Interpelacja nr 7420

do ministra edukacji

w sprawie obiektywności pytań oraz zasad organizacji wybranych olimpiad przedmiotowych

Zgłaszający: Dariusz Matecki, Sebastian Kaleta, Michał Woś, Anna Gembicka, Dariusz Stefaniuk, Andrzej Śliwka, Rafał Weber

Data wpływu: 15-01-2025

Zwracam się z interpelacją w sprawie organizacji oraz treści pytań na olimpiadach tematycznych organizowanych przez Centrum Organizacji Przedmiotowo-Tematyczno-Interdyscyplinarnych Olimpiad Społeczno-Historycznych (COPTIOSH), w szczególności kwestii związanych z poniższymi olimpiadami:

1) Ogólnopolską Olimpiadą Wiedzy o III RP,
2) Ogólnopolską Olimpiadą Wiedzy o Prawach Człowieka w Świecie Współczesnym,
3) Ogólnopolską Olimpiadą Wiedzy o Unii Europejskiej,
4) Ogólnopolską Olimpiadą Wiedzy o Społeczeństwie.

Na podstawie zgłoszeń uczestników tych olimpiad wskazano na liczne nieprawidłowości, które mogą budzić wątpliwości co do ich zgodności z zasadami neutralności politycznej, pluralizmu oraz obiektywizmu.

Kluczowe kwestie:

1. Treść pytań
   W e-mailu skierowanym do mnie przez jednego z uczestników olimpiady wskazano konkretne przykłady pytań, które budzą poważne wątpliwości co do ich obiektywizmu i zgodności z zasadą neutralności politycznej. Są to pytania typu:

   • „Wpisz nazwę zagrożenia dla demokracji w RP i oceń, czy za rządów PiS dane zagrożenie wzrosło, osłabło lub generalnie nie występuje”;
   • „Krytycznie na temat przestrzegania praw człowieka w RP za rządów PiS wypowiedziały się następujące organizacje: a/ AI, b/ ONZ, c/ RE, d/ UE”.
     Tego typu pytania zmuszają uczestników do wyrażania jednoznacznych opinii politycznych, szczególnie krytycznych wobec jednego z ugrupowań politycznych. Sugeruje to brak obiektywizmu w ich przygotowaniu oraz narusza zasady równości i neutralności edukacji.

2. Sponsorzy i patroni
   Wskazano, że wśród sponsorów oraz patronów tych olimpiad dominują politycy i podmioty związane z jedną opcją polityczną, co może rzutować na sposób przygotowania pytań oraz ogólną narrację w olimpiadach. Tego typu sytuacja może naruszać zasady równości i obiektywizmu w edukacji gwarantowane przez Konstytucję RP.

3. Przywileje dla laureatów
   Laureaci i finaliści olimpiad uzyskują zwolnienia z postępowania rekrutacyjnego na wybrane publiczne uczelnie w Polsce. W związku z tym brak obiektywizmu w pytaniach rzutuje bezpośrednio na dostęp do wyższej edukacji.

W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo monitoruje treści pytań zadawanych w wymienionych olimpiadach?
2. Czy ministerstwo przeprowadziło analizę pytań z olimpiad organizowanych przez COPTIOSH pod kątem ich neutralności politycznej i zgodności z zasadami obiektywizmu?
3. Czy ministerstwo może udostępnić komplet pytań z powyższych olimpiad z ostatnich trzech lat?
4. Jakie są kryteria przyznawania patronatów i wsparcia finansowego dla organizatorów olimpiad?
5. Czy ministerstwo planuje wprowadzenie dodatkowych mechanizmów weryfikacji treści pytań, aby zapobiec ewentualnej indoktrynacji uczestników?
6. Czy ministerstwo może potwierdzić lub zaprzeczyć, że pytania w tych olimpiadach są w jakikolwiek sposób uzgadniane z podmiotami sponsorującymi wydarzenia?

Proszę o szczegółowe odniesienie się do powyższych kwestii, w szczególności w kontekście równego dostępu do edukacji oraz neutralności politycznej olimpiad gwarantujących indeksy na uczelnie publiczne.