Interpelacja nr 4651

do ministra zdrowia

w sprawie regulacji prawnych dotyczących palenia tytoniu na balkonie lub tarasie w budynkach wielorodzinnych

Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz

Data wpływu: 08-09-2024

Racibórz, dnia 5 września 2024 r.

Szanowna Pani Minister,

działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 1996 nr 73 poz. 350 z późn. zm.) oraz art. 191-193 Regulaminu Sejmu, zwracam się do Pani w sprawie regulacji prawnych dotyczących palenia tytoniu na balkonie lub tarasie w budynkach wielorodzinnych.

Do mojego biura poselskiego z prośbą o podjęcie interwencji w ramach wykonywania mandatu kolejny raz zwrócili się mieszkańcy budynków wielorodzinnych poszukujący pomocy przy wyeliminowaniu uciążliwości w postaci pozostawania biernymi palaczami.

Z doniesień medialnych, ale również od samych zainteresowanych, którzy zgłaszają problem palenia wyrobów tytoniowych na balkonach, tarasach lub wręcz na klatkach schodowych w budynkach wielorodzinnych, otrzymałam informację, że do Ministerstwa Zdrowia wpłynęła kolejna petycja, w której postuluje się wprowadzenie zakazu palenia papierosów i e-papierosów m.in. na balkonach i tarasach.

W dobie, kiedy choroby cywilizacyjne zbierają coraz większe żniwo, należałoby szukać rozwiązania na jak największe wyeliminowanie tego coraz wyższego wskaźnika umieralności. Długa lista nowotworów, nadciśnienie tętnicze, miażdżyca to tylko niektóre choroby ściśle powiązane z paleniem papierosów, ale także z biernym wdychaniem papierosowego dymu.

W ocenie mieszkańców, którzy poprosili mnie o interwencję, nie można wyżej stawiać wartości jaką jest wolność w postaci prawa palenia na własnym balkonie od wartości zdrowia i wolności w postaci prawa do życia we własnym mieszkaniu bez trującego dymu tytoniowego pochodzącego z nieruchomości sąsiedniej. Uważają oni również, że podobnie jak zakłócanie spokoju hałasem jako zabronione, tak samo powinno być uznane za bezprawne zakłócanie miru domowego dymem papierosowym, zwłaszcza że taki dym nie tylko ma nieprzyjemny, drażniący zapach, ale ma także negatywny wpływ na zdrowie. Nie chodzi o zakaz palenia na własnym balkonie sam w sobie, a o uznanie, że wykroczeniem jest takie palenie papierosów, które prowadzi do emisji dymu papierosowego do innych mieszkań i narażania innych osób tam przebywających, wbrew ich woli, na bierne palenie. Problem jest tym istotniejszy, że niepalący sąsiad nie może sam ochronić się przed napływem dymu do własnego lokalu, bo rozwiązaniem nie jest zablokowanie jego wentylacji powietrzem z zewnątrz.

Art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych nakazuje chronić prawa osób niepalących do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego. Przepis ten nie przewiduje ograniczeń w prawie do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego, dlatego należy uznać, że każda emisja dymu papierosowego do lokalu zajmowanego przez osobę niepalącą, zwłaszcza kiedy taka sytuacja ma miejsce często i to mimo sprzeciwów osób narażonych na dym, stanowi naruszenie spokoju i porządku publicznego.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z pytaniami:

1. Czy resort zdrowia podejmuje lub będzie podejmował prace nad uregulowaniami prawnymi w zakresie ochrony zdrowia osób niepalących wyrobów tytoniowych, a pozostających bez ich zgody biernymi palaczami? Jakie to będą działania?

Od stycznia 2021 roku na Litwie obowiązuje zakaz palenia papierosów na prywatnych balkonach bloków mieszkalnych oraz na tarasach czy loggiach, jeśli sprzeciwi się temu choć jeden z sąsiadów. Zakaz palenia obowiązuje na Litwie również podczas zawodów sportowych lub innych imprez plenerowych, na przystankach komunikacji miejskiej, placach zabaw dla dzieci oraz na zewnątrz lokali gastronomicznych.

Z uwagi na to, że temat wywołuje wiele kontrowersji i negatywnych emocji w społeczeństwie podzielonym na zwolenników i przeciwników palenia wyrobów tytoniowych oraz w trosce o ludzkie życie i zdrowie zwracam się z pytaniami:

2. Czy w resorcie zdrowia są lub będą prowadzone działania zmierzające do poprawy jakości życia osób niepalących, które w swoim mieszkaniu lub na swoim balkonie są narażane na wdychanie dymu papierosowego z sąsiedniego balkonu?

3. Czy resort zdrowia rozważa przeprowadzenie reformy, regulując tę sporną i kontrowersyjną kwestię jak to miało miejsce na Litwie?

W tej sprawie zwracałam się również z interpelacją nr 3429 do ministra sprawiedliwości, proponując możliwość uznania palenia papierosów na balkonach za wykroczenie, podobnie jak we wskazanych miejscach publicznych, z uwagi na negatywne oddziaływanie na zdrowie innych.

Minister sprawiedliwości odpowiedział, że nie planuje zmian w przepisach w tej sprawie.

Z uwagi jednak na oddziaływanie zdrowotne oraz dalsze interwencje ze strony obywateli zwracam się do Pani Ministry Zdrowia w przedmiotowej sprawie.

Ze względu na to, że temat w dalszym ciągu wzbudza wiele emocji, proszę o szybką i wyczerpującą odpowiedź, jaką inicjatywę resort zdrowia zamierza podjąć w rozwiązaniu tej dzielącej społeczeństwo sprawie.

Z wyrazami szacunku

Gabriela Lenartowicz