na fakt, że Zakres przedmiotowy dotacji ksrg na realizację zadania publicznego pn. „Zapewnienie gotowości bojowej jednostki ochrony przeciwpożarowej włączonej do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego” w roku 2026 nie przewiduje dofinansowania zakupu nowego sprzętu tego rodzaju[6].
Wspomniany zakres przedmiotowy dotacji ksrg dopuszcza natomiast możliwość dofinansowania zakupu używanych samochodów pożarniczych, do której to kategorii może zostać zakwalifikowany używany pojazd wyposażony w podnośnik lub drabinę mechaniczną. Przy czym należy zaznaczyć, że w przypadku zakupu używanych samochodów pożarniczych sprowadzanych z zagranicy, konieczne jest uzyskanie właściwej opinii technicznej, o której mowa w art. 7a ustawy o ochronie przeciwpożarowej.
Informuję, że w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) nie odnotowano wpływu wniosku OSP Tolkmicko w sprawie zakupu podnośnika z drabiną mechaniczną.
Natomiast 14 lipca 2026 r. do Komendanta Głównego PSP wpłynął wniosek OSP w Tolkmicku o udzielenie wsparcia finansowego na zakup nowego podnośnika/drabiny mechanicznej. W odpowiedzi na przedmiotowy wniosek Komendant Główny PSP poinformował jednostkę o braku możliwości dofinansowania zakupu nowego pojazdu tego rodzaju, z uwagi na brak ujęcia wskazanego zadania w zakresie przedmiotowym dotacji ksrg. Niemniej podkreślono, że potrzeba doposażenia OSP Tolkmicko w sprzęt umożliwiający realizację zadań ratowniczych znajduje uzasadnienie w kontekście dalszego rozwoju potencjału operacyjnego jednostki. Dodatkowo Komendant Główny PSP wskazał na możliwość dofinansowania zakupu takiego pojazdu, ale używanego, ze środków przeznaczonych na wydatki inwestycyjne, informując jednocześnie m.in., że środki inwestycyjne, informując jednocześnie, że środki inwestycyjne pozostające w jego dyspozycji z przeznaczeniem dla OSP w 2026 r. zostały już rozdysponowane.
Ponadto, z informacji przekazanych przez Komendę Główną PSP wynika, że OSP w Tolkmicku zwróciła się również z wnioskiem o dofinansowanie zakupu nowego podnośnika lub drabiny mechanicznej do Warmińsko-Mazurskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP. W udzielonej odpowiedzi Komenda Wojewódzka PSP w Olsztynie poinformowała ww. jednostkę, że nie dysponuje środkami finansowymi, które mogłyby zostać przeznaczone na dofinansowanie tego zakupu.
Z kolei Komenda Miejska PSP w Elblągu, właściwa ze względu na obszar funkcjonowania OSP w Tolkmicku, wystąpiła do Komendy Wojewódzkiej PSP w Olsztynie z prośbą o dofinansowanie naprawy podnośnika znajdującego się na wyposażeniu tej jednostki. Komenda Wojewódzka PSP w Olsztynie w odpowiedzi do Komendy Miejskiej PSP w Elblągu poinformowała, że nie dysponuje środkami finansowymi, które mogłyby zostać przeznaczone dla OSP w Tolkmicku na wsparcie realizacji tego zadania.
Natomiast w odniesieniu do zagadnienia dotyczącego dodatkowych programów wsparcia umożliwiających zakup specjalistycznych pojazdów dla jednostek OSP włączonych do ksrg należy wskazać, że od 2025 r. cyklicznie realizowane są zakupy sprzętowe z przeznaczeniem dla PSP i OSP ze środków pochodzących z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026[7] w ramach obszaru 3[8]. Ubieganie się o środki finansowe przeznaczone na ochronę ludności i obronę cywilną odbywa się na podstawie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej[9]. Środki finansowe na realizację zadań ochrony ludności i obrony cywilnej są przekazywane poszczególnym dysponentom, tj. wojewodom, którzy odpowiadają za ich dalszą dystrybucję do samorządów. Zatem dotacje na wyposażenie danej jednostki OSP (zgodnie z zakresem przedmiotowym określonym w załączniku do Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026) mogą być przyznane przez wojewodę na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w ramach puli środków przydzielonej danemu dysponentowi.
Odnosząc się do zagadnienia dotyczącego kryteriów przyznawania dofinansowania na zakup pojazdów specjalistycznych informuję, że przedmiotowe kryteria ustala corocznie Komendant Główny PSP. Ustalone i zatwierdzone w 2026 r. kryteria zakupu nowych pojazdów obejmują wyłącznie ciężkie, średnie i lekkie samochody ratowniczo-gaśnicze oraz mikrobusy. Nie obejmują natomiast podnośników ani drabin mechanicznych.
Jednocześnie należy zauważyć, że zasady finansowania ochotniczych straży pożarnych zostały uregulowane w art. 32 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych, który stanowi, iż koszty funkcjonowania OSP są pokrywane, m.in. z:
Ponadto dostępne są również fundusze Unii Europejskiej, które od lat wspierają szeroko rozumiane bezpieczeństwo i infrastrukturę publiczną w Polsce, a jednostki OSP (bezpośrednio lub poprzez samorządy) korzystają z wielu programów jako beneficjenci projektów.
Z poważaniem
z up. Wiesław Leśniakiewicz
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] tzw. dotacja ksrg
[2] dotacja MSWiA
[3] Dz. U. z 2025 r. poz. 244, z późn. zm.
[4] Dz. U. z 2025 r. poz. 188, z późn. zm.
[5] Dz. U. z 2025 r. poz. 1483.
[6] Szczegóły pod linkiem: https://www.gov.pl/web/kgpsp/zapewnienie.
[7] Uchwała nr 72 Rady Ministrów z dnia 27 maja 2025 r. w sprawie zatwierdzenia Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026 (M.P., poz. 541) i Uchwała nr 151 Rady Ministrów z dnia 4 listopada 2025 r. zmieniająca uchwałę w sprawie zatwierdzenia Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026 (M.P., poz. 1143)
[8] Utrzymanie i rozwój podmiotów ochrony ludności i organizacji pozarządowych, w tym krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego.
[9] Dz. U. poz. 1907, z późn. zm.