Odpowiedź na interpelację nr 7644

w sprawie planów likwidacji szkół podstawowych w gm. Mieszkowice w woj. zachodniopomorskim

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Henryk Kiepura

Warszawa, 13-02-2025

Szanowny Panie Pośle,

uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.

Jak wynika z wyjaśnień Przewodniczącego Rady Miejskiej w Mieszkowicach, z 5 lutego 2025 r., w dniu 31 stycznia 2025 r. Rada Miejska w Mieszkowicach podjęła uchwałę nr VIII/70/2025 w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej im. Młodych Ekologów w Czelinie oraz uchwałę nr VIII/71/2025 w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej im. Wojska Polskiego w Troszynie[1].

Zgodnie z obowiązującym prawem, wyrażony w uchwale jednostki samorządu terytorialnego zamiar likwidacji szkoły, na wniosek tej jednostki, opiniuje kurator oświaty. Bada on między innymi wpływ likwidacji na warunki nauki, wychowania i opieki zapewniane uczniom. Natomiast Minister Edukacji jest organem kontrolnym i odwoławczym w stosunku do rozstrzygnięć kuratora oświaty w sprawach dotyczących opiniowania zamiaru likwidacji samorządowych szkół. Szkoła prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może być zlikwidowana jedynie po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty.

Z informacji uzyskanych od Zachodniopomorskiego Kuratora Oświaty wynika, że nie otrzymał on jeszcze wniosku o zaopiniowanie zamiaru likwidacji szkół wspomnianych na wstępie.

Powyższe oznacza, że Minister Edukacji w chwili obecnej nie ma podstaw prawnych do oceniania zamiarów przedstawionych w ww. uchwałach Rady Miejskiej w Mieszkowicach.

Jednocześnie uprzejmie informuję, że Ministerstwo Edukacji Narodowej dostrzega potrzebę wsparcia organów prowadzących szkoły podstawowe o małej liczbie uczniów, w szczególności szkoły wiejskie, które mogą być bardziej narażone na likwidację niż duże szkoły w mieście. Wsparcie dla omawianych szkół jest bardzo istotne, dlatego przy podziale potrzeb oświatowych na 2025 rok uwzględnia się zarówno wielkość szkół, ich położenie oraz zamożność samorządów lokalnych.

Wsparcie dla szkół położonych na terenach wiejskich i w miastach do 5 tys. mieszkańców, tzw. wagą wiejską w ramach podziału kwoty potrzeb oświatowych na 2025 rok wyniesie ok. 5 mld zł. Dodatkowo szacuje się, że dla dzieci objętych edukacją przedszkolną w placówkach zlokalizowanych na terenach wiejskich lub w miastach do 5 000 mieszkańców naliczone zostaną dodatkowe środki w ramach podziału kwoty potrzeb oświatowych na 2025 rok w wysokości 0,7 mld zł. W celu wsparcia małych szkół, przy podziale potrzeb oświatowych na 2025 rok uwzględniono dodatkową wagę o wartości 0,2. W skali kraju wysokość dodatkowych środków naliczonych za pomocą wagi w 2025 roku wyniesie ok. 0,4 mld zł. Przy podziale potrzeb oświatowych na 2025 rok uwzględniono mechanizm połączenia wskaźnika „zamożności” ustalanego na podstawie dochodów podatkowych i wskaźnika określającego wielkość szkoły dla dzieci i młodzieży (dodatkowe środki otrzymują mniej zamożne samorządy z małymi szkołami). Szacuje się że wsparcie z tego tytułu w 2025 roku wyniesie 1,15 mld zł.

W ministerstwie trwają intensywne prace nad założeniami zmian ustawowych, które wpłyną na kształt sieci publicznych szkół. Głównym celem przygotowywanych propozycji jest wsparcie małych wspólnot samorządowych w obliczu postępujących niekorzystnych zmian demograficznych, w tym ochrona małych szkół stanowiących, szczególnie na terenach wiejskich, centrum życia społeczno-kulturalnego. Aby wspomóc w tym zakresie jednostki samorządu terytorialnego, odczuwające skutki niżu demograficznego, równolegle do przygotowywanych rozwiązań legislacyjnych, Minister Edukacji podejmuje inicjatywy zmierzające do wsparcia samorządów współpracując przy tym z innymi resortami.

Z wyrazami szacunku

Z upoważnienia Ministra Edukacji
Henryk Kiepura
Sekretarz Stanu

[1] treść uchwał jest dostępna na stronie BIP Urzędu Miejskiego w Mieszkowicach: https://bip.mieszkowice.pl/rada/uchwaly/2/2025/46/428,https://bip.mieszkowice.pl/rada/uchwaly/2/2025/46/429