do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie umów o dzieło
Zgłaszający: Anna Gembicka, Jarosław Sachajko
Data wpływu: 30-03-2025
Szanowna Pani Minister,
w związku z artykułem opublikowanym w mediach pt. „Umowy o dzieło coraz mniej popularne. Zaskakujące dane ZUS“ zwracam się z uprzejmą prośbą o przedstawienie informacji w sprawie malejącej liczby umów o dzieło zgłaszanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz związanych z tym trendów na rynku pracy w latach 2021–2024.
Z treści artykułu wynika, że w 2024 roku do ZUS przekazano 1,1 mln formularzy RUD, na których zgłoszono blisko 1,4 mln umów o dzieło – jest to najniższa liczba od początku funkcjonowania rejestru w 2021 roku. W porównaniu z 2023 rokiem odnotowano spadek o 235,1 tys. umów. Eksperci wskazują na możliwe przyczyny, takie jak zmiana preferencji zatrudniających i zatrudnionych na inne formy współpracy (np. umowy B2B, ryczałt czy IP Box), silna pozycja pracowników na rynku pracy, a także potencjalny wpływ rejestru ZUS na ostrożność pracodawców w stosowaniu tej formy zatrudnienia. Jednocześnie zauważono niewielki wzrost odsetka umów o dzieło zawieranych z cudzoziemcami.
W świetle powyższego kieruję do Pani Minister następujące pytania:
Jakie są, według rządu, główne przyczyny spadku liczby zgłaszanych umów o dzieło w 2024 r.? Czy rząd dysponuje analizami wskazującymi, czy jest to efekt zmiany regulacji (np. wprowadzenia rejestru umów o dzieło w 2021 roku), sytuacji na rynku pracy, czy też innych czynników ekonomicznych i społecznych?
Jak na tle malejącej liczby umów o dzieło kształtowała się liczba osób zatrudnionych w Polsce w latach 2021–2024, w tym w podziale na umowy o pracę, umowy zlecenia oraz inne formy zatrudnienia (np. samozatrudnienie, umowy B2B)? Czy rząd posiada dane wskazujące na przesunięcie pracowników z umów o dzieło na inne formy kontraktów?
Jakie zmiany w liczbie zawartych umów o pracę oraz umów zlecenia odnotowano w tym samym okresie (2021–2024)? Czy spadek popularności umów o dzieło przełożył się na wzrost liczby umów podlegających obowiązkowym składkom ZUS?
Jakie konsekwencje ekonomiczne i społeczne rząd przewiduje w związku z obserwowanym trendem, w szczególności w odniesieniu do przyszłych świadczeń emerytalnych osób, które dotychczas korzystały z umów o dzieło jako głównej formy zatrudnienia?