Interpelacja nr 8722

do ministra edukacji

w sprawie rozważenia możliwości zmiany przepisów dotyczących przekazywania kwot potrzeb oświatowych wynikających z wprowadzonych korekt w roku budżetowym

Zgłaszający: Adam Krzemiński

Data wpływu: 18-03-2025

Burmistrz Przasnysza zwrócił się z prośbą o rozważenie możliwości zmiany przepisów dotyczących przekazywania kwot potrzeb oświatowych wynikających z wprowadzonych korekt w roku budżetowym.

Na podstawie art. 36 oraz art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1572, z późn. zm.), art. 50 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 152, z późn. zm.) zostaną ponownie naliczone potrzeby oświatowe na 2025 rok.

Zgodnie z art. 81 ust. 2 ww. ustawy do obliczenia potrzeb oświatowych na 2025 rok minister właściwy do spraw oświaty i wychowania wykorzystał dane zgromadzone w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 15 maja 2024 r. W związku tym, że podziału potrzeb oświatowych na rok 2025 dokonano po raz pierwszy na podstawie nowej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, wyjątkowo nie przewidziano dla tego roku procesu weryfikacji. W związku z tym samorząd nie miał możliwości sprawdzenia ani dostępu do wprowadzanych danych w systemie informacji oświatowej. Po otrzymaniu metryczki potrzeb oświatowych na 2025 rok oraz szczegółowych raportów wykazanych danych przez placówki oświatowe ustalono, iż zostały nieprawidłowo wprowadzone dane dotyczące godzin wsparcia nauczycieli współorganizujących, którzy pracują na rzecz uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Nieprzypisanie powyższych godzin wsparcia ma ogromny skutek finansowy dla samorządu w obecnym roku budżetowym.

Dane dziedzinowe ucznia w związku z kształceniem specjalnym gromadzone są w systemie informacji oświatowej na podstawie art. 12 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej. Od 1 września 2023 r. podmioty przekazujące dane do bazy danych SIO mają obowiązek wykazywania w SIO danych o liczbie godzin pomocy udzielanej uczniowi, o których mowa w art. 12 ust. 6-12 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej.

Na podstawie wprowadzonych danych nowy model finansowania zakłada, że jeżeli uczeń z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera, lub niepełnosprawnościami sprzężonymi:

- nie otrzymuje żadnego wsparcia - nie zostanie na niego naliczona kwota potrzeb oświatowych;
- otrzymuje do 2 godzin wsparcia włącznie - zostanie naliczona waga o wartości 1,5, tj. kwota ok. 14 tys. zł,
- otrzymuje od 2 do 5 godzin wsparcia włącznie - zostanie naliczona waga o wartości 3,6, tj. kwota ok. 34 tys. zł,
- otrzymuje od 5 do 10 godzin wsparcia włącznie - zostanie naliczona waga o wartości 7,1, tj. kwota ok. 67 tys. zł,
- otrzymuje ponad 10 godzin wsparcia - zostanie naliczona waga o wartości 9,5, tj. kwota ok. 90 tys. zł.

W związku z powyższym brak przypisania godzin nauczyciela współorganizującego do ucznia spowodowało naliczenie środków w wadze o wartości 1,5, tj. kwoty ok. 14 000 zł zamiast kwoty ok. 90 000 zł w wadze o wartości 9,5.

Powyższe dane zostały nieprawidłowo wprowadzone zarówno przez placówki publiczne, jak i niepubliczne w mieście Przasnysz.

Należy zwrócić uwagę, iż na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 27 października 2017 roku o finansowaniu zadań oświatowych niepubliczne przedszkole niebędące przedszkolem specjalnym, niespełniające warunków, o których mowa w ust. 1, otrzymuje na każdego ucznia dotację z budżetu gminy w wysokości równej 75% podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż przewidziana kwota potrzeb oświatowych na takiego ucznia niepełnosprawnego przedszkola dla gminy. Zgodnie z powyższym organ dotujący placówki niepubliczne zobowiązany jest do wypłaty dotacji w obecnym roku budżetowym na podstawie wykazanych godzin wsparcia w comiesięcznych informacjach o uczniach uczęszczających do danej placówki. Dane wykazane w comiesięcznych informacjach odnośnie do liczby godzin wsparcia nie pokrywają się z danymi wprowadzonymi do systemu informacji oświatowej, na podstawie których naliczone zostały potrzeby oświatowe. Samorząd z uwagi na nieprawidłowe wykazanie danych przez niepubliczne placówki oświatowe jest zobowiązany wypłacić w 2025 roku kwotę ok. 1 169 000 zł wyższą niż naliczone potrzeby oświatowe na uczniów niepełnosprawnych w niepublicznych placówkach oświatowych.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego ponowne przeliczenie potrzeb oświatowych za rok 2025 przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania nastąpi do dnia 30 czerwca 2026 r. W wyniku dokonania ustawowego procesu weryfikacji danych wprowadzonych do systemu informacji oświatowej środki zostaną przekazane dopiero w 2027 roku.

W związku z powyższym w roku 2025 burmistrz miasta Przasnysz jest zobowiązany do zagwarantowania własnych środków niezbędnych do sfinansowania zadań oświatowych w wysokości ok. 2 096 000 zł. Stanowi to bardzo duże obciążenie dla budżetu miasta skutkujące niezrealizowaniem zaplanowanych inwestycji bądź zaciągnięciem kredytów.

Dlatego, będąc przekonany, że w wielu organach prowadzących może wystąpić analogiczny problem, zwracam się z pytaniem:

Czy ministerstwo planuje możliwość dokonania korekt dających szansę na uzupełnienie środków zgodnie z faktycznymi potrzebami finansowymi JST?

Z wyrazami szacunku

Adam Krzemiński