do ministra finansów
w sprawie Krajowego Systemu e-Faktur
Zgłaszający: Przemysław Wipler
Data wpływu: 11-04-2024
Szanowny Panie Ministrze,
w związku ze zbliżającym się zakończeniem cyklu konsultacji społecznych dotyczących aktualizacji założeń wdrożenia Krajowego Systemu e-Faktur (dalej jako: „KSeF”) oraz w nawiązaniu do konferencji podsumowującej spotkania konsultacyjne z dnia 21 marca 2024 r., podczas której Ministerstwo Finansów przedstawiło propozycję zmian do aktualnych założeń KSeF, pragnę zwrócić uwagę Pana Ministra na bieżącą problematykę, istotną z punktu widzenia przedsiębiorców, jednocześnie zwracając się z prośbą o zajęcie stanowiska oraz o udzielenie odpowiedzi na niniejsze pytanie.
Co było wielokrotnie podkreślane, jednym z najważniejszych priorytetów Ministerstwa Finansów w dziedzinie polityki fiskalnej jest wdrożenie i rozwój Krajowego Systemu e-Faktur. Obligatoryjny system e-fakturowania pozwoli zredukować nieprawidłowości w rozliczaniu VAT i usprawnić jego ściągalność, poprawiając tym samym warunki i bezpieczeństwo prowadzenia działalności gospodarczej. Wprowadzenie obowiązkowego e-fakturowania przyczyni się do uszczelnienia systemu podatkowego poprzez zbudowanie centralnej i na bieżąco aktualizowanej bazy danych faktur.
Wdrożenie systemu faktur na szczeblu krajowym ma na celu przyczynić się do skuteczniejszego zwalczania oszustw związanych z podatkiem VAT i uchylania się od płacenia VAT. W połączeniu z dostarczaniem dodatkowych danych dotyczących transakcji znacząco poprawi to zdolności analityczne polskiej administracji podatkowej, umożliwiając automatyczne sprawdzanie zgodności między zadeklarowanym a zapłaconym podatkiem VAT, jednocześnie zwiększając dokładność weryfikacji wniosków o zwrot VAT składanych przez podatników.
Obowiązkowe e-fakturowanie usprawni również obieg gospodarczy poprzez wprowadzenie jednolitego standardu e-faktury, zamieniając dokumenty papierowe i elektroniczne (PDF) na dane cyfrowe oraz cyfryzację i automatyzację obiegu faktur między podatnikami i ich księgowością.
Jednocześnie w praktyce wśród przedsiębiorców coraz widoczniejsza staje niepewność co do terminu przyjęcia obligatoryjnego KSeF i w efekcie realnych możliwości przygotowania się do nowego obowiązku. Z punktu widzenia przedsiębiorców najbardziej istotną i pożądaną informacją pozwalającą zaplanować prace, oprócz wskazania zakresu w jakim KSeF będzie funkcjonował, jest jak najszybsze wskazanie przewidywanego przez Ministerstwo terminu obligatoryjnego wdrożenia systemu KSeF.
Ministerstwo Finansów podczas podsumowującego spotkania konsultacyjnego potwierdziło informację, że termin obligatoryjnego KSeF będzie możliwy do wskazania dopiero na przełomie kwietnia i maja bieżącego roku. Niemniej kwestia określenia terminu była jednym z najczęściej poruszanych tematów w dyskusji podczas konsultacji. To pokazuje jak ogromną wagę podatnicy przywiązują do określenia terminu obligatoryjnego wdrożenia systemu KSeF. W wypadku gdy określenie terminu nie jest możliwe ze stuprocentową pewnością, wskazanie przynajmniej przybliżonych ram czasowych wdrożenia, ma istotne znaczenie chociażby z punktu widzenia rozpoczęcia czy też kontynuacji procesu dostosowawczego systemów finansowo księgowych po stronie podatników do zmian. W szczególności mając na uwadze, że obowiązkowy KSeF będzie dotyczył wszystkich podatników czynnych i zwolnionych z VAT w jednym terminie. Co jest istotną zmianą w odniesieniu do poprzednio uchwalonej ustawy różnicującej stosowania KSeF w zależności od statusu podatnika.
