Interpelacja nr 7949

do ministra ds. społeczeństwa obywatelskiego

w sprawie finansowania polskich organizacji pozarządowych, mediów i instytucji przez obce rządy oraz ich ambasady

Zgłaszający: Dariusz Matecki

Data wpływu: 10-02-2025

W ostatnich latach coraz częściej pojawiają się informacje o znacznym wsparciu finansowym, jakie polskie organizacje pozarządowe, media oraz instytucje otrzymują od obcych rządów i ich przedstawicielstw dyplomatycznych. Ostatnie doniesienia o działalności USAID, a także wsparcie ze strony ambasad obcych państw (w tym Niemiec, Norwegii, Stanów Zjednoczonych, Francji czy Wielkiej Brytanii) dla organizacji o jasno określonym profilu ideologicznym lub politycznym budzą uzasadnione obawy o suwerenność debaty publicznej i wpływy zewnętrzne na sytuację polityczną w Polsce.

Mając na uwadze konieczność ochrony polskiego systemu demokratycznego przed niekontrolowanymi wpływami zagranicznymi, zwracam się do Pana Premiera z następującymi pytaniami:

1. Czy rząd posiada pełną wiedzę na temat środków finansowych przekazywanych polskim organizacjom pozarządowym, mediom i instytucjom przez obce rządy oraz ich ambasady?
2. Czy istnieje oficjalny wykaz funduszy przyznanych od 2015 roku do dnia dzisiejszego? Jeśli tak, proszę o udostępnienie pełnej listy tych środków wraz z podaniem:
   a) beneficjenta,
   b) wysokości przyznanej dotacji,
   c) celu, na jaki została przeznaczona,
   d) instytucji lub ambasady, która dokonała przekazania środków.
3. Jakie są największe źródła zagranicznego finansowania polskich organizacji pozarządowych oraz mediów? Jakie rządy i organizacje międzynarodowe w największym stopniu wspierają te podmioty?
4. Czy rząd monitoruje, w jaki sposób wykorzystywane są te środki i czy nie są przeznaczane na działania destabilizujące polskie państwo, osłabiające jego instytucje lub uderzające w polską rację stanu?
5. Czy Polska podejmie kroki mające na celu ograniczenie lub kontrolę wpływu obcego finansowania na działalność organizacji społecznych, politycznych i medialnych w naszym kraju?
6. Czy rząd planuje wprowadzenie regulacji wzorem innych państw, które zobowiązują organizacje finansowane z zagranicy do ujawniania źródeł swojego finansowania oraz jego celów?

Zagraniczne środki wykorzystywane w sposób nieprzejrzysty i bez jakiejkolwiek kontroli mogą stanowić realne zagrożenie dla stabilności państwa i polskiej suwerenności. Wobec tego rząd powinien dysponować pełną wiedzą o skali tego zjawiska i podjąć stosowne kroki w celu zapewnienia transparentności oraz ochrony interesów Rzeczypospolitej Polskiej.

Proszę o pilną odpowiedź na niniejsze pytania.