Odpowiedź na interpelację nr 4637

w sprawie politycznego charakteru nominacji w państwowych instytutach

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Władysław Teofil Bartoszewski

Warszawa, 01-10-2024

Szanowny Panie Marszałku,

w nawiązaniu do interpelacji nr 4637 Pana Posła Adriana Zandberga oraz grupy Posłów dotyczącej politycznego charakteru nominacji w państwowych instytutach Ministerstwo Spraw Zagranicznych przekazuje następujące informacje:

1. Ilu dyrektorów podległych ministerstwu instytutów zostało powołanych w trybie pozakonkursowym z pominięciem rad naukowych od grudnia 2023 roku? Proszę o wyszczególnienie tych instytutów. Jeśli do takich sytuacji doszło, jakie merytoryczne wymogi postawiło ministerstwo przy pozakonkursowym doborze osób na stanowiska dyrektorów?

• Ministerstwo Spraw Zagranicznych sprawuje nadzór merytoryczny nad Polskim Instytutem Spraw Międzynarodowych, zgodnie z ustawą z dnia 20 grudnia 1996 roku o Polskim Instytucie Spraw Międzynarodowych (Dz. U. 1996 Nr 156 poz. 777). Ustawa stanowi, że dyrektora instytutu powołuje i odwołuje prezes Rady Ministrów po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw zagranicznych (art. 5 pkt 2). Kandydatów na stanowisko dyrektora Instytutu wyłania się w drodze konkursu przeprowadzonego przez ministra właściwego do spraw zagranicznych. Tryb, kryteria oraz wymogi wobec kandydatów określa rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 31 lipca 2009 roku w sprawie kwalifikacji osób ubiegających się o stanowisko Dyrektora Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych oraz przeprowadzenie konkursu na to stanowisko (Dz. U. 2009 Nr 129 poz .1066).

• W dniu 5 lipca 2024 roku wobec przyjęcia przez prezesa Rady Ministrów rezygnacji dotychczasowego dyrektora PISM Pana Sławomira Dębskiego, minister spraw zagranicznych ogłosił konkurs na stanowisko dyrektora Polskiego Instytut Spraw Międzynarodowych. Rada naukowa PISM zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem skierowała do komisji konkursowej dwóch przedstawicieli instytutu. MSZ desygnowało do komisji trzech przedstawicieli. O wyłonieniu kandydata na stanowisko dyrektora PISM ministerstwo oraz instytut poinformują niezwłocznie.

• Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie sprawuje nadzoru merytorycznego nad innymi instytutami.

2. Czy ministerstwo poprze nowelizację ustawy o instytutach badawczych, przywracającą instytutom niezależność od polityków poprzez powrót do trybu konkursowego przy powoływaniu dyrektorów?

• Ministerstwo Spraw Zagranicznych szanuje i przestrzega zasady niezależności podległego mu PISM oraz wyłaniania jego dyrektora w drodze konkursu na zasadach merytorycznych. Dotychczasowe regulacje dotyczące PISM, nadzoru nad nim oraz sposobu wyłaniania Rady Naukowej i dyrektora są według oceny ministerstwa właściwe i nie wymagają nowelizacji.

Z wyrazami szacunku

z up. Władysław Teofil Bartoszewski
Sekretarz Stanu