w sprawie drastycznego spadku poziomu edukacji w wyniku zniesienia prac domowych
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer
Warszawa, 22-04-2025
Szanowni Państwo Posłowie
w związku z interpelacją z 4 kwietnia 2025 r. w sprawie drastycznego spadku poziomu edukacji w wyniku zniesienia prac domowych, przedstawiam poniższe informacje.
Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 22 marca 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych[1] nie wprowadziło zakazu zadawania prac domowych. Ograniczeniu podlega jedynie zadawanie pisemnych i praktyczno-technicznych prac domowych w klasach I-III szkoły podstawowej (przy pozostawieniu możliwości zadawania prac w zakresie ćwiczeń usprawniających motorykę małą). Natomiast w klasach IV-VIII nauczyciele nadal mogą zadawać tego rodzaju prace domowe według własnego uznania, z tym, że uczeń zamiast oceny otrzyma informację zwrotną o jakości wykonania pracy domowej. Informacja zwrotna, a nie ocena, pełni w tym wypadku funkcję wspomagającą ucznia w procesie edukacyjnym.
W opinii Ministerstwa Edukacji Narodowej w dobie rosnącego wpływu nowoczesnych technologii na edukację i możliwości powszechnego wykorzystywania przez uczniów m.in. sztucznej inteligencji i specjalnych aplikacji na telefonach komórkowych – wątpliwe jest ocenianie pracy, co do której nie ma pewności, kto jest jej autorem. Nie przyczynia się to bowiem do realnego rozwoju i postępów w nauce, tylko sprowadza się do procesu powielania wygenerowanych treści.
Informuję również, że Ministerstwo Edukacji Narodowej kieruje swoje działania przede wszystkim na wspieranie nauczycieli w organizacji procesu dydaktycznego z uwzględnieniem ww. zmiany. W tym celu Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy opracował informatory zawierające przykładowe rozwiązania i dobre praktyki przydatne w zadawaniu prac domowych zgodnie z wymogami rozporządzenia.
W publikacjach zaprezentowane są także wnioski, jakie płyną z badań naukowych na temat prac domowych oraz omówione są różnorodne czynniki i strategie, wynikające z nich dla praktyki szkolnej. Materiały można znaleźć na stronie IBE pod adresem:
https://ibe.edu.pl/pl/aktualnosci/2316-informatory-dotyczace-prac-domowych-juz-do-pobrania
Ponadto informuję, że planowana jest ewaluacja wprowadzonej zmiany. Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy prowadzi badania, które mają pokazać, jak ww. rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 22 marca 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych zostało wdrożone w różnych szkołach. Instytut zbierze opinie nauczycieli oraz uczniów, a także przeanalizuje jak zmienią się wyniki egzaminów po roku szkolnym 2024/25 (względem zeszłych lat) w szkołach, które zaprzestały zadawania prac domowych, w porównaniu do szkół które od lat prac domowych nie stosowały (metoda różnic w różnicach, ang. Difference-in-Difference).
Jednocześnie należy zauważyć, że wyników egzaminu ósmoklasisty co do zasady nie można porównywać z wynikami z lat ubiegłych, w tym roku również dlatego, że podstawą przeprowadzenia egzaminu ósmoklasisty w latach 2021 – 2024 były tzw. wymagania egzaminacyjne[2], natomiast w obecnym roku szkolnym podstawą przeprowadzania tego egzaminu będą wymagania określone w podstawie programowej kształcenia ogólnego.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
Sekretarz Stanu
[1] Dz. U. z 2024 r. poz. 438.
[2] Określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji i Nauki w sprawie wymagań egzaminacyjnych dla egzaminu ósmoklasisty przeprowadzanego w roku szkolnym 2022/2023 i 2023/2024 (Dz. U. z 2022 r. poz. 1591).