Interpelacja nr 2695

do ministra kultury i dziedzictwa narodowego

w sprawie zabezpieczenia socjalnego artystów zawodowych

Zgłaszający: Barbara Bartuś

Data wpływu: 01-05-2024

W czasie dyżuru poselskiego zgłosiła się kobieta, która do 2013 roku prowadziła własną działalność gospodarczą polegającą na nauczaniu rytmiki w przedszkolach. Ustawa z 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw wprowadziła od dnia 1 września 2013 r. ograniczenie w możliwości pobierania przez przedszkola publiczne opłat za korzystanie z wychowania przedszkolnego w czasie przekraczającym czas bezpłatnego nauczania, wychowania i opieki, przewyższających kwotę 1 zł za godzinę zajęć. Po wprowadzeniu tych zmian w przepisach pani straciła stałą pracę, która jest też jej miłością, powołaniem, i od tamtej pory pozostaje bez żadnego zabezpieczenia socjalnego.

W środowisku artystycznym jest wiele osób w podobnej sytuacji, a problem stał się jeszcze bardziej widoczny w czasie pandemii COVID-19, kiedy to wielu artystów utraciło czasowo wszelkie źródła zarobku.

Dostrzegając skalę problemu 25 listopada 2023 roku rząd skierował do Sejmu RP przygotowany w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego projekt ustawy o artystach zawodowych. Było to zakończenie procesu kilkunastomiesięcznych prac legislacyjnych obejmujących m.in. konsultacje publiczne oraz uzgodnienia międzyresortowe. Ustawa miała cywilizować warunki pracy artystycznej oraz zapewniać najsłabiej zarabiającym twórcom minimum bezpieczeństwa socjalnego w postaci dostępu do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych. Podczas prac nad projektem rozpatrzone zostały wszystkie uwagi zgłaszane m.in. przez instytucje, związki zawodowe, organizacje zrzeszające artystów oraz osoby prywatne. W ramach konsultacji przeprowadzono też rozmowy z przedstawicielami producentów i importerów sprzętu elektronicznego.

Rząd Pana Mateusza Morawieckiego chciał zapewnić artystom realne zabezpieczenie socjalne i ubezpieczenie zdrowotne. Chodziło o włączenie artystów do powszechnego systemu ubezpieczeń emerytalnych, rentowych i zdrowotnych z jednoczesnym zapewnieniem im mechanizmu wsparcia przy opłacaniu składek. Projekt ten dawał całemu środowisku artystycznemu szansę na ustabilizowanie statusu w aspekcie zabezpieczenia socjalnego. Niestety 1 lutego 2024 roku rząd Donalda Tuska wycofał projekt ustawy z Sejmu RP.

Biorąc powyższe pod uwagę, zwracam się do Pana Ministra z pytaniami:

  1. Jaki był powód wycofania z Sejmu RP projektu ustawy o artystach zawodowych i co ministerstwo proponuje w zamian?
  2. Jakie działania podejmuje rząd w celu poprawy zabezpieczenia socjalnego artystów zawodowych?
  3. Czy Pan Minister zna trudną sytuację społeczno-gospodarczą różnego rodzaju specjalistów z wykształceniem wyższym kierunkowym i przygotowaniem pedagogicznym (w tym nauczycieli muzyki, instruktorów rytmiki i akompaniatorów) współpracujących do 2013 roku z przedszkolami publicznymi jako podmioty zewnętrzne?