Interpelacja nr 5074

do ministra sprawiedliwości

w sprawie działań prokuratury i organów administracji wobec organizacji społecznych, na przykładzie Ochotniczej Straży Pożarnej w Łęgowie, gm. Pruszcz Gdański

Zgłaszający: Witold Tumanowicz, Michał Wawer, Karina Anna Bosak

Data wpływu: 26-09-2024

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się do Pana Ministra w imieniu obywateli zaniepokojonych sytuacją dotyczącą Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) w Łęgowie, gmina Pruszcz Gdański. Obywatele ci, działając zgodnie z prawem, zgłosili liczne nieprawidłowości oraz możliwe naruszenia prawa do wszystkich właściwych szczebli samorządowych. Pomimo ich starań i formalnych zgłoszeń, które miały na celu wyjaśnienie podejrzeń przestępstw zgodnie z literą prawa, napotkali poważne przeszkody proceduralne, w tym ukrywanie istotnych informacji oraz brak transparentności w działaniach władz lokalnych.

Obywatele zostali zmuszeni do konfrontacji z sytuacją, w której ich próby uzyskania sprawiedliwości spotkały się z oporem i ignorancją ze strony urzędników. Brak odpowiednich reakcji ze strony lokalnych władz, w tym byłej wójt gminy Pruszcz Gdański, obecnie posłanki Koalicji Obywatelskiej, byłego starosty Powiatu Gdańskiego, radnych zasiadających w komisji skarg i wniosków, urzędu skarbowego, a także samej prokuratury, rodzi poważne wątpliwości co do przestrzegania zasad rzetelności i praworządności przez te instytucje.

Podstawowe informacje

Sygnatury sprawy:

1) nr sprawy 4058-0 Ds. 1994.2023, poprzednio 4058-0 Ds. 1560.2022 nr sprawy 3008-3.Ko560.2022,
2) ldz. A-560-262/2022.

Najważniejsze fakty

Niedopełnienie obowiązków przez władze lokalne:

Prokuratura Rejonowa w Pruszczu Gdańskim umorzyła sprawę nr 4058-0 Ds. 1994.2023, poprzednio nr 4058-0 Ds. 1560.2022, ignorując istotne fakty oraz nie przeprowadzając przesłuchań zgłoszonych świadków. Pomimo przedstawienia dowodów rzeczowych, takich jak zdjęcia, prokuratura zarzuciła zgłaszającym nieścisłości w relacjonowanych faktach. Decyzje prokuratury opierały się wyłącznie na zeznaniach osób oskarżonych przez zgłaszającego, co budzi poważne wątpliwości co do bezstronności tego postępowania. Prokurator nie przeprowadził dokładnego dochodzenia ani nie podjął odpowiednich działań prawnych w celu ustalenia prawdy lub przekazania sprawy do sądu w celu rozstrzygnięcia prawdy, co stanowi rażące naruszenie zasad etyki zawodowej oraz podważa zaufanie do bezstronności i rzetelności prokuratury.

Sprzeczności w dokumentacji finansowej i członkowskiej:

P.W. nie został uznany przez prokuraturę za członka OSP, co miało wpływ na decyzję o umorzeniu sprawy oraz zakwestionowanie wypłat ekwiwalentu za akcje ratowniczo-gaśnicze. Istnieją jednak dokumenty potwierdzające, że P.W. otrzymywał ekwiwalent za udział w działaniach OSP w formie przelewu z gminy, co zostało również potwierdzone przez świadków, którzy zeznali, że większość ekwiwalentów była wypłacana bezpośrednio do rąk strażaków. Sugeruje to możliwe nieprawidłowości w zarządzaniu środkami finansowymi przez OSP Łęgowo, ale także zbagatelizowanie sprawy przez prokuraturę oraz niewystarczające jej zbadanie.

Warto również podkreślić, że w trakcie przeprowadzonej interwencji poselskiej dawna pani wójt pisemnie potwierdziła przypisanie P.W. do polisy strażaków przez gminę, jednocześnie nadal kwestionując jego członkostwo w OSP Łęgowo. W odpowiedzi na zapytanie dotyczące akcji „Dożynki 2021”, była pani wójt oświadczyła, że zgodnie ze stanowiskiem prezesa OSP oraz prokuratury panowie P.W. i J.G. nie byli członkami OSP, co oznacza, że nie przysługiwał im ekwiwalent z budżetu gminy. Tymczasem jednak przelew z gminy Pruszcz Gdański do pana P.W. został dokonany z tytułem „lista nr 4/2022/SO-WZK, ekwiwalent za udział w akcjach ratowniczych za IV kwartał 2021 roku”. Ten fakt nie tylko podważa wiarygodność oświadczeń pani wójt, ale także wskazuje na możliwe fałszywe zeznania przed prokuraturą oraz składanie nieprawdziwych informacji podczas interwencji poselskiej.

Niedopełnienie obowiązków przez władze lokalne:

Była wójt gminy Pruszcz Gdański, a obecnie posłanka Koalicji Obywatelskiej nie podjęła żadnych działań kontrolnych mimo licznych zgłoszeń dotyczących poważnych nieprawidłowości oraz dostarczonych niepodważalnych dowodów rzeczowych, takich jak zdjęcia, a także zeznań świadków. Ignorowanie wniosków o weryfikację dokumentacji oraz odmowa udostępnienia kart wyjazdowych stanowią jawne i rażące zaniedbanie obowiązków przez władze lokalne. Władze te miały obowiązek nie tylko przeprowadzić rzetelną kontrolę, ale również bezzwłocznie przekazać sprawę do prokuratury w obliczu oczywistych podejrzeń złamania prawa.

Co więcej, całe postępowanie administracyjne w tej sprawie było skandalicznie nieprofesjonalne i budzi poważne zastrzeżenia co do rzetelności i uczciwości zaangażowanych instytucji. Komisja skarg i wniosków, starosta oraz inne jednostki nadzorcze wykazały się skrajną niekompetencją, opierając swoje decyzje na powierzchownych, jednostronnych relacjach byłej wójt i prokuratury, ignorując twarde dowody. Takie postępowanie to nie tylko brak rzetelności, ale jawne lekceważenie prawa i obowiązków wobec obywateli. Takie działania nie tylko kompromitują władze lokalne, ale również podważają fundamenty praworządności. To skandal, który wymaga natychmiastowej i bezwzględnej interwencji na najwyższym szczeblu.

Urząd skarbowy:

W związku z ujawnionymi nieprawidłowościami P.W. zgłosił sprawę do urzędu skarbowego oraz do organów nadzoru finansowego, domagając się przeprowadzenia kontroli jednostki OSP oraz gminy. Mimo to do dnia dzisiejszego zgłaszający nie otrzymał jasnej i rzetelnej odpowiedzi od urzędu skarbowego, czy jakakolwiek kontrola została przeprowadzona ani jakie były jej ustalenia. W 2024 roku P.W. oraz J.G. zostali wezwani przez urząd skarbowy w celu złożenia wyjaśnień oraz dokonania rozliczenia podatkowego (PIT) z tytułu środków uzyskanych od OSP. Podczas tych wyjaśnień poinformowano ich, że są zobowiązani do złożenia zeznań podatkowych mimo braku istnienia jakiejkolwiek umowy pomiędzy nimi a OSP, która mogłaby stanowić podstawę prawną do takiego rozliczenia. Po zakwestionowaniu przez nich tego wymogu urzędnicy zasugerowali, że mogą dokonać korekty w późniejszym terminie. Ostatecznie jednak urząd skarbowy uznał, że złożenie tych zeznań nie jest konieczne.

Sytuacja ta rodzi poważne wątpliwości co do podstawy prawnej, na której urząd skarbowy pierwotnie opierał swoje żądanie złożenia zeznań podatkowych, a następnie z tego wymogu zrezygnował. Niezrozumiałe pozostaje również, czy urząd skarbowy faktycznie przeprowadził kontrolę w zakresie obowiązku rozliczenia się, a jeśli nie, dlaczego nie poinformował prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa skarbowego. Takie działania mogą sugerować brak należytej staranności oraz transparentności w funkcjonowaniu tego organu.

Powiązana sprawa o podrabianie podpisów:

Należy również zwrócić uwagę na powiązaną sprawę dotyczącą podrabiania podpisów, zgłoszoną przez członków OSP Łęgowo, która dotyczy podrabiania podpisów na kartach wyjazdowych (sygn. sprawy: ldz. A-560-262/2022). W ramach tego postępowania miała zostać przeprowadzona ekspertyza grafologiczna, jednak postępowanie to, mimo upływu lat, utknęło w martwym punkcie, a zgłaszający nadal oczekują na rozstrzygnięcie sprawy.

Łącząc wszystkie te wydarzenia, nasuwa się wniosek, że sprawa jest znacznie głębsza, a potencjalne naruszenia prawa mogły mieć miejsce wielokrotnie, zarówno ze strony osób zarządzających jednostką OSP, jak i tych nadzorujących jej działalność. Takie opóźnienia i zaniedbania w postępowaniu są nie do zaakceptowania i rodzą poważne wątpliwości co do rzetelności oraz skuteczności działań organów ścigania i administracji.

Pytania:

1. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości rozważa przekazanie sprawy dotyczącej OSP Łęgowo do innego, niezależnego prokuratora spoza regionu pomorskiego, który rzetelnie przeanalizuje dotychczasowe postępowanie oraz przesłucha wszelkich wskazanych świadków i, w razie potrzeby, skieruje sprawę do sądu?

2. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości planuje natychmiastową kontrolę działań Prokuratury Rejonowej w Pruszczu Gdańskim w związku z zarzutami stronniczości i niedopełnienia obowiązków, jakie pojawiły się w sprawie OSP Łęgowo? Jakie konsekwencje będą wyciągnięte wobec osób odpowiedzialnych za te uchybienia?

3. Jakie działania podejmie ministerstwo, aby zapewnić, że dowody i zeznania świadków w tej sprawie oraz podobnych sprawach są właściwie uwzględniane, a prokuratury lokalne działają zgodnie z zasadami rzetelności i bezstronności?

4. Czy odpowiednie organy dołożą wszelkich starań, aby sprawa OSP Łęgowo została rzetelnie zbadana, w tym poprzez powołanie niezależnego prokuratora, który zapewni bezstronność i dokładność dochodzenia?

5. Jakie działania zostaną podjęte, aby wszystkie aspekty postępowania w sprawie OSP Łęgowo zostały przeprowadzone w sposób całkowicie transparentny, w tym regularne informowanie opinii publicznej o postępach w dochodzeniu i weryfikacji działań urzędników?

W świetle przedstawionych faktów oraz zadanych pytań zdecydowanie domagam się natychmiastowego podjęcia działań mających na celu wyjaśnienie wszystkich nieprawidłowości związanych ze sprawą OSP Łęgowo. Niezbędne jest zapewnienie pełnej przejrzystości, rzetelności i bezstronności w działaniach prokuratury oraz innych zaangażowanych instytucji. Prokuratura oraz odpowiednie organy administracyjne muszą zabezpieczyć wszystkie kluczowe dokumenty, przeprowadzić przesłuchania świadków oraz skrupulatnie zbadać każdy aspekt sprawy. Konieczne jest również wdrożenie mechanizmów, które zagwarantują, że podobne sytuacje nie będą miały miejsca w przyszłości, a wszelkie działania organów państwowych będą transparentne i zgodne z literą prawa. Tylko poprzez rzetelne i dogłębne dochodzenie możemy przywrócić zaufanie obywateli do instytucji państwowych, zapewnić odpowiedzialność osób winnych naruszeń oraz umocnić fundamenty praworządności w naszym kraju.

Z poważaniem

Witold Tumanowicz