W procesie przygotowawczym po stronie podatników istotną różnicę stanowi informacja czy planowane wdrożenie miałoby miejsce w pierwszym kwartale nowego roku, czy raczej w drugim. Jeżeli Ministerstwo Finansów bierze pod uwagę ten pierwszy scenariusz, czyli wdrożenie KSeF w pierwszym kwartale nowego roku a być może nawet 1 stycznia 2025 r., informacja ta powinna zostać jak najszybciej upubliczniona. Dla dużych przedsiębiorców, którzy posiadają więcej niż jeden system finansowo księgowy, gdzie prace wdrożeniowe z założenia wymagają większego wysiłku, czy też z punktu widzenia przedsiębiorców zwolnionych z VAT, którzy zgodnie z poprzednimi założeniami mieli odroczony obowiązek wdrożenia KSeF o pół roku (tj. do 1 stycznia 2025 r.), gdzie z kolei prace wdrożeniowe mogły się jeszcze nie rozpocząć – wskazanie przewidywanego terminu obowiązku wdrożenia KSeF ma kluczowe znaczenie dla możliwości przygotowania się do tego obowiązku.
Ponadto Ministerstwo Finansów na początku kwietnia zapowiadało uwzględnienie proponowanych w toku konsultacji rozwiązań już w formie propozycji zmian do ustawy, pomimo że nadal nie będzie znany termin obligatoryjnego obowiązku wdrożenia KSeF. Innymi słowy, w kwietniu będą toczyły się konsultacje nad projektem nowelizacji, będzie prowadzona analiza zebranych przez resort finansów uwag i tym samym w efekcie zostaną poczynione ustalenia co do kształtu w jakim systemu KSeF będzie obowiązywał - bez informacji, od kiedy ten system zacznie obowiązywać. A to właśnie w szczególności, określenie terminu wejścia w życie obligatoryjnego KSeF powinno być przedmiotem dalszych konsultacji w relacji do zakresu nałożonego obowiązku. Natomiast w maju, kiedy zgodnie z zapowiedziami termin wdrożenia KSeF zostanie upubliczniony, uzgodniony już projekt ustawy nowelizacyjnej zostanie skierowany do kolejnych etapów prac legislacyjnych – tym samym w sposób istotny ograniczając wpływ przedsiębiorców na finalną decyzję o momencie wejścia w życie KSeF, co może spotkać się z negatywnym odbiorem społecznym tak przeprowadzonego procesu decyzyjnego.
Dodatkowo istnieje obecnie istotna niepewność czy proponowana przez Ministra Finansów i zaakceptowana przez rząd nowelizacja znajdzie aprobatę Prezydenta RP. Należy bowiem pamiętać, iż ustawa wprowadzająca obowiązek w zakresie e-fakturowania już formalnie obowiązuje, a jej uchylenie lub zmiana wymaga przeprowadzenia pełnego procesu legislacyjnego – łącznie z podpisem Prezydenta RP – w terminie do końca czerwca 2024 r.
Reasumując, biorąc pod uwagę że system podatkowy powinien być przede wszystkim sprawiedliwy, przewidywalny i stabilny – wskazanie tak kluczowej informacji jak przewidywany termin nałożenia na przedsiębiorców nowego obowiązku ma podstawowe znaczenia dla możliwości odpowiedniego przygotowania się i rozplanowania przez przedsiębiorców prac. Tym samym, w podsumowaniu cyklu konsultacyjnego zabrakło najważniejszej informacji czyli wskazania ram czasowych, w których Ministerstwo Finansów przewiduje wdrożenie obligatoryjnego systemu KSeF – w szczególności mając na uwadze kolejną dużą nowelizację związaną z wdrożeniem JPK_CIT już od 1 stycznia 2025 r, której implementacja również będzie stanowiła istotne wyzwanie po stronie przedsiębiorców.
Należy podkreślić, iż opisane powyżej przykłady skupiają się głównie na najważniejszym problemie, jakim jest określenie terminu powstania nowego obowiązku, natomiast nie są jedynymi problemami, z którymi będą borykać się przedsiębiorcy po wprowadzeniu obowiązku wystawiania faktur w ogólnokrajowym systemie KSeF. Przedsiębiorcy obawiają się również niekomunikowanych z odpowiednim wyprzedzeniem zmian w samym systemie, braku odpowiedniej dokumentacji a także wydajności i stabilności projektowanego systemu KSeF, która w przypadku niezapewnienia jej odpowiedniego poziomu, może istotnie zakłócić prowadzenie działalności gospodarczej.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej problematykę oraz argumentację, proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Biorąc pod uwagę powyższe, liczę na szczegółowe odpowiedzi na powyższe pytania.