Interpelacja nr 8165

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie naruszania Konstytucji RP oraz praw obywateli w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. dotyczącego obliczania świadczeń emerytalnych

Zgłaszający: Barbara Bartuś

Data wpływu: 17-02-2025

Po tym, jak Pani oraz rząd Donalda Tuska zlekceważyli wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2023 roku w sprawie tzw. emerytur czerwcowych i wciąż nie naprawiają krzywdy emerytów, którzy przechodzili na emeryturę w czerwcu od 2009 r. do zmiany przepisów przez Prawo i Sprawiedliwość, a mój projekt ustawy trafił do „zamrażarki” sejmowej, zwróciło się także do mnie wiele osób, które oczekują przeliczenia swoich świadczeń zgodnie z wyrokiem TK z dnia 4 czerwca 2024 r. (sygn. akt SK 140/20).

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego, w którym uznano, iż art. 25 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251) w zakresie, w jakim dotyczy osób, które złożyły wniosek o przyznanie świadczeń, o których mowa w tym przepisie, przed 6 czerwca 2012 r., jest niezgodny z art. 67 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, decyduje o podstawie prawnej do ponownego przeliczenia emerytur dla kobiet z rocznika 1953.

Z tego wyroku wynika, że system obliczania wysokości świadczenia emerytalnego, który zakłada pomniejszenie świadczeń na podstawie wcześniejszych wypłat emerytur, jest niezgodny z zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 67 Konstytucji RP obywatele mają bowiem prawo do zabezpieczenia społecznego, w tym do świadczeń emerytalnych, które powinny odpowiadać godziwym warunkom życia. Pomniejszenie świadczenia emerytalnego w sposób, który nie uwzględnia w pełni wkładu obywatela w system, może zostać uznane za naruszenie tych praw. Wyrok ten jest kluczowy, ponieważ decyduje o podstawie prawnej do ponownego przeliczenia emerytur dla osób z rocznika 1953.

Trybunał Konstytucyjny wydaje orzeczenia w sprawach, które mają istotne znaczenie dla konstytucyjnych praw obywateli. W tej sytuacji, jeśli wyrok trybunału stwierdza, że osoby te mają prawo do wyższych świadczeń emerytalnych, a rząd nie podjął odpowiednich działań w celu opublikowania tego wyroku w Dzienniku Ustaw, może to rodzić pytania o legalność dalszego postępowania administracji publicznej. Sytuacja ta wywołuje zrozumiałe poczucie braku sprawiedliwości wśród obywateli.

Zwracam również uwagę na fakt, że osoby, które przez wiele lat płaciły składki i ciężko pracowały na rzecz naszej ojczyzny, nie mogą być traktowane w sposób, który budzi wątpliwości co do ich praw obywatelskich.

Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, że żadna uchwała sejmowa nie może podważać ważności wyroku Trybunału Konstytucyjnego i zgodnie z Konstytucją RP wyroki trybunału mają moc wiążącą niezależnie od tego, czy zostały opublikowane w Dzienniku Ustaw, zwracam się do Pani Minister z pytaniami:

  1. Jakie kroki planuje rząd, aby rozwiązać problem osób, które zostały pokrzywdzone przez dotychczasowe nieprawidłowe naliczenie emerytur?
  2. Czy przewiduje się jakiekolwiek rozwiązania rekompensujące potencjalne straty emerytów wynikające z tego typu pomniejszenia świadczeń?
  3. Kiedy ministerstwo przedłoży projekt nowelizacji przepisów, aby wykonać wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r.?