do ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie skutków dostępności do dokumentów kolekcjonerskich
Zgłaszający: Łukasz Ściebiorowski
Data wpływu: 07-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
docierają do mnie sygnały zaniepokojonych rodziców, a także sprzedawców, że osoby niepełnoletnie coraz częściej kupują alkohol, papierosy, e-papierosy oraz napoje energetyczne, wykorzystując swobodny dostęp do tzw. dowodów kolekcjonerskich, które można bez trudu zakupić głównie poprzez strony internetowe.
Kupowanie alkoholu i napojów energetycznych przez niepełnoletnich to problem społeczny. Te używki stają się cichymi niszczycielami zdrowia i przyszłości młodzieży. Alkohol uszkadza rozwijający się mózg, zwiększa ryzyko uzależnień, wypadków i agresji. Używki tytoniowe i e-papierosy wciągają młodzież w spiralę uzależnienia już od najmłodszych lat. E-papierosy, często promowane jako „bezpieczniejsze”, zawierają nikotynę, która uzależnia szybciej niż tradycyjny tytoń, a ich chemiczne mieszanki mogą trwale uszkodzić płuca i serce.
Młodzież uzależniona dziś od nikotyny będzie jutro pacjentem naszych szpitali, walczącym z chorobami przewlekłymi. Z kolei spożywanie przez młodych ludzi napojów energetycznych – pełnych kofeiny i cukru – w ogromnych ilościach (nawet kilka dziennie) prowadzi do zaburzeń serca, nadciśnienia i problemów ze snem. To nie tylko ryzyko dla młodych, ale także sygnał alarmowy dla całego społeczeństwa. Dlatego należy ograniczać możliwości zakupu wspomnianych używek również z wykorzystaniem dowodów kolekcjonerskich czyli plastikowych kart do złudzenia przypominających dowód osobisty lub prawo jazdy, na które wpisać można dowolne dane i załączyć również zdjęcie. Ustawa z dnia 22 listopada 2018 r. o dokumentach publicznych, która weszła w życie 12 lipca 2019 r. zakazała handlu fałszywymi dokumentami takimi jak dowód czy prawo jazdy. Tak sformułowany przepis miał znacznie ograniczyć handel fałszywymi dokumentami. Jednak przez ostatnie lata wciąż w sieci znajdujemy przynajmniej kilka polskich stron, na których da się kupić podróbkę dowodu osobistego, prawa jazdy czy legitymacji studenckiej.
W związku z tym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji i właściwe instytucje posiadają informacje o skali problemu i podejmują stosowne kontrole oraz działania w celu ograniczenia zgodnie z obowiązującym prawem swobodnej dostępności tzw. dowodów kolekcjonerskich w Internecie, które są wykorzystywane przez nieletnich do zakupu alkoholu i innych substancji niedozwolonych?
2. Jakie kroki w tym akcje informacyjne, w tym dla handlowców, są podejmowane w celu podniesienia świadomości społecznej na temat skutków prawnych i konsekwencji dla młodych osób związanych z wykorzystywaniem tego typu fałszywych dokumentów przez młodzież?