Odpowiedź na interpelację nr 2729

w sprawie bezpieczeństwa ludności cywilnej

Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Wiesław Leśniakiewicz

Warszawa, 20-05-2024

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację numer 2729 Pani Poseł Anny Baluch w sprawie bezpieczeństwa ludności cywilnej, uprzejmie informuję co następuje.

Na wstępie należy podkreślić, że kwestia bezpieczeństwa ludności cywilnej stanowi absolutny priorytet działań Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA). W związku z powyższym jednym z najważniejszych rozwiązań legislacyjnych, nad którym prowadzono w MSWiA intensywne prace jest projekt ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej. Powyższy projekt na początku maja br. został przekazany do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów z wnioskiem o wpisanie do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Po nadaniu numeru projekt ustawy zostanie skierowany do uzgodnień międzyresortowych oraz opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji.

W tym miejscu należy nadmienić, że proces ustalania ostatecznego kształtu projektu ustawy odbywał się w ramach ścisłej współpracy m.in. z ekspertami z Ministerstwa Obrony Narodowej. Jednocześnie były prowadzone konsultacje ze stroną samorządową, organizacjami pozarządowymi oraz środowiskiem akademickim.

Przygotowana przez MSWiA ustawa wprowadzi rozwiązania umożliwiające skoordynowaną realizację zadań z zakresu ochrony ludności zarówno w czasie pokoju, podczas obowiązywania stanów nadzwyczajnych jak i w czasie wojny.

Najważniejsze obszary tematyczne stanowiące główne filary założeń przygotowanego projektu ustawy obejmują:

• System ostrzegania i alarmowania – bardzo ważnym elementem nowych przepisów będzie system ostrzegania i alarmowania ludności w przypadku wystąpienia zagrożenia. Za utrzymanie systemu będą odpowiedzialne poszczególne szczeble administracji;
• Ewakuacja i przyjęcie ludności – przygotowane w tym zakresie przepisy unormują kwestie dotyczące planów ewakuacji ludności na wypadek zagrożenia dla gmin, powiatów, województw i całego kraju, które będą uzgadniane m.in. z właściwymi organami wojskowymi;
• Schrony i ukrycia dla ludności – opracowane w przedmiotowym obszarze rozwiązania uregulują kwestie schronów i ukryć doraźnych na potrzeby ludności. Powstanie system ich ewidencji, utrzymywania i budowania. Zapewnione zostanie wsparcie finansowe realizacji omawianych przedsięwzięć. W ustawie zostanie również określona odpowiedzialność za utrzymanie systemu na poszczególnych szczeblach administracji;
• Wzmacnianie społecznej odporności – w tej kwestii istotnym elementem regulacji jest przygotowanie społeczeństwa do właściwych zachowań w sytuacjach zagrożenia, z czym wiązać się będzie m.in. organizacja szkoleń i ćwiczeń.
  W powyższych działaniach zostanie uwzględniona rola obywateli, organizacji pozarządowych oraz zawodowych służb ratowniczych;
• Budowanie zasobów i struktur ochrony ludności i obrony cywilnej – zdefiniowana zostanie w tym obszarze struktura i rola organów ochrony ludności na różnych szczeblach administracyjnych, takich jak gmina, powiat, województwo i kraj. Określone zostaną ich zadania, kompetencje oraz zasady współpracy. Rozwiązania będą zawierać również regulacje dotyczące tworzenia i utrzymywania zasobów ochrony ludności;
• Funkcjonowanie ochrony ludności w czasie wojny – nowe przepisy uregulują także sposób funkcjonowania systemu ochrony ludności w czasie pokoju, w stanie wojennym oraz w czasie wojny. Podmioty ochrony ludności, które realizują zadania ratownicze i ochronne w czasie pokoju zostaną – w czasie wojny – przekształcone w struktury obrony cywilnej.
• Finansowanie – wśród kluczowych elementów nowych rozwiązań należy wskazać finansowanie zadań ochrony ludności. Zostanie utworzony Państwowy Fundusz Ochrony Ludności, który będzie składał się z funduszu centralnego (jego dysponentem będzie minister właściwy do spraw wewnętrznych) i funduszy wojewódzkich (których dysponentami będą wojewodowie).

Z poważaniem

z up. Wiesław Leśniakiewicz
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji