do ministra zdrowia
w sprawie zapewnienia rodzicom dzieci hospitalizowanych na oddziałach intensywnej terapii możliwości całodobowego towarzyszenia dziecku
Zgłaszający: Marcelina Zawisza
Data wpływu: 03-04-2025
Szanowna Pani Ministro,
w obliczu licznych wyzwań związanych z leczeniem dziecka na oddziale intensywnej terapii (OIT) niezbędne jest zapewnienie nie tylko najwyższej jakości opieki medycznej, ale również wsparcia emocjonalnego, które odgrywa kluczową rolę w procesie zdrowienia.
Dla osoby dorosłej pobyt na OIT stanowi poważne obciążenie psychiczne, jednak dla dziecka bywa o wiele trudniejszy. Konieczność wykonywania procedur medycznych, które często są nieprzyjemne, wzbudzają strach i wiążą się z bólem, generuje ogromny stres zarówno u dziecka, jak i jego rodziny. Niestety, w Polsce dziecko musi stawić czoła tym trudnościom samo. Stres związany z pobytem na OIT nie powinien być pogłębiany przez przymusową rozłąkę, sprowadzaną nań przez zasady odwiedzin określane wewnętrznymi przepisami obowiązującymi w każdym szpitalu. Obecnie w Polsce nie istnieją odgórne rozporządzenia, które regulowałyby zasady przebywania rodzica przy dziecku hospitalizowanym na OIT. W niektórych oddziałach rodzic może spędzać przy dziecku mniej niż 4 godziny dziennie.
Dowodem, że system ten może oraz musi zatroszczyć się o najmłodszych pacjentów lepiej, jest Oddział Anestezjologii i Intensywnej Terapii Instytutu Gruźlicy i Chorób Płuc Oddziału Terenowego im. Jana i Ireny Rudników w Rabce-Zdroju. Umożliwia on rodzicom całodobowe towarzyszenie dziecku podczas pobytu na oddziale.
W materiale Faktów TVN Wojciech Szatkowski (specjalista anestezjologii i intensywnej terapii pracujący w Oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii Instytutu Gruźlicy i Chorób Płuc, Oddziału Terenowego im. Jana i Ireny Rudników w Rabce-Zdroju) powiedział: „Jesteśmy w stanie leczyć ból. Jesteśmy w stanie zapewnić pacjentowi bezbolesność procedur i tego pobytu pooperacyjnego, ale to nie jest wszystko, czego tak na dobrą sprawę dziecko potrzebuje. Dziecko potrzebuje poczucia bezpieczeństwa”. Dodaje także „Zmuszeni są koledzy, żeby sedować dzieci bądź usypiać, żeby zabezpieczyć się przed ich własnymi działaniami, co w dużej mierze wynika z tego stresu, które dziecko przeżywa oddzielone od rodzica”. Doprowadzenie do sytuacji, która wymaga wykonywania dodatkowych zabiegów medycznych by oddzielić dziecko od strachu wywołanego rozłąką z rodzicami powinno budzić sprzeciw każdej osoby, której bliskie jest dobro dzieci.
W polskim ustawodawstwie brakuje również jednoznacznych przepisów określających, co może stanowić podstawę do odmowy przebywania rodzica przy dziecku, a także jasnych procedur weryfikacji decyzji o rozdzieleniu dziecka od opiekuna.
Zgodnie z punktem 9 Karty Praw Dziecka-Pacjenta sygnowanym przez Rzecznika Praw Pacjenta i Rzecznika Praw Dziecka, dziecko ma prawo do obecności rodzica w szpitalu. Lekarze mogą zdecydować o tym, że rodzic nie może towarzyszyć dziecku jedynie w wyjątkowych sytuacjach.
Zgodnie z Europejską Kartą Praw Dziecka w Szpitalu „rodzicom należy stwarzać warunki pobytu w szpitalu razem z dzieckiem, należy ich zachęcać i pomagać im w pozostawaniu przy dziecku”.
W związku z powyższym, na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), uprzejmie prosimy o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Kiedy w Ministerstwie Zdrowia zostaną ukończone prace nad nowelizacją rozporządzenia w sprawie standardu organizacyjnego opieki zdrowotnej w dziedzinie anestezjologii i intensywnej terapii zapewniającą rodzicom dzieci hospitalizowanych na oddziałach intensywnej terapii całodobowe towarzyszenie dziecku oraz obligującą osoby kierujące tymi oddziałami do podjęcia niezbędnych zmian organizacyjnych?
Kiedy zostaną wydane przez Ministerstwo Zdrowia wytyczne dotyczące postępowania na oddziałach anestezjologii i intensywnej terapii?
Jakie środki ministerstwo planuje przeznaczyć na realizację wytycznych?
Jeśli prace opisane w punkcie 1 i 2 nie zostały rozpoczęte - kiedy Ministerstwo Zdrowia planuje rozpocząć ich realizację? Jaki jest harmonogram tych prac?
Jakie działania Ministerstwo Zdrowia podejmie w celu zapewnienia dzieciom hospitalizowanym w oddziałach intensywnej terapii realizacji praw, które zgodnie z Kartą Praw Dziecka-Pacjenta oraz Europejską Kartą Praw Dziecka w Szpitalu są im należne?
Jakie działania podejmie Ministerstwo Zdrowia w celu precyzyjnego określenia podstaw do odmowy przebywania rodzica przy dziecku oraz wprowadzenia procedury weryfikacji argumentów osób decydujących o takiej odmowie, aby nie dochodziło do rozdzielania dzieci z rodzicami wbrew ich woli?