w sprawie sprzecznych stanowisk organów państwa dotyczących finansowania odstrzału redukcyjnego dzików oraz paraliżu działań w Wodzisławiu Śląskim
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 07-09-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 19210 Pana Posła Romana Fritza w sprawie sprzecznych stanowisk organów państwa dotyczących finansowania odstrzału redukcyjnego dzików oraz paraliżu działań w Wodzisławiu Śląskim, uprzejmie przedstawiam informacje, pozostające w zakresie właściwości Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
W pierwszej kolejności warto zauważyć, że problematyka podniesiona w niniejszym wystąpieniu koncentruje się głównie na zagadnieniach uregulowanych przepisami ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie[1], która należy do kompetencji ministra właściwego do spraw środowiska. Podmiotem właściwym w zakresie ewentualnej nowelizacji ww. ustawy – w obszarach wskazanych w niniejszym wystąpieniu – pozostaje zatem Ministerstwo Klimatu i Środowiska.
Niezależnie od powyższego, odnosząc się do przypadków bezpośredniego zagrożenia mieszkańców przez dziki należy wskazać, że w ramach realizacji ustawowych zadań[2] funkcjonariusze Policji w uregulowanych przepisami prawa przypadkach mogą używać lub wykorzystywać broń palną. Przepis art. 47 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej[3] wskazuje, że broń palną można wykorzystać w przypadku konieczności podjęcia, m.in. działania związanego z unieszkodliwieniem zwierzęcia, którego zachowanie zagraża bezpośrednio życiu lub zdrowiu policjanta lub innej osoby.
Wymaga zatem podkreślenia, że zgodnie z art. 5 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, policjant będąc uprawnionym do użycia lub wykorzystania broni palnej, może jej użyć lub ją wykorzystać, do celów określonych we wskazanej ustawie, wyłącznie w zakresie realizacji ustawowych zadań Policji. Jednocześnie użycie lub wykorzystanie broni palnej powinno być uwarunkowane przepisami art. 6 i 7 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, zgodnie z którymi broń palną używa się lub wykorzystuje wyłącznie w sytuacji, gdy użycie lub wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego okazało się niewystarczające do osiągnięcia celów tego użycia lub wykorzystania lub nie jest możliwe ze względu na okoliczności zdarzenia, w sposób wyrządzający możliwie najmniejszą szkodę, przy czym od użycia lub wykorzystania broni palnej należy odstąpić, gdy cel jej użycia lub wykorzystania został osiągnięty. Dodatkowo, policjant podejmując decyzję o jej użyciu lub wykorzystaniu, zobowiązany jest postępować ze szczególną rozwagą i traktować jej użycie jako środek ostateczny.
Natomiast w zakresie odstrzału redukcyjnego należy wskazać, że zgodnie z art. 45 ust. 3 Prawa łowieckiego, w przypadku szczególnego zagrożenia w prawidłowym funkcjonowaniu obiektów produkcyjnych i użyteczności publicznej przez zwierzynę, starosta, w porozumieniu z Polskim Związkiem Łowieckim, może wydać decyzję o odłowie, odłowie wraz z uśmierceniem lub odstrzale redukcyjnym zwierzyny. Istotne jest przy tym, że zgodnie z art. 45 ust. 4 Prawa łowieckiego odstrzały redukcyjne i zastępcze zwierzyny mogą przeprowadzać wyłącznie osoby uprawnione do wykonywania polowania.
Zatem w przypadku odstrzału redukcyjnego, co do zasady, ustawodawca nie przewidział wprost udziału Policji. Niemniej Policja jako formacja powołana do zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego, a także ochrony życia i zdrowia ludzi, może udzielić pomocy przy realizacji tego rodzaju zadania poprzez, np. zabezpieczenie terenu, na którym odbywa się odstrzał redukcyjny.
Niezależnie od powyższego należy wyjaśnić, stosownie do art. 25a ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym[4], że w przypadku nakazu wykonania odstrzału sanitarnego zwierząt na określonym obszarze, o którym mowa w art. 28 ust. 4 pkt 12 ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt[5], jeżeli jest to niezbędne ze względu na rodzaj i skalę zagrożenia, minister właściwy do spraw wewnętrznych, na wniosek wojewody, może przekazać do dyspozycji wojewody doraźne zgrupowanie zadaniowe sformowane z policjantów, funkcjonariuszy Straży Granicznej (SG) lub funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej (PSP), którzy posiadają uprawnienia do wykonywania polowania, celem ich użycia do wykonania tego odstrzału w odniesieniu do zwierząt dzikich na określonych obszarach. Dowodzenie ww. doraźnymi zgrupowaniami zadaniowymi jest powierzane odpowiednio policjantowi, funkcjonariuszowi SG lub funkcjonariuszowi PSP, wskazanemu przez właściwego miejscowo komendanta odpowiednio Policji, SG lub PSP, a w przypadku stworzenia doraźnego zgrupowania zadaniowego złożonego z policjantów, funkcjonariuszy SG oraz funkcjonariuszy PSP - policjantowi wskazanemu przez właściwego miejscowo komendanta Policji. W ww. przypadku, policjanci używają broni myśliwskiej prywatnej lub użyczonej zgodnie z przepisami ustawy o broni i amunicji oraz współpracują z zarządcą lub dzierżawcą obwodu łowieckiego.
Odnosząc się natomiast do przywołanej przez Pana Posła problematyki nadzoru ministra właściwego do spraw administracji publicznej nad działalnością regionalnych izb obrachunkowych, należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych[6] nadzór ten sprawowany jest jedynie na podstawie kryterium zgodności z prawem. Ministrowi nie przysługują z tego tytułu uprawnienia władcze, ingerujące we wszystkie sfery działalności izb. Nadzorowanie regionalnych izb obrachunkowych nie oznacza zatem generalnej kompetencji Ministra do wkraczania w ich działalność, w tym weryfikowania pod względem merytorycznym podejmowanych działań o charakterze orzeczniczym, kontrolnym, szkoleniowym, jak i stanowisk zajmowanych przez izby. Regionalne izby obrachunkowe, posiadając status państwowych organów nadzoru i kontroli gospodarki finansowej, wyposażone są w daleko idącą samodzielność i niezależność w wykonywaniu swych zadań oraz funkcji.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. z 2025 r. poz. 539, z późn. zm.
[2] Określonych w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2025 r. poz. 636, z późn. zm.)
[3] Dz. U. z 2026 r. poz. 244, z późn. zm.
[4] Dz. U. z 2026 r. poz. 574, z późn zm.
[5] Dz. U. poz. 1795.
[6] Dz. U. z 2025 r. poz. 7.