Interpelacja nr 7569

do prezesa Rady Ministrów

w sprawie ekshumacji szczątków ofiar ludobójstwa dokonanego na terenie Wołynia i Małopolski Wschodniej w latach 1943-1945

Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek

Data wpływu: 22-01-2025

Panie Premierze!

Pojawiła się informacja, że w wyniku rozmów wicepremiera, ministra jedności narodowej Ukrainy Ołeksija Czernyszowa z minister kultury i dziedzictwa narodowego Hanną Wróblewską zapadła decyzja o rozpoczęciu ekshumacji polskich ofiar UPA.

O tym pisał m.in. Pan Premier w swoim wpisie w serwisie X: „Wreszcie przełom. Jest decyzja o pierwszych ekshumacjach polskich ofiar UPA. Dziękuję ministrom kultury Polski i Ukrainy za dobrą współpracę. Czekamy na kolejne decyzje”.

To dobrze, jeśli tak się stanie, bo potomkowie i bliscy ofiar czekają od wielu lat na ich ekshumację i godziwy pochówek. Nadal jednak w tej sprawie nie ma opublikowanych konkretów.

Zwracam się do Pana Premiera z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego trwają rozmowy m.in. w sprawie lokalizacji prac ekshumacyjnych oraz ustalenia, jakie podmioty mają się tym zajmować?
2. Czy prawdą jest, że Ukraina i Polska wymieniły się listami miejsc do poszukiwań i ekshumacji szczątków z okresu wzajemnych konfliktów historycznych? Jeśli tak, proszę o ich udostępnienie w celu umożliwienia zapoznania się z nimi wszystkim zainteresowanym. Nadmieniam, że do tej pory nie było problemu z ustaleniem miejsc, gdzie w Polsce spoczywają ukraińscy cywile zabici w czasie akcji odwetowych oraz polegli żołnierze UPA, a spór dotyczył treści napisów na mogiłach tych ostatnich.
3. Czy pozwolenia na poszukiwania oraz ekshumacje na terenie Ukrainy będą wydawane oddzielnie w stosunku do każdego z miejsc pochówków, czy w innej formie?
4. Czy IPN, jedyna polska instytucja posiadająca kompleksową wiedzę na temat skali ludobójstwa dokonanego przez formacje ukraińskich nacjonalistów na Polakach w latach 1943 i 1945 na terenie Wołynia i Małopolski Wschodniej, został zaproszony do rozmów i czy bierze w nich udział? IPN posiada wyspecjalizowany dział, przygotowany do prowadzenia prac ekshumacyjnych tak, aby zrobić to profesjonalnie.
5. Czy jest gotowy harmonogram kolejnych działań w tym zakresie? Jeśli tak, proszę o przedstawienie tego harmonogramu.

Z wyrazami szacunku