Interpelacja nr 215

do ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra sprawiedliwości

w sprawie działań wobec osób i organizacji zaangażowanych w ratowanie życia na granicy polsko-białoruskiej

Zgłaszający: Aleksandra Karolina Wiśniewska

Data wpływu: 07-12-2023

Szanowny Panie Ministrze,

w obliczu wyzwań na granicy polsko-białoruskiej kluczowe jest zrozumienie polityki rządu wobec różnych grup działających w tym regionie, zarówno legalnych organizacji humanitarnych, jak i nielegalnych sieci przemytniczych. Kryzysu migracyjnego na granicy polsko-białoruskiej nie zażegnała zbudowana przez rząd PiS, za ponad 1,6 miliarda złotych, tzw. zapora. Rząd Prawa i Sprawiedliwości nie prowadził mądrej polityki migracyjnej. Jego działania nie poprawiły szczelności kontroli granicy państwa. Dodatkowo na granicy Polski i Unii Europejskiej nadal cierpią i giną ludzie. Osoby i organizacje zaangażowane w ratowanie życia ludzkiego narażały się na poważne konsekwencje prawne, w tym zarzut pomocnictwa w nielegalnym przekroczeniu granicy, za co grozi w Polsce do ośmiu lat więzienia.

W tym kontekście zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy rząd PiS stosował te same kryteria i metody oceny w odniesieniu do działań legalnie działających organizacji humanitarnych oraz nielegalnych grup przemytniczych zajmujących się handlem ludźmi na granicy polsko-białoruskiej? Jakie są główne różnice w podejściu do tych dwóch rodzajów podmiotów?
2. Ilu osobom, w okresie od stycznia 2022 roku do listopada 2023 roku, przedstawiono zarzuty w związku z ich, w świetle prawa, nieuprawnioną obecnością i aktywnością w strefie granicznej?
3. W ilu przypadkach, w tożsamym czasie, zatrzymano lub postawiono zarzuty osobom z artykułu 264 Kodeksu karnego, tj. pomocy przy nielegalnym przekroczeniu granicy RP?
4. Jakie są kryteria decydujące o postawieniu zarzutów zgodnie z artykułem 264 Kodeksu karnego, dotyczącym pomocy w nielegalnym przekroczeniu granicy RP, zwłaszcza w przypadkach, gdy działania te mają charakter humanitarny?
5. Czy ministerstwo rozważało wprowadzenie zmian w przepisach, które rozróżniałyby działania humanitarne od działań przemytniczych, w celu ochrony organizacji humanitarnych działających na granicy RP?
6. Czy rząd rozważał współpracę z międzynarodowymi organizacjami humanitarnymi i ekspertami w dziedzinie migracji, aby opracować kompleksową strategię, która równoważyłaby potrzeby bezpieczeństwa granicznego z ochroną praw człowieka, szczególnie w zakresie zapewnienia humanitarnego traktowania uchodźców oraz efektywnego i sprawiedliwego rozróżniania działań legalnych organizacji humanitarnych i nielegalnych praktyk przemytniczych?