Interpelacja nr 2692

do ministra kultury i dziedzictwa narodowego

w sprawie prowadzenia ekshumacji szczątków żołnierzy Wojska Polskiego w Mościskach

Zgłaszający: Andrzej Tomasz Zapałowski

Data wpływu: 29-04-2024

Panie Ministrze,

w 2016 roku w Mościskach miał miejsce ostatni pochówek szczątków żołnierzy polskich poległych we wrześniu 1939 roku na terenie dzisiejszego obwodu lwowskiego. Od tego czasu do dnia dzisiejszego bardzo zasłużony dla sprawy polskiej i pojednania między narodami pan Lubomir Horbacz odnalazł kilka miejsc pochówków, w tym mogiły zbiorowe polskich żołnierzy, którzy we wrześniu 1939 roku próbowali przebić się do oblężonego Lwowa. Łączna liczba pochowanych w tych mogiłach to około 400 żołnierzy. Przy niektórych z nich odnaleziono nieśmiertelniki i znane są ich personalia. Do interpelacji dołączam zdjęcie przedmiotów znalezionych przy szczątkach kpt. lek. Stefana Lewickiego.

Zawarte porozumienie między stroną polską i rządem Ukrainy w Kijowie doprowadziło do wydania zgody na poszukiwania i ekshumację szczątków polskich żołnierzy, ale zgoda ta według moich informacji została zablokowana przez Lwowską Radę Obwodową. Także w kwestii budowy polskiego cmentarza wojennego w Mościskach sprawa stanęła w martwym punkcie i nikt się tym tematem nie zajmuje. Miejscowi Polacy na własny koszt wymieniają co roku przewracające się, zgniłe brzozowe krzyże. Stan ten uwłacza godności państwa polskiego, które jak widać zapomina o swoich obrońcach, którzy oddali swoje życie za niepodległość Polski.

  1. Proszę o informację, czy są prowadzone obecnie poszukiwania i ewentualnie ekshumacje polskich żołnierzy w Mościskach?
  2. Czy trwają prace związane z budową polskiego cmentarza wojennego w Mościskach?
  3. Czy minister kultury i dziedzictwa narodowego zamierza podjąć kroki w celu wznowienia kolejnych prac ekshumacyjnych i w jakim terminie?

Informuję dodatkowo, że teren obwodu lwowskiego nie jest objęty bezpośrednią strefą działań wojennych, a Niemcy mimo wojny na Ukrainie cały czas prowadzą w tym kraju proces poszukiwań i ekshumacji swoich żołnierzy. Po stronie ukraińskiej mamy wiarygodnego partnera w postaci Lubomira Horbacza posiadającego wszystkie potrzebne zezwolenia na prowadzenie prac. Nie będzie także problemu ze znalezieniem wolontariuszy ze strony polskiej do pomocy przy odnajdywaniu szczątków bohaterów.