do ministra sprawiedliwości
w sprawie zmiany w przepisach ustawy o księgach wieczystych i hipotece dotyczących wniosków do sądu wieczystoksięgowego o umieszczanie bezpodstawnych wzmianek w księgach wieczystych
Zgłaszający: Tomasz Głogowski
Data wpływu: 09-08-2024
Warszawa, 9.08.2024 r.
Szanowny Panie Ministrze!
Księgi wieczyste to rejestr publiczny, który przedstawia stan prawny nieruchomości (mieszkań, domów, działek budowlanych oraz gruntów, spółdzielczego własnościowego prawa do mieszkania). Pozwala autorytatywnie ustalić, komu i jakie przysługują prawa do danej nieruchomości oraz czy jest ona obarczona jakimiś roszczeniami.
Z powodu nadmiernie liberalnych przepisów dotyczących możliwości umieszczania w księgach wieczystych wzmianek właściciele nieruchomości narażeni są na duże problemy z dysponowaniem swoją własnością z powodu bezpodstawnych wniosków często składanych anonimowo.
Zgodnie z obecnymi przepisami wniosek o wpis do księgi wieczystej może złożyć każdy, nie jest nawet weryfikowana tożsamość osoby składającej wniosek. Po złożeniu wniosku w zapisach księgi wieczystej automatycznie pojawia się „wzmianka”, czyli informacja o tym, że do danej księgi wieczystej wpłynął wniosek o wpis, w tym o wykreślenie jakiegoś wpisu. W założeniu takie przepisy miały chronić interesy wierzycieli, jednak ze względu na zbyt liberalne przepisy stało się to źródłem nadużyć.
Wzmianka związana z nieuprawnionym wnioskiem może być oczywiście usunięta z księgi wieczystej, ale postępowanie w tej sprawie może trwać nawet kilkanaście miesięcy. Poprzez wzmiankę, nawet całkowicie nieuprawnioną, właściciel musi się liczyć z odmowną decyzją kredytową, może ona być także blokadą w sprzedaży nieruchomości poprzez wycofanie się przez potencjalnego nabywcę zaniepokojonego wzmiankami w księdze wieczystej.
Takie zapisy mogą także generować zjawiska o charakterze przestępczym - próby szantażowania właścicieli nieruchomości składaniem wniosków do ksiąg wieczystych.
Absurdalność systemu w tym zakresie polega na tym, że wniosek do naszej księgi wieczystej może złożyć każdy, w tym osoba czy podmiot nieuprawniony, czy wręcz fikcyjny, a sąd zobowiązany jest do zamieszczenia wzmianki o takim wniosku w samej księdze wieczystej. Nietrudno więc o wzmiankę w księdze wieczystej z wniosku fikcyjnego „Jana Kowalskiego”, do którego dołączono potwierdzenie opłaty wykonanej gotówką w urzędzie pocztowym.
Niestety obecny system prawny nie przewiduje żadnej weryfikacji i odrzucania wniosków osób nieuprawnionych już na etapie ich przyjmowania.
W związku z powyższym, proszę Pana Ministra o odpowiedź na poniższe pytania:
Czy nie wydaje się zasadnym wprowadzenie zmian w przepisach w zakresie ujawniania wzmianek np. poprzez wyłączenie obowiązku ujawnienia wzmianki o wniosku, do którego nie zostały dołączone dokumenty notarialne lub urzędowe stanowiące podstawę wpisu, a także umożliwiające weryfikację danych podmiotu składającego wniosek?
Czy nie byłoby uzasadnione karanie wnioskodawców za składanie bezpodstawnych wniosków o wpis w księgach wieczystych?
Z poważaniem
Tomasz Głogowski
Poseł na Sejm RP