Odpowiedź na interpelację nr 2609

w sprawie kryteriów dochodowych w pomocy społecznej i świadczeniach rodzinnych

Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Sebastian Gajewski

Warszawa, 18-06-2025

Szanowny Panie Marszałku,

odpowiadając na interpelację poselską nr 2609 z 24 kwietnia 2024 r. Pani Poseł Małgorzaty Gromadzkiej w sprawie kryteriów dochodowych w pomocy społecznej i świadczeniach rodzinnych, przedstawiam poniższe wyjaśnienia.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 901, z późn. zm.), kryteria dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, uwzględniając wynik badań progu interwencji socjalnej. Badania progu interwencji socjalnej dokonuje Instytut Pracy i Spraw Socjalnych w oparciu o rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z 7 października 2005 r. w sprawie progu interwencji socjalnej (Dz. U. poz. 1762). W roku, w którym przeprowadza się weryfikację, Rada Ministrów - do 15 maja - przedstawia Radzie Dialogu Społecznego:

• propozycję kwot kryteriów dochodowych;
• informację o realizacji świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej za okres od poprzedniej weryfikacji, obejmującą liczbę świadczeniobiorców, liczbę świadczeń i ogólną kwotę wydatków na świadczenia.

Następnie Rada Dialogu Społecznego uzgadnia kryteria dochodowe w terminie do 15 czerwca danego roku kalendarzowego. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłasza zweryfikowane kryteria dochodowe oraz m.in. maksymalną kwotę zasiłku stałego, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, do 15 lipca.

W przypadku gdy Rada Dialogu Społecznego nie uzgodni w przewidzianym terminie kryteriów dochodowych, Rada Ministrów ustala nie niższe niż w przedstawionej propozycji kryteria dochodowe oraz ich kwoty, w drodze rozporządzenia, w terminie do 15 lipca danego roku.

Ostatnia weryfikacja kryteriów dochodowych w pomocy społecznej została przeprowadzona w roku 2021 i od 1 stycznia 2022 r., zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 14 lipca 2021 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. poz. 1296), kryteria dochodowe wynoszą:

• dla osoby samotnie gospodarującej – 776 zł,
• dla osoby w rodzinie – 600 zł.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, kolejna weryfikacja kryteriów dochodowych w pomocy społecznej zostanie przeprowadzona w roku 2024.

Rada Ministrów w 14 maja 2024 r. przyjęła propozycję weryfikacji kwot kryteriów dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej od 1 stycznia 2025 r. oraz upoważniła Ministrę Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej do przekazania tych dokumentów do Rady Dialogu Społecznego.

Propozycja rządu zakłada podwyższenie kryteriów:

• dla osoby samotnie gospodarującej do kwoty 1010 zł (obecnie 776 zł – wzrost o 30%, tj. o 234 zł);
• dla osoby w rodzinie do kwoty 823 zł (obecnie 600 zł – wzrost o 37%, tj. o 223 zł).

Jednocześnie, od 1 stycznia 2025 r., podwyższone zostaną:

• kwota stanowiąca podstawę ustalenia wysokości pomocy pieniężnej na usamodzielnienie, na kontynuowanie nauki i pomocy i na zagospodarowanie w formie rzeczowej: z 1 837 zł do 2 066 zł (wzrost o 12 %);
• minimalna kwota świadczenia pieniężnego na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy, udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach: z 721 zł do 950 zł (wzrost o 32 %);
• maksymalna kwota świadczenia pieniężnego na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach: z 1 450 zł do 1 679 zł (wzrost o 16 %);
• maksymalna kwota zasiłku stałego: z 1000 zł do 1229 zł (wzrost o 23 %);
• kwota dochodu z 1 ha przeliczeniowego: z 345 zł do 459 zł (wzrost o 33 %).

Jednocześnie informuję, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390 z późn. zm.), kwoty kryteriów dochodowych uprawniających do zasiłku rodzinnego - kryterium ogólne i kryterium dla rodzin z dzieckiem niepełnosprawnym oraz kryterium uprawniające do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka, a także wysokość świadczeń rodzinnych, w tym wysokość zasiłku pielęgnacyjnego z wyłączeniem wysokości świadczenia pielęgnacyjnego - podlegają weryfikacji co 3 lata. W weryfikacji udział bierze Rada Dialogu Społecznego, brane pod uwagę są również wyniki badań progu wsparcia dochodowego rodzin. Badanie to przeprowadza i Instytut Pracy i Spraw Socjalnych.

Najbliższa weryfikacja kryteriów dochodowych przypada na rok 2024. Procedura już się rozpoczęła. Jej wynik będzie znany do 15 sierpnia 2024 r., kiedy to w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w drodze obwieszczenia Prezesa Rady Ministrów, ogłoszona zostanie wysokość obowiązujących od 1 listopada 2024 r. kwot kryteriów dochodowych uprawniających do zasiłku rodzinnego.

Z wyrazami szacunku

z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu