w sprawie dofinansowania dojazdów dzieci z niepełnosprawnością do przedszkoli znajdujących się poza gminą zamieszkania dziecka
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Izabela Ziętka
Warszawa, 29-04-2024
Szanowna Pani Poseł
zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe[1], wychowaniem przedszkolnym objęte są dzieci od początku roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 3 lata, do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 7 lat[2].
W przypadku dzieci posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, wychowaniem przedszkolnym może być objęte dziecko w wieku powyżej 7 lat, nie dłużej jednak niż do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 9 lat[3].
Sieć prowadzonych przez gminę publicznych przedszkoli i od działów przedszkolnych w szkołach podstawowych, powinna zapewniać dzieciom zamieszkałym na obszarze gminy możliwość korzystania z wychowania przedszkolnego[4]. Prawo do korzystania z wychowania przedszkolnego przez dziecko w przedszkolu, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej lub innej formie wychowania przedszkolnego, jest zadaniem własnym gminy[5].
Jeżeli droga dziecka, w tym dziecka niepełnosprawnego do przedszkola, oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej lub innej formie wychowania przedszkolnego przekracza 3 km, obowiązkiem gminy jest zapewnienie bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu dziecka albo zwrot kosztów przejazdu dziecka i opiekuna środkami komunikacji publicznej, jeżeli dowożenie zapewniają rodzice[6].
Określenie „najbliższej placówki oświatowej”[7], w opinii Ministerstwa Edukacji Narodowej, dotyczy jednostek oświatowych, które mają możliwość realizacji wszystkich zaleceń zawartych odpowiednio w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego lub w orzeczeniu o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych.
W sytuacji kiedy placówka oświatowa leżąca najbliżej zamieszkania dziecka w rozumieniu „geograficznym” nie jest w stanie zrealizować wszystkich zaleceń zawartych ww. orzeczeniach, wtedy to rodzice dziecka niepełnosprawnego mają prawo wyboru jednostki systemu oświaty, która ich zdaniem najlepiej zapewni realizację zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, adekwatnych do potrzeb dziecka warunków kształcenia, wychowania i opieki, bowiem zgodnie z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej[8], jedynie rodzice dziecka mają wyłączne prawo do decydowania o swoim dziecku, o ile prawo to nie zostanie im ograniczone lub nie zostaną go pozbawieni.
Gmina zobowiązana jest do organizacji bezpłatnego transportu i opieki dla dziecka z niepełnosprawnością, a jeśli organizują transport we własnym zakresie - zwrócić rodzicom dziecka koszty jednorazowego przewozu do wybranej przez rodzica jednostki oświatowej[9].
Takie stanowisko popierają wyroki sądów[10].
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Izabela Ziętka
Podsekretarz Stanu
[1] Dz. U. z 2023 r. poz. 900, z późn. zm.
[2] Art. 31 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe.
[3] Art. 31 ust. 2 ww. ustawy.
[4] Art. 32 ust. 3 ww. ustawy.
[5] Art. 31 ust. 6 i 8 ww. ustawy.
[6] Art. 32 ust. 5 ustawy - Prawo oświatowe.
[7] Art. 32 ust. 6 i art. 39 ust. 4 ustawy - Prawo oświatowe.
[8] Art. 48 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.).
[9] Art. 32 ust. 6, art. 39 ust. 4 oraz art. 39a ust. 1 ww. ustawy- Prawo oświatowe.
[10] M.in. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 lipca 2020 r., sygnatura sprawy: III SA/Gd 833/19. https://www.orzeczenia-nsa.pl/wyrok/iii-sa-gd-833-19/sprawy_uczniow_oswiata/30324c7.html