Interpelacja nr 5012

do prezesa Rady Ministrów

w sprawie pakietu "Fit for 55"

Zgłaszający: Marek Sawicki

Data wpływu: 24-09-2024

Szanowny Panie Premierze,

w ramach pakietu „Fit for 55” jedną z kluczowych propozycji legislacyjnych była reforma systemu handlu uprawnieniami do emisji CO2 uregulowanego w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/87/WE z dnia 13 października 2003 r. ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz. Urz. UE L 275 z 25.10.2003, s. 32). W ramach tych zmian rozszerzono – poprzez wprowadzenie równoległego do tzw. systemu ETS1 – system handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych w sektorze budownictwa (związanych ze spalaniem paliw kopalnych w celu ich ogrzania), transportu drogowego oraz tzw. sektorach dodatkowych (np. małe ciepłownie poniżej 20 MW, nieobjęte ETS1) – tzw. system ETS2. Są to sektory, które odpowiadają za 30% całości emisji w Unii Europejskiej i dotychczas nie były objęte systemem ETS. W przypadku ETS2 cel redukcji emisji na 2030 r. wynosi 43% względem 2005 r. Co do zasady mechanizmy tworzone w ramach systemu ETS2 mają rozpocząć swoje funkcjonowanie już w 2027 r.

W ramach tzw. ETS2 (w przeciwieństwie do ETS1) zobowiązanymi do zakupu i umarzania uprawnień nie są podmioty generujące emisję, tylko te podmioty, które wprowadzają na rynek paliwa wykorzystywane we wskazanych wyżej sektorach, a więc de facto dystrybutorzy węgla, gazu ziemnego i paliw płynnych. W sposób naturalny koszt ten zostanie przez nich doliczony do ceny dla klienta końcowego.

Dotychczas opłaty za emisję dokonywały przede wszystkim duże przedsiębiorstwa (ETS1), a obywatele odczuwali skutki tej polityki w postaci zwiększonych opłat za energię elektryczną i ciepło systemowe. Przez lata ten wpływ był niewielki, zauważalna podwyżka nadeszła dopiero po 2020 roku, gdy zapowiedź zmian w systemie opłat za emisję doprowadziła do kilkukrotnego wzrostu cen uprawnień do emisji. Efekt tych zmian nałożył się na kryzys energetyczny wywołanym działaniami Rosji.

Kluczową zmianą w systemie opłat za emisję jest objęcie opłatami emisji wynikających z transportu, w tym korzystania z prywatnych samochodów, oraz spalania paliw w celu ogrzania budynków mieszkalnych (ETS2).

Mając powyższe na uwadze, zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy prowadzone były analizy kosztów wprowadzenia w Polsce unormowań wynikających z EU ETS1 oraz EU ETS2, w tym w szczególności w zakresie konieczności ponoszenia dodatkowych kosztów zakupu uprawnień do emisji gazów cieplarnianych?

2. Jeżeli analizy, o których mowa w pkt 1, były prowadzone, to uprzejmie proszę o wskazanie tych prognozowanych kosztów w ujęciu do roku 2027, do roku 2030 oraz do roku 2050.