do ministra edukacji
w sprawie subwencji oświatowej dla szkół, w tym stosowania art. 35 ust. 5 pkt 4 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
Zgłaszający: Monika Wielichowska
Data wpływu: 09-07-2024
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego zwrócił się organ prowadzący liceum ogólnokształcące, które ukierunkowało się na kształcenie dzieci mających orzeczenie poradni psychologiczno-pedagogicznej o zespole Aspergera i spektrum autyzmu, które stanowią 95% uczniów w szkole – dokładnie 34.
Szkoła posiada odpowiednią kadrę i zaplecze techniczne zapewniające wszystkie zalecenia dla uczniów. Organ prowadzący szkołę otrzymuje jako liceum dwa rodzaje dotacji: zwykłą (na uczniów bez orzeczeń) i specjalną – wyłącznie na uczniów z orzeczeniami. Pojawił się problem z rozliczeniem dotacji specjalnej na dzieci.
Art. 35 ust. 5 pkt 4 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych nakłada na organ prowadzący szkołę niepubliczną rozliczenia dotacji specjalnej na koszty ogólne wg określonego w ustawie wzoru, który sprowadza się do uznania tylko części kosztów ogólnych (np. czynszu, opłat za media etc.) – bardzo małej części. Przedszkola niepubliczne mają możliwość zastosowania rozliczenia tej dotacji specjalnej procentowo: procent dzieci z orzeczeniami w stosunku do dzieci ogółem. Ustawodawca nie przewidział takiej możliwości dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Jak zauważa organ prowadzący szkołę, nie przewidział, że może być zwykła szkoła (nie specjalna i nie z oddziałami integracyjnymi), która ma prawie 100% dzieci z orzeczeniami. Zastosowanie tego wzoru do rozliczenia dotacji specjalnej w przypadku szkoły nie specjalnej, która ma 95% dzieci z orzeczeniami, powoduje, że z dotacji nie jest w stanie pokryć żadnych innych uzasadnionych wydatków funkcjonowania szkoły. W rezultacie skutkować będzie to likwidacją szkoły, ponieważ organ prowadzący nie może pokryć kosztów czynszu, mediów, środków biurowych, środków czystości, szkoleń, opinii kominiarskich, straży pożarnej etc. Niczego poza wydatkami na realizację zaleceń PPP.
Jak zauważa organ prowadzący szkołę, wzór zawarty w ustawie o finansowaniu zadań finansowych art. 45 ust. 5 pkt 4 nie dopuszcza innego rozliczania dotacji specjalnej, ponieważ ustawodawca nie przewidział, że mogą być szkoły podstawowe i ponadpodstawowe (niebędące szkołami specjalnymi i niemające klas integracyjnych) ukierunkowane na takich uczniów. Wzór ma sens przy liczbie uczniów na poziomie 5-10% z orzeczeniami w stosunku do liczby uczniów ogółem. W przypadku szkoły, która ma 95% dzieci z orzeczeniami, z dotacji specjalnej można rozliczyć tylko 0,2% kosztów ogólnych. Pozostaje problem z pozostałymi kosztami. Spółka prowadzi tylko szkołę i nie prowadzi żadnej innej działalności.
Spółka prowadząca szkołę alarmuje, że zastosowanie tego wzoru rodzi kolejne problemy. Organ prowadzący ma obowiązek oszacować planowane wydatki w roku budżetowym, co jest niemożliwe z uwagi na fakt, że od każdego września tworzy się nowe klasy, dochodzą nowe dzieci z orzeczeniami i dodatkowo dwa razy do roku jest aktualizowana stawka dotacji. Planowanie przy zastosowaniu tego wzoru jest niemożliwe.
Jako szkoła niepubliczna spółka jest zobowiązana stosować art. 44 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z art. 4 ustawy o finansach publicznych, co jest niemożliwe do zastosowania w przypadku rozliczenia dotacji ww. wzorem.
Organ prowadzący szkołę informuje, że pierwsze kontrole organów dotujących w szkołach mających dużo uczniów z orzeczeniami już się odbyły. W ich wyniku idą decyzje o zwrocie setek tysięcy złotych – pieniędzy wydanych na prowadzenie szkoły. Szkoły wchodzą na drogę sądową, która może trwać latami. Pierwsze sprawy już są w sądach administracyjnych. W tym czasie szkoły będą zamykane i będą za tym szły tragedie setek, tysięcy uczniów i ich rodzin. Z powodu, jak zauważa spółka prowadząca szkołę, niezrozumiałego wzoru do rozliczenia dotacji specjalnej. Spółka zauważa, że przedszkola (niepubliczne i publiczne) mają też dzieci z orzeczeniami o spektrum autyzmu. Realizują zalecenia zajęć rewalidacyjnych i wszystkich innych i mogą się rozliczać z dotacji specjalnej w części kosztów ogólnych proporcjonalnie: wg procentu dzieci z orzeczeniami w stosunku do dzieci bez orzeczeń. Jest to proste, uczciwe i gospodarne.
Pani Minister, czy resort planuje zająć się tym przepisem i w jego miejsce wprowadzić przepisy rozliczania decyzji specjalnych jak w przedszkolach?
Z wyrazami szacunku
Monika Wielichowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej