w sprawie monitorowania działalności lobbingowej
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 04-04-2025
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 8551 Pana Posła Przemysława Wiplera w sprawie monitorowania działalności lobbingowej, uprzejmie przedstawiam poniższe informacje.
Odnosząc się do zagadnienia poruszonego w niniejszej interpelacji, na wstępie należy wyjaśnić, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA), realizując zadania ministra właściwego do spraw administracji publicznej wynikające z ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa[1] oraz ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej[2] (art. 6 ust. 1 pkt 7), odpowiada jedynie za prowadzenie rejestru podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową.
W związku z powyższym, w świetle obowiązujących przepisów prawa, ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej nie powierzono całości spraw związanych z działalnością lobbingową, a wyłącznie prowadzenie rejestru podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową. Należy bowiem zauważyć, że obszar działalności lobbingowej obejmuje różne aspekty funkcjonowania Państwa oraz wiele działów administracji rządowej. Powiązane z nią są m.in. kwestie tworzenia prawa, bezpieczeństwa Państwa, zapobiegania zachowaniom korupcyjnym czy rozwoju gospodarki.
Rejestr podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową[3] jest dostępny na stronie MSWiA, pod linkiem: https://www.gov.pl/web/mswia/dzialalnosc-lobbingowa. Rejestr jest uzupełniany na bieżąco. Dotychczas[4] w rejestrze zostało odnotowanych 620 podmiotów.
W okresie od 2015 r. do czasu udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację wprowadzono (na wniosek zainteresowanych) ponad 60 modyfikacji dotyczących poszczególnych podmiotów zgłoszonych do rejestru. W rejestrze są odnotowywane wszelkie zmiany obejmujące zarówno modyfikacje (odnoszące się głównie do zmiany adresu siedziby podmiotu), jak i wykreślenia podmiotów, wraz z datą ich wprowadzenia. Przy czym, podmioty wykreślone nadal figurują w rejestrze, jednak z adnotacją w odpowiedniej kolumnie o zaprzestaniu prowadzenia zawodowej działalności lobbingowej.
Od wejścia w życie przedmiotowej ustawy do 15 marca 2025 r. minister właściwy do spraw administracji publicznej nie wydał decyzji, o których mowa w art. 19 ust. 2 ustawy o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa, bowiem nałożenie kary przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej nie następuje z urzędu. Minister właściwy do spraw administracji publicznej działa na wniosek organu, wobec którego podmiot, który nie został wpisany do rejestru, podjął zawodowe działania lobbingowe. Przepis art. 19 ustawy o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa należy odczytywać łącznie z art. 17, zgodnie z którym, w przypadku stwierdzenia, że czynności wchodzące w zakres zawodowej działalności lobbingowej są wykonywane przez podmiot, który nie został wpisany do rejestru, właściwy organ władzy publicznej niezwłocznie informuje o tym na piśmie ministra właściwego do spraw administracji publicznej. Zatem do obowiązków organu dokonującego zgłoszenia – w trybie art. 17 ustawy o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa – należy dokonanie oceny, czy działalność danego podmiotu ma charakter zawodowej działalności lobbingowej. Dopiero stwierdzenie, że podejmowane przez dany podmiot czynności wchodzą w zakres zawodowej działalności lobbingowej, daje podstawę do wystąpienia z udokumentowanym wnioskiem do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, będąc organem do którego są zgłaszane wnioski – na podstawie art. 17 ustawy o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa – i który jednocześnie posiada kompetencje do nakładania kar w drodze decyzji administracyjnej, nie może „w zastępstwie” danego organu dokonywać takiej oceny.
Jednocześnie należy wskazać, że MSWiA, zgodnie z zarządzeniem Nr 23 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie sposobu postępowania w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji przy załatwianiu spraw z zakresu działalności lobbingowej[5], jest koordynatorem wystąpień lobbingowych kierowanych wyłącznie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Informacja o działaniach podejmowanych wobec Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji przez podmioty wykonujące zawodową działalność lobbingową za okres od 2017 r. do 2024 r. jest dostępna na stronie internetowej MSWiA pod linkiem: https://www.gov.pl/web/mswia/informacja-o-dzialaniach-podejmowanych-wobec-ministra-spraw-wewnetrznych-i-administracji-przez-podmioty-wykonujace-zawodowa-dzialalnosc-lobbingowa, natomiast za lata wcześniejsze pod linkiem: https://archiwumbip.mswia.gov.pl/bip/dzialalnosc-lobbingowa?page=0.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. z 2017 r. poz. 248, z późn. zm.
[2] Dz. U z 2024 r. poz. 1370, z późn. zm.
[3] Dalej: rejestr.
[4] Stan na 24 marca 2025 r.
[5] Dz. Urz. MSWiA poz. 36.