do ministra finansów
w sprawie nowelizacji przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w zakresie zwolnienia z podatku dochodowego przychodów z działalności prowadzonej w ramach Polskiej Strefy Inwestycji
Zgłaszający: Elżbieta Burkiewicz, Adam Luboński, Ewa Szymanowska, Barbara Okuła
Data wpływu: 20-06-2024
Szanowny Panie Ministrze,
z dniem 1 stycznia 2022 r. ustawą z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2021 poz. 2105) doszło do zmiany przepisu art. 17 ust. 1 pkt 34a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, dalej jako ustawa o CIT, dotyczącego zwolnienia z podatku dochodowego przychodów z działalności prowadzonej w ramach Polskiej Strefy Inwestycji.
Przed 1 stycznia 2022 r., brzmienie powołanego przepisu, pozwalało na zwolnienie dochodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej określonej w decyzji o wsparciu do wysokości przyznanego limitu pomocy publicznej. Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o wspieraniu nowych inwestycji – dalej ustawa PSI (t.j. Dz. U. 2023 poz. 74) przyznaje podmiotom inwestującym w PSI wsparcie, które zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy polega na zwolnieniu z podatku dochodowego. Nierozerwalnym elementem inwestycji w PSI i przyznawanego wsparcia jest pojęcie nowej inwestycji, o której mowa w art. 2 pkt 1 lit a i b ustawy o PSI. Jedną z form nowej inwestycji dopuszczanych przez ustawodawcę jest zwiększenie zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu. Zwiększenie zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu, związane jest nierozerwalnie z działalnością zakładu, którego zdolności produkcyjne zostają zwiększone w ramach nowej inwestycji.
Do końca 2021 r., przed wprowadzonymi zmianami do art. 17 ust. 1 pkt 34a ustawy o CIT, nie było wątpliwości, że wsparcie w postaci zwolnienia odnosi się do dochodów osiągniętych z działalności określonej w decyzji o wsparciu, co w przypadku nowej inwestycji polegającej na zwiększeniu zdolności produkcyjnych odnosiło się do działalności w ramach zakładu. Takie stanowisko prezentował np. WSA w Gliwicach w wyroku z 3 września 2020 r., sygn. I SA/Gl 1228/19, gdzie sąd wskazał.: „W konsekwencji zwolnieniu podlega cały dochód osiągnięty w ramach tej działalności gospodarczej, z którą nowa inwestycja pozostaje w ścisłym nierozerwalnym związku, o ile jej przedmiot został określony w decyzji o wsparciu”. Stanowisko z powołanego orzeczenia dominowało w korzystnym dla podatników orzecznictwie sądów administracyjnych.
Od 1 stycznia 2022 r., zmianie uległ wspomniany powyżej przepis art. 17 ust. 1 pkt 34a ustawy o CIT i zgodnie z jego obowiązującym brzmieniem: zwalnia się z podatku: dochody podatników (…) z działalności gospodarczej osiągnięte z realizacji nowej inwestycji określonej w decyzji o wsparciu (…)”.
Z przepisu tego może wynikać wniosek, że zwolnieniu podlega tylko dochód osiągnięty z konkretnej inwestycji, co w przypadku tej polegającej na zwiększeniu zdolności produkcyjnych zakładu stwarza problemy w określeniu tego, w jaki sposób wydzielić te dochody, które wynikają z inwestycji (z jej realizacji), a jakie zostały wygenerowane w ramach działalności zakładu niejako „sprzed” zwiększenia zdolności produkcyjnych, które nie są związane z realizacją nowej inwestycji. Ustalenie dochodów tylko z realizacji nowej inwestycji (ściśle z nią związanych) w przypadku inwestycji w zwiększenie zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu i wydzielenie ich z ogółu dochodów tego zakładu jest nie tylko utrudnione, ale przeczy również istocie ścisłego powiązania działalności istniejącego zakładu z inwestycją w zwiększenie zdolności produkcyjnych tego zakładu. Z uzasadnienia do ww. zmian (druk sejmowy nr 1523: https://www.sejm.gov.pl/Sejm9.nsf/druk.xsp?nr=1532) wynika, że jedynym celem tych przepisów było wyeliminowanie uszczerbku dla budżetu, co nie pozwala na wsparcie się wykładnią celowościową dla tych zmian. Wydaje się, że zarówno zmienione przepisy jak i uzasadnienie do nich pomijają rolę tzw. inwestycji strefowych, a dodatkowo ustawodawca wprowadzając tzw. projektowe podejście do realizacji inwestycji nie zawarł przepisów, które wskazywałyby zasady ustalania dochodów z realizacji inwestycji w zwiększenie zdolności produkcyjnych oraz pozostałych dochodów takiego zakładu – które byłyby generowane bez zwiększenia mocy, a zatem które niejako są generowane przez część zakładu, jaka istniała przed rozbudową.
Zmienione przepisy nie tylko nie pozwalają na jednoznaczne, niebudzące wątpliwości ustalenie, jakie dochody w przypadku realizacji inwestycji w istniejący zakład podlegają zwolnieniu, ale także brak w nich regulacji, które pozwalałby na stosowanie art. 17 ust. 1 pkt 34a ustawy o CIT i określenie zasad podziału przychodów pochodzących z realizacji nowej inwestycji w zwiększenie zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu oraz tych, które z taką realizacją nie są związane.
Ta kwestia jest tym bardziej istotna, że jak się wydaje także organy podatkowe mają trudności we wsparciu podatników kwestii tego, ww. jaki sposób dokonać interpretacji tych przepisów oraz w jaki sposób określić dochody podlegające zwolnieniu. Znane są przypadki odmowy wydawania interpretacji indywidualnych w wyżej opisanym zagadnieniu z wątpliwymi uzasadnieniami o braku regulacji tej materii w przepisach podatkowych. Przykładowo w postanowieniu dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 22 stycznia 2024 r. znak. 0111-KDIB1-3.4010.672.2023.1.PC o odmowie wszczęcia postępowania interpretacyjnego. Takie postępowanie w świetle chociażby brzmienia art. 17 ust. 1 pkt 34a ustawy o CIT oraz przepisów ustawy o wspieraniu inwestycji, które wprost odsyłają do przepisów podatkowych, może sugerować, że także organy podatkowe mają trudności w dokonaniu wykładni tych przepisów i nie potrafią w sposób jednoznaczny udzielić odpowiedzi na pytania, na czym tzw. podejście projektowe przy ustalaniu dochodu zwolnionego w istocie polega i jak odnosić je do realizacji nowej inwestycji w zwiększenie zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytanie:
Czy w przypadku nowej inwestycji polegającej na zwiększeniu zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu w świetle zmienionego od 1 stycznia 2022 r. art. 17 ust. 1 pkt 34a ustawy o CIT, wysokość zwolnienia z podatku dochodowego należy określać w odniesieniu do ogółu przychodów z działalności takiego zakładu, z którym nowa inwestycja pozostaje w nierozerwalnym związku (w oparciu o dominujące stanowisko sądów administracyjnych, ale oparte o przepisy z przed 1 stycznia 2022 r.), czy w oparciu o udział dochodów z realizacji tej nowej inwestycji (zwiększenie zdolności produkcyjnych) w łącznym wyniku funkcjonującego zakładu, którego zdolności produkcyjne zostały zwiększone w odniesieniu do udziału tej inwestycji w ogóle dochodów tego zakładu?