Interpelacja nr 7531

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie funkcjonowania pieczy zastępczej w Polsce

Zgłaszający: Katarzyna Osos

Data wpływu: 21-01-2025

Szanowna Pani Minister!

Podczas moich rozmów z osobami odpowiadającymi za pieczę zastępczą pojawia się temat zarówno braku odpowiedniej liczby miejsc w placówkach realizujących pieczę instytucjonalną, jak i braku dostatecznej liczby rodzin zastępczych i rodzinnych domów dziecka. Mimo, że osoby odpowiedzialne za ten niezwykle istotny obszar chcą kierować się dobrem dzieci, często nie mają możliwości, by szybko i skutecznie odebrać dziecko z dysfunkcyjnego środowiska, które wywiera negatywny wpływ na jego rozwój oraz by umieścić je w odpowiedniego rodzaju pieczy, tak by równocześnie było na tyle blisko krewnych, aby podtrzymać z nimi więzi. Nierzadko bowiem zdarza się, iż ze względu na brak miejsca w pieczy zastępczej w pobliżu miejsca zamieszkania, dziecko z zachodniej części kraju umieszczane jest np. w placówce opiekuńczo-wychowawczej we wschodniej części Polski, przez co odrywane jest niemal całkowicie od korzeni i ma utrudnione utrzymywanie kontaktów z rodziną, która deklaruje chęć ich podtrzymywania.

Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Ile jest obecnie rodzin zastępczych oraz rodzinnych domów dziecka? Proszę o przedstawienie danych z podziałem na ich formy oraz w rozbiciu na województwa.

2. Ile jest obecnie miejsc – zarówno zajętych, jak i wolnych – w placówkach realizujących pieczę zastępczą instytucjonalną? Proszę o przedstawienie danych z podziałem na ich formy oraz w rozbiciu na województwa.

3. Jaką tendencję można przewidzieć na podstawie aktualnie posiadanych danych – czy liczba dzieci wymagających przebywania w pieczy zastępczej będzie wzrastać czy maleć? Czy liczba rodzin zastępczych i rodzinnych domów dziecka będzie wzrastać czy maleć? Czy liczba placówek realizujących pieczę zastępczą instytucjonalną będzie wzrastać czy maleć?

4. Ile jest obecnie niewykonanych wyroków sądowych dotyczących umieszczenia dzieci w pieczy zastępczej oraz jaki jest średni czas oczekiwania na wykonanie takiego wyroku? Proszę o przedstawienie danych w rozbiciu na województwa.

5. Czy istnieją plany przywrócenia możliwości adopcji zagranicznych? Jeśli tak, kiedy mogłyby zostać ponownie wprowadzone i na jakiej zasadzie? Jeśli zaś nie, jaka jest tego przyczyna?

6. Czy ministerstwo przeanalizuje art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, mówiący, iż „Rodzinę zastępczą lub rodzinny dom dziecka tworzą małżonkowie lub osoba niepozostająca w związku małżeńskim, u których umieszczono dziecko w celu sprawowania nad nim pieczy zastępczej, z zastrzeżeniem art. 55 i 58“, który to artykuł nie stwierdza jednoznacznie, iż wskazane formy pieczy zastępczej tworzyć mogą także osoby pozostające w związku nieformalnym, co może stanowić barierę dla tych osób? Dziś brzmienie przedmiotowego artykułu może wskazywać na to, że takie formy pieczy zastępczej mogą tworzyć albo małżeństwa albo single.

7. Czy w ministerstwie analizowana jest zmiana dotychczasowych przepisów dotyczących formy zatrudnienia i wynagradzania rodzin zastępczych zawodowych, bowiem osoby realizujące taką formę pieczy zastępczej od lat postulują wprowadzenie możliwości zawierania umowy o pracę zamiast obecnej umowy zlecenia, dzięki czemu będą mogły zyskać poczucie stabilności zatrudnienia oraz nabyć staż pracy? Jeśli tak, jakie kolejne kroki będą podjęte celem modyfikacji przedmiotowych przepisów?

Z wyrazami szacunku

Posłanka Katarzyna Osos