Interpelacja nr 5753

do ministra infrastruktury

w sprawie planowanej inwestycji PKP PLK SA zwiększenia przepustowości na linii kolejowej nr 213 prowadzącej z Redy na Hel

Zgłaszający: Klaudia Jachira

Data wpływu: 24-10-2024

Szanowny Panie Ministrze,

województwo pomorskie dystansuje inne województwa pod względem środków przeznaczonych w Regionalnym Programie Operacyjnym na poprawę infrastruktury kolejowej, prowadząc dwa sztandarowe projekty o wartości 345 mln złotych.

Pierwszy obejmuje rewitalizację i modernizację tzw. kościerskiego korytarza kolejowego odcinka Kościerzyna–Gdynia linii kolejowej nr 201. Celem jest uzyskanie konkurencyjności kolei w stosunku do transportu samochodowego oraz poprawa jakości usług związanych z przewozami pasażerskimi i bezpieczeństwa podróżowania.

Drugi to rewitalizacja i modernizacja tzw. helskiego korytarza kolejowego linii kolejowej nr 213 Reda–Hel. Planowanym efektem tej inwestycji ma być poza polepszaniem standardu podróżowania i stworzeniem alternatywy dla ruchu samochodowego, także zwiększenie bezpieczeństwa pieszych i drogowych przejściach przez tory.

Niemniej, odnośnie do drugiej z inwestycji powstaje istotne zagadnienie związane z ochroną środowiska naturalnego unikalnego mikroklimatu Mierzei Helskiej. Druga nitka torów, która ma powstać w najwęższym miejscu Półwyspu Helskiego ma być połączona bowiem z elektryfikacją linii i wycinką lasów, co w samej gminie Jastarnia ma wywołać wycinkę 9 ha poszycia roślinnego.

Rozbudowa obsługi większej liczby turystów na Hel nie może odbywać się kosztem bezcennych walorów przyrodniczych i ornitologicznych Półwyspu Helskiego. Badacze z Uniwersytetu Gdańskiego alarmują, że Półwysep Helski to jedno z trzech najbardziej intensywnych miejsc wiosennych wędrówek ptaków w Europie. Co roku z każdego hektara mierzei korzystają miliony ptaków. Od początku marca do czerwca pojawia się kilkaset gatunków: rudziki, zięby, czyże czy sikorki. Nisko przelatują sowy, głównie uszatki. Jeżdżące po zachodzie słońca pociągi będą wielkim zagrożeniem dla nich. Na Półwyspie Helskim, w szczycie przelotu, odpoczywa lub żeruje jednocześnie ponad milion samych rudzików. Dr inż. Jarosław Nowakowski w opinii dot. oddziaływania inwestycji kolejowej na ptaki zaznaczył, że w miejscach największych przewężeń półwyspu w tym okresie średnio przelatuje 10 ptaków co sekundę. Ptak nie ma szans ucieczki, gdy pociąg jedzie z prędkością powyżej 80 km/h. W szczycie sezonu jeden pociąg może zabijać nawet tysiąc ptaków. Te będą uderzać również w trakcje, słupy kolejowe.

Dr inż. Jarosław Nowakowski postuluje wprowadzenie ograniczenia prędkości dla kolei do 50 km/h na odcinku Władysławowo Port - Jurata (od sierpnia do maja) oraz na całym półwyspie helskim do 80 km/h w czerwcu i lipcu. PKP chce jeździć szybciej.

Mieszkańcy Kuźnicy od 2020 roku postulują rozwiązania alternatywne, tj.:

- lokomotywy hybrydowe na trasie Władysławowo – Hel lub tramwaje szynowe na tej trasie.

Dotychczas ani postulaty mieszkańców półwyspu ani alarmujące opinie badaczy i naukowców nie spotkały się z adekwatną odpowiedzią ani uwagą ze strony PKP PLK SA, a zapowiedzi kompensacji zieleni i obietnice ograniczenia wycinek poszycia roślinnego i drzew nie wystarczą do odwrócenia negatywnych skutków ekologicznych planowanej inwestycji.

Nie sposób przy tym oprzeć się wrażeniu, że ww. inwestycja jest podyktowana wyłącznie potęgowaniem zysków z sezonowej działalności turystycznej i de facto nie ma szans przysłużyć się ograniczeniu korzystania z samochodów przez turystów, którzy wybierając luksusowe posiadłości i hotele Jastarni, zarazem zrezygnują z podróży samochodem na rzecz kolei.

Mamy świadomość wagi transportu kolejowego i jego rozwoju, jednak nie powinien się on odbywać kosztem środowiska naturalnego i terenów cennych przyrodniczo.

Biorąc pod uwagę powyższe, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

  1. Czy Ministerstwo Infrastruktury w ramach dostępności środków finansowych w nowej perspektywie finansowej UE 2021–2027 bierze pod rozwagę wykorzystanie innych alternatywnych sposobów zwiększenia dostępności komunikacyjnej z Kaszub i Mierzei Helskiej do i z Trójmiasta?
  2. Jakie działania Ministerstwo Infrastruktury planuje podjąć we współpracy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska w celu zabezpieczenia i ochrony wyjątkowej trasy migracyjnej dla ptaków i bioróżnorodności Półwyspu Helskiego?