Interpelacja nr 2857

do ministra infrastruktury

w sprawie aktualności planu transportowego z 2020 roku

Zgłaszający: Paulina Matysiak

Data wpływu: 16-05-2024

Szanowny Panie Ministrze,

w jednym z wywiadów[1], których udzielił pan wiceminister Piotr Malepszak, dowiadujemy się, że rozważana jest komercjalizacja części połączeń międzywojewódzkich. Zaoszczędzone środki miałyby być przeznaczane na poprawę oferty przewozowej w innych miejscach. Nie podano jednak związanych z tym szczegółów, m.in. tego, które regiony zyskałyby więcej pieniędzy oraz na jakich trasach można by spodziewać się zmniejszenia liczby dotowanych połączeń.

Wątpliwości pojawiają się również w kontekście planu transportowego z 4 grudnia 2020 roku, w którym została określona konkretna liczba połączeń między różnymi miejscowościami do 2030 roku. Jeśli w takim razie zapowiadana jest komercjalizacja niektórych połączeń, to czy oznacza to, że plan transportowy w swojej pierwotnej wersji będzie wkrótce nieaktualny?

Zależnie od stopnia komercjalizacji mogą się pojawić nowe rodzaje wykluczenia transportowego. Jeśli w wyniku reformy wystąpi brak dostępu niektórych miejscowości do połączeń dotowanych lub jeśli będzie ich za mało, to może to prowadzić do wykluczenia o charakterze ekonomicznym. Komercyjne pociągi w Polsce są obecnie znacznie droższe niż dotowane.

Jeśli natomiast ww. reforma wiąże się z otwarciem rynku na przewoźników konkurencyjnych, to zjawisko konkurencji mogłoby złagodzić ekonomiczne skutki komercjalizacji. Oddaje się natomiast odpowiedzialność w ręce przewoźników, którzy będą decydować o tym, gdzie, za jaką cenę i jak często kursować na danych trasach przeznaczonych do komercjalizacji. W takim przypadku pojawi się również wątek wynagrodzenia pracowników kolei. Wszędzie tam, gdzie oddaje się odpowiedzialność w ręce rynku, może się pojawić dumping cenowy i inne rodzaje nieuczciwej konkurencji. Otwarcie rynku nie rozwiązuje też problemu wzrostu cen za bilety w dniach o wysokim natężeniu pasażerów.

Dlatego pragnę zapoznać się z bardziej szczegółowymi informacjami w tej kwestii, aby dowiedzieć się, czy omawiane zmiany są przemyślane pod kątem ekonomiczno-społecznym.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

  1. Czy plan transportowy w obecnej wersji jest aktualny?
  2. Jeśli plan transportowy nie jest aktualny, to jakie miejscowości będą miały mniej połączeń niż pierwotnie przewidywano w planie?
  3. Dokąd miałyby trafić zaoszczędzone środki, które nie zostałyby wydane na dotowanie połączeń z potencjałem komercyjnym?
  4. Jaką sumę, według szacunków, można uzyskać, przeprowadzając komercjalizację części przewozów międzywojewódzkich?
  5. Czy dałoby się uzyskać co najmniej podobną sumę, wprowadzając opłatę drogową dla pojazdów lekkich na odcinkach autostrad zarządzanych przez GDDKiA?
  6. Jakie działania miałyby być podjęte, aby złagodzić potencjalne skutki ekonomiczno-społeczne dla pasażerów, tj. wzrost cen i ograniczenie dostępności do transportu publicznego?
  7. Czy ministerstwo planuje zrezygnować ze sprawdzenia zagrożenia równowagi ekonomicznej umowy o świadczenie usług publicznych?
  8. Jak zapobiegnie się dumpingowi cenowemu w przypadku zwiększenia się liczby konkurujących ze sobą przewoźników?
  9. Jak wyglądałby harmonogram komercjalizacji połączeń?
  10. Jakie musiałyby wystąpić przesłanki, aby dane połączenie było wykreślone z dotacji?

Z wyrazami szacunku

Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP

[1] https://www.money.pl/gospodarka/odkrylismy-spore-pulapki-wiceminister-o-audycie-inwestycji-w-pkp-plk-7017090906413888a.html