w sprawie niedoborów kadrowych w placówkach przedszkolnych i ułatwienia dostępu do zawodu nauczyciela wychowania przedszkolnego
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego Maria Mrówczyńska
Warszawa, 23-09-2024
Szanowny Panie Pośle,
w odpowiedzi na pytania skierowane do resortu nauki (pytanie nr 1 i 4) uprzejmie informuję, że sposób kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela przedszkola i edukacji wczesnoszkolnej (klasy I-III szkoły podstawowej) w ramach jednolitych studiów magisterskich został wprowadzony na wniosek Ministerstwa Edukacji Narodowej. Jest on określony w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela (Dz. U. z 2024 r. poz. 453)[1], wydanym w porozumieniu z Ministrem Edukacji Narodowej. Zgodnie z uzasadnieniem wprowadzone w 2019 r. zmiany w sposobie kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela miały na celu wzmocnienie jakości tego kształcenia, w tym właściwe przygotowanie merytoryczne i pedagogiczne, stosownie do wymagań współczesnego systemu oświaty. W szczególności, jak wskazało MEN, właściwe przygotowanie przyszłych nauczycieli prowadzących nauczanie w przedszkolu i w klasach I - III szkoły podstawowej w formie kształcenia zintegrowanego, obejmującego kształcenie w zakresie języka polskiego, języka obcego, matematyki, informatyki, edukacji społeczno-przyrodniczej, plastyki, muzyki, techniki, wychowania fizycznego oraz edukacji zdrowotnej, może mieć miejsce jedynie na studiach w ramach ciągłego, pięcioletniego cyklu kształcenia. W związku z tym, że system kształcenia nauczycieli, zgodnie z zapotrzebowaniem resortu edukacji, przewiduje łączne kształcenie nauczycieli przedszkola i edukacji wczesnoszkolnej, nie jest możliwe prowadzenie kształcenia jedynie w zakresie przygotowania do wykonywania zawodu nauczyciela przedszkola.
Należy mieć na uwadze, że to resort edukacji jest właściwy w sprawach dotyczących zawodu nauczyciela, w tym dostępu do tego zawodu (tzn. kwalifikacji nauczycielskich). Odbycie kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela zgodnie ze standardem kształcenia służy nabyciu kwalifikacji nauczycielskich stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 14 września 2023 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli (Dz. U. poz. 2102). Zasady kształcenia przyszłych nauczycieli określone w standardzie kształcenia odpowiadają zatem na potrzeby systemu oświaty określone przez MEN. Zmiany w tym zakresie mogą być podjęte na wniosek ministra właściwego do spraw oświaty. W związku z tym, w opinii Ministra Nauki, postulowana kwestia przywrócenia kształcenia przyszłych nauczycieli przedszkola i edukacji wczesnoszkolnej na studiach podyplomowych oraz studiach pierwszego i drugiego stopnia - jako systemowa zmiana w sposobie kształcenia tej grupy nauczycieli – wymagałaby ze strony MEN analizy i oceny skutków dla systemu oświaty obowiązujących rozwiązań (w bieżącym roku studia ukończyli pierwsi absolwenci kształceni wg zasad przyjętych w 2019 r.).
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Nauki
Maria Mrówczyńska
Podsekretarz Stanu
[1] Załącznik nr 2 – standard kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela przedszkola i edukacji wczesnoszkolnej (klasy I – III szkoły podstawowej), część I, ust. 1.