Interpelacja nr 9447

do ministra klimatu i środowiska

w sprawie poszerzenia możliwości zadysponowania przez konsumenta przysługującym mu zwrotem kaucji, w myśl ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, na cele charytatywne

Zgłaszający: Klaudia Jachira

Data wpływu: 21-04-2025

Szanowna Pani Ministro,

w związku z faktem, że od 1 października 2025 roku zacznie obowiązywać w Polsce system kaucyjny, którego podstawą do wprowadzenia w Polsce była dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej 2019/904 w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko (tzw. dyrektywa SUP), chciałabym poddać pod rozwagę ministerstwa dodatkową możliwość zagospodarowania środków z tytułu zwrotu kaucji. Zgodnie z zasadą rozszerzonej odpowiedzialności producenta, wprowadzający napoje w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym będą finansowali system kaucyjny. Wprowadzający, będą ponosili koszty związane m.in. ze zbiórką, odbieraniem i transportem opakowań i odpadów czy prowadzeniem ewidencji i rozliczaniem kaucji. System będzie dodatkowo finansowany z niezwróconej kaucji oraz ze sprzedaży materiałów pochodzących z recyklingu. Jak wyjaśnia na łamach „Polityki” prezes Krajowego Systemu Kaucyjnego Zwrotka SA Aleksander Traple, w praktyce ma to wyglądać w ten sposób, że w większych sklepach staną specjalne urządzenia. W przypadku niektórych punktów handlowych, zwłaszcza dużych, znajdą się na zewnątrz. Dzięki temu będą dostępne przez całą dobę, a nie tylko w godzinach otwarcia sklepu. Te maszyny mają przyjmować butelki i puszki, następnie sczytywać kod kreskowy i sprawdzać (np. analizując ich kształt, kolor i masę), czy nie został umieszczony na innym opakowaniu. – Jeśli wszystko będzie się zgadzać, automat wyda kupon o wartości przysługującej klientowi kaucji. Pojawi się także opcja rozliczeń bezgotówkowych, czyli bezpośrednio na kartę płatniczą lub BLIK konsumenta. W przyszłości będzie możliwość zapisania środków na koncie klienta w postaci cyfrowej (np. e-paragon), bez konieczności drukowania potwierdzenia w aplikacji lojalnościowej danego sklepu. Wybór pomiędzy takim nowoczesnym rozwiązaniem a tradycyjnym kuponem będzie należał do konsumenta[1].

Biorąc pod uwagę powyższe, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska we współpracy z Ministerstwem Cyfryzacji, a być może także Ministerstwem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej byłoby skłonne opracować system, w ramach którego osoby uprawnione do uzyskania zwrotu kaucji miałyby możliwość przekazania jej na pozarządowe organizacje pożytku publicznego i cele charytatywne?
2. Bądź też czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska we współpracy z samorządami mogłoby opracować plan lokalnych funduszy celowych finansowanych ