Interpelacja nr 3995

do ministra obrony narodowej

w sprawie ochrony stosunków pracy żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej

Zgłaszający: Joanna Borowiak, Anna Milczanowska, Lidia Burzyńska, Mariusz Błaszczak, Antoni Macierewicz, Zbigniew Hoffmann, Elżbieta Witek

Data wpływu: 23-07-2024

Służba wojskowa wymaga od osób ją odbywających zdyscyplinowania, lojalności i poświęcenia. Powołanie do Wojsk Obrony Terytorialnej skutkuje dla osoby powołanej wieloma ograniczeniami zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym. Wykonywanie obowiązków związanych ze służbą wojskową niewątpliwie ogranicza aktywność powołanych w życiu prywatnym i rodzinnym. Ich dyspozycyjność dla Wojsk Obrony Terytorialnej znacznie ogranicza aktywność we wskazanych obszarach. Ponadto niewątpliwie wpływa na możliwości zarobkowe powołanych, chociażby przez zmniejszenie dyspozycyjności powołanego do służby pracownika. Taki pracownik bez odpowiednich mechanizmów rekompensacyjnych dla pracodawcy stawałby się mniej atrakcyjny w zatrudnieniu. Niedogodności związane z wykonywaniem przez powołanego do służby obowiązków na rzecz Wojsk Obrony Terytorialnej zostały pracodawcy zrekompensowane zapisami rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 2022 r. w sprawie świadczenia pieniężnego przysługującego pracodawcom zatrudniającym pracowników będących żołnierzami rezerwy albo będących żołnierzami obrony terytorialnej pełniącymi terytorialną służbę wojskową rotacyjnie.

Dodatkowo prawodawca w trosce o częściową ochronę interesów zawodowych osób pełniących służbę wojskową ustawą o obronie Ojczyzny wprowadził mechanizmy gwarancyjne i ochronne w zakresie trwałości ich stosunku pracy. Taką funkcję pełni między innymi art. 303 ustawy o obronie Ojczyzny. Zgodnie z jej pierwszym ustępem stosunek pracy z osobą powołaną do pełnienia zasadniczej służby wojskowej albo terytorialnej służby wojskowej może być rozwiązany tylko za zgodą pracownika.

Praktyka stosowania ochrony stosunku pracy powołanych do służby wskazuje na wiele nieprawidłowości. Częstą praktyką jest nierespektowanie jej przez pracodawców. Co najgorsze, naruszenia w tym zakresie dokonywane są także w jednostkach administracji publicznej, w tym administracji rządowej. Osoby, które z dużym poświęceniem wykonują służbę wojskową, spotykają odwołania z pełnionych funkcji i zwolnienia z pracy. Autorytet państwa polskiego w związku z nierespektowaniem przez administrację rządową ulega znacznej degradacji. Żołnierze Obrony Terytorialnej stają się ofiarami nierespektowania przez jednostki administracji rządowej przepisów ustawy o obronie Ojczyzny.

1. Czy ministerstwo monitoruje liczbę powołanych do służby wojskowej, w tym terytorialnej służby wojskowej osób odwoływanych z funkcji lub zwalnianych z pracy? Jeśli tak, ile takich przypadków odnotowało?

2. Jakie działania Ministerstwo Obrony Narodowej podjęło celem walki z tym patologicznym zjawiskiem?

3. Czy odwoływani z funkcji lub zwalniani pracownicy otrzymali w związku z tym jakiekolwiek wsparcie Ministerstwa Obrony Narodowej lub podległych mu jednostek, w szczególności wsparcie prawne w zakresie dochodzenia ich praw?