Interpelacja nr 3337

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie świadczenia wspierającego

Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek

Data wpływu: 07-06-2024

Pani Minister,

od 1 stycznia bieżącego roku w systemie prawnym, a zarazem w strukturze sieci wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami, funkcjonuje nowe świadczenie skierowane bezpośrednio do osób z niepełnosprawnościami, tj. świadczenie wspierające.

Procedura jego przyznania wymaga wydania przez wojewódzkie zespoły orzekania o niepełnosprawności decyzji o poziomie potrzeby wsparcia. Decyzje wydawane są przez powołane zespoły, złożone ze specjalnie przeszkolonych osób (wcześniej te osoby zdały odpowiedni egzamin na poziomie WZON).

Zgodnie z obowiązującym prawem poziom potrzeby wsparcia ustala się we wskazanym miejscu zamieszkania osoby niepełnosprawnej. Dopuszcza się także dokonanie tej oceny (na wniosek osoby niepełnosprawnej) w siedzibie wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub w innym miejscu wyznaczonym przez WZON – miejsce to musi spełniać warunki o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami.

Dane WZON z całego kraju potwierdzają, że zainteresowanie nowym świadczeniem jest duże, a tym samym natężenie prac WZON. Z uwagi na fakt, iż świadczenie jest skierowane do osób z niepełnosprawnościami, również do osób z niepełnosprawnością intelektualną różnego stopnia, całościowymi zaburzeniami rozwoju, w tym w szczególności do osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu oraz niepełnosprawnościami o etiologii zaburzeń psychicznych, jak również z uwagi na znaczącą liczbę seniorów, stanowiących duży odsetek ogólnej liczby wnioskujących o wydanie decyzji o poziomie wsparcia, które to osoby mogą mieć ograniczone możliwości osądu sytuacji, a tym samym być narażone na m.in. oszustwa i mając na uwadze nasilenie przestępstw dokonywanych przez podszywanie się m.in. pod funkcjonariuszy publicznych, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

1. Czy przewidziano mechanizm umożliwiający weryfikację tożsamości osób dokonujących oceny w środowisku domowym wnioskodawcy przez wnioskodawcę lub jego opiekuna faktycznego/prawnego? Jeśli tak, to jaki?

2. Czy przewidziano wydanie ujednoliconego dokumentu poświadczającego prawo do wykonywania wyżej wymienionej czynności? Jeśli tak, to czy jest dostępny wzór dokumentu poświadczającego to prawo, tak aby wnioskodawca mógł się z nim zapoznać?

3. Czy osoby powołane w skład zespołów oceniających otrzymują stosowny dokument poświadczający ich uprawnienia? Jeśli tak, to czy jego wzór jest dostępny?

4. Czy jest prowadzony ogólnopolski rejestr osób uprawnionych do wykonywania czynności oceniających wzorem np. rejestru certyfikowanych superwizorów pracy socjalnej? Jeśli tak, to gdzie można się z nim zapoznać?

5. Czy uzyskanie uprawnień w ramach szkolenia specjalistycznego oraz zdanie egzaminu będzie uprawniało do bycia powołanym w skład zespołów w dowolnym WZON? Czy będą określone dodatkowe kryteria decydujące o powołaniu w skład zespołu orzekającego?

6. W jaki sposób są wyposażone miejsca do dokonania oceny w siedzibie urzędu w kontekście możliwości dokonania adekwatnej oceny funkcjonowania ocenianej osoby i spełnienia jednolitości warunków (w stosunku do osób poddawanych ocenie w warunkach ich własnego środowiska funkcjonowania)?

Ponadto proszę o:

– podanie liczby osób uprawnionych do wykonywania czynności oceniających w określonych specjalnościach z podziałem na województwa i porównanie tych wartości z osobami, które odbyły szkolenia,

– wskazanie czy istnieją opóźnienia w wydawaniu decyzji o potrzebie wsparcia względem zapisów ustawowych – jeśli tak, proszę o podanie liczby i czasu opóźnień w podziale na przedziały czasowe: 1 miesiąc opóźnienia, 3 miesiące opóźnienia oraz ponad 3 miesiące opóźnienia, z uwzględnieniem podziału na województwa,

– jeśli istnieją opóźnienia w wydawaniu decyzji o potrzebie wsparcia, proszę o dokonanie rozeznania i podanie przyczyn opóźnień w wydawaniu decyzji o potrzebie wsparcia w poszczególnych województwach.

Z wyrazami szacunku