w sprawie ochrony praw rodziców i uczniów w kontekście organizacji zajęć religii w szkołach publicznych
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer
Warszawa, 20-01-2025
Szanowna Pani Posłanko!
Odpowiadając na interpelację uprzejmie informuję, że Ministerstwo Edukacji Narodowej pismem z 7 listopada 2024 r. udzieliło odpowiedzi Fundacji Wolność od Religii na skargę na Lubelskiego Kuratora Oświaty, dotyczącą działań i zaniechań Kuratora mających miejsce przy rozpatrywaniu wniosku zgłoszonego do KO przez Fundację, a dotyczącego nieprawidłowości w postaci naruszenia przepisów oświatowych oraz dyskryminacji uczennic i uczniów nieuczęszczających na nieobowiązkowe zajęcia religii rzymskokatolickiej w Szkole Podstawowej nr 5 im. Króla Władysława Łokietka w Lublinie.
Rozpatrując skargę Ministerstwo uzyskało od Lubelskiego Kuratora Oświaty szczegółowe informacje i wyjaśnienia w tej sprawie. Kurator poinformował MEN, że w celu rozpatrzenia skargi przeprowadził – w ramach nadzoru pedagogicznego – w Szkole Podstawowej nr 5 kontrolę doraźną w zakresie naruszenia przepisów prawa oświatowego oraz dyskryminacji uczennic i uczniów nieuczęszczających na lekcje religii rzymskokatolickiej. Kontrola miała na celu ustalenie stanu faktycznego w odniesieniu do zgłaszanych przez Fundację problemów. W ocenie Ministerstwa ustalenia te dokonane zostały zgodnie z przepisami prawa w zakresie nadzoru pedagogicznego, a kontrola stanu faktycznego została przeprowadzona w sposób staranny.
W odniesieniu do kwestii dotyczącej sposobu składania w ww. szkole deklaracji w sprawie uczestnictwa w zajęciach religii - po ponownej analizie stanowiska MEN przedstawionego w piśmie z 7 listopada 2024 r. - Ministerstwo Edukacji Narodowej zwróci się do Lubelskiego Kuratora Oświaty o wskazanie szkole, której dotyczyła skarga skierowana przez Fundację, poprawnego sposobu składania deklaracji w sprawie nauki religii. Zgodnie bowiem z przepisami § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 983, z późn. zm.) w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach naukę religii naukę religii i etyki w szkołach podstawowych organizuje się na życzenie rodziców. Zatem stosownie do ww. przepisów szkoła powinna zebrać od rodziców wyłącznie deklaracje w przypadku woli uczestnictwa w zajęciach religii. Nie powinna natomiast oczekiwać składania deklaracji przez wszystkich rodziców o woli lub braku woli uczestnictwa w nauce religii. Ponadto na najbliższym spotkaniu kierownictwa MEN z kuratorami oświaty zostanie omówiona również kwestia zgodnego z przepisami prawa sposobu składania deklaracji w sprawie uczestnictwa uczniów w lekcjach religii i etyki.
Jednocześnie informuję, że 17 stycznia br. Minister Edukacji podpisała rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach. Rozporządzenie to wprowadza następujące rozwiązania:
Wprowadzone zasady, w szczególności dotyczące miejsca religii i etyki w tygodniowym rozkładzie zajęć, zapewnią zgodność praktyki szkolnej z zasadą neutralności światopoglądowej państwa oraz umożliwią organizację zajęć szkolnych z pełnym poszanowaniem praw rodziców i uczniów.
Rozporządzenie wejdzie w życie od 1 września 2025 r.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
Sekretarz Stanu