do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie uzyskania jednoznacznej, oficjalnej, wiarygodnej i profesjonalnej informacji w kwestii niepokojących doniesień o zakażeniu materiału źródłowego kliku odmian polskich gatunków ziemniaka
Zgłaszający: Czesław Hoc, Marek Gróbarczyk
Data wpływu: 14-09-2024
Szanowny Panie Ministrze!
Oto dowiadujemy się z mediów (m.in. „Gazeta Polska" w artykule pt. „Zarażono gen polskiego ziemniaka! Kto chce zniszczyć polskich producentów?”), iż - „Pierwszy raz w ponad 40-letniej historii Banku Genów Ziemniaka w Boninie, strategicznej dla bezpieczeństwa żywnościowego RP instytucji, doszło do zakażenia materiału źródłowego kilku polskich gatunków ziemniaka, będących fundamentem jego hodowli w naszym kraju. O sprawie nie powiadomiono jednak prokuratury ani Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego”. I dalej: „Po raz pierwszy w historii wykryto groźne zakażenie bakteriozą pierścieniową ziemniaka - Clavibakter sepedonicus. Ta choroba (bakterioza pierścieniowa ziemniaka) stanowi poważne zagrożenie dla krajowej hodowli ziemniaka, który jest jednym z najważniejszych produktów rolnych w Polsce. Co więcej, nie powiadomiono o tym ani prokuratury, ani Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, mimo że zakażenie wystąpiło dwukrotnie”.
Obecnie też są zapytania od poszczególnych polskich rolników w moim okręgu wyborczym.
Otóż Bank Genów Ziemniaka w Boninie (gm. Manowo, pow. koszaliński), Zakład Nasiennictwa i Ochrony Ziemniaka, obecnie Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin Państwowy Instytut Badawczy Oddział w Boninie (IHAR PIB) to kluczowa instytucja dla polskiego rolnictwa i strategiczna w kwestii bezpieczeństwa żywnościowego. To również bogata historia i chlubna tradycja, a także duma i prestiżowa marka hodowli polskiego ziemniaka naszego województwa i Polski. To jedyny w Polsce i jeden z największych w Europie Bank Genów Ziemniaka in vitro! Posiada sprawie funkcjonujące pracownie, m.in.: Pracownię Ochrony Ziemniaka (badania z dziedziny fitopatologii, entomologii, herbologii i ochrony ziemniaka oraz prowadzone prace dotyczące najważniejszych problemów związanych z agrofagami ziemniaka), Pracownię Zasobów Genowych i Kultur in Vitro (które są wolne od bakteriozy pierścieniowej ziemniaka - Clavibacter michiganensis ssp. sepedonicus), śluzaka (Ralstonia solanacea), wiroida wrzecionowatości bulw ziemniaka (PSTVd) oraz od powszechnie występujących wirusów (PVA, PVX, PVS, PVM, PVY i PLRV), czy też Pracownia Nasiennictwa Ziemniaka. Prowadzi też wiele cennych programów międzynarodowych!
Zatem celowe jest udzielenie jednoznacznej, oficjalnej i wysoce wiarygodnej oraz fachowej informacji w tym zakresie. Co prawda powinna nas uspokajać informacja podana na konferencji z dn. 13 września br. w siedzibie IHAR-PIB sekretarza stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi Michała Kołodziejczaka, który zapewnił, że „(…) z Instytutu nie trafi do rolników żaden sadzeniak, który mógłby być zakażony jakąkolwiek chorobą. Jak tłumaczą naukowcy z IHAR-PIB, nie ma technicznej możliwości, aby zakażony materiał mógł trafić do rolników”. Tymczasem na tej samej konferencji wiceminister Kołodziejczak mówi, że „(…) jest niebezpieczny wyłom w przepisach mówiący, że ziemia dzierżawiona nie wchodzi w skład gospodarstwa. Niestety niektóre firmy ten wyłom wykorzystują, aby kontynuować uprawę mimo zakażenia bakteriozą pierścieniową i pobierać dotacje”.
Zatem interweniujący rolnicy proszą o ww. jednoznaczną odpowiedź ministra rolnictwa i rozwoju wsi.
Pytania:
1. Czy już wiadomo, w jaki sposób i które odmiany ziemniaka uległy 2-krotnemu zakażeniu materiału źródłowego polskiej odmiany ziemniaka bakteriozą pierścieniową ziemniaka Clavibakter sepedonicus?
2. Czy indywidualny rolnik mógł pozyskać zakażoną odmianę ziemniaka?
3. Jak należy rozumieć informację wiceministra Michała Kołodziejczaka o „wyłomie” i możliwości uprawy ziemniaków pomimo zakażenia bakterioza pierścieniową?!
4. Dlaczego nie zgłoszono do odpowiednich organów i służb możliwości celowego (mówimy o 2-krotnym zakażeniu w ciągu kilkunastu tygodni) wniesienia agrofaga do Banku Genów Ziemniaka?
5. Czy przewidziane są kontrole w pozostałych ośrodkach IHAR, tj. centrali i innych oddziałach, a także w zakładach doświadczalnych oraz spółkach IHAR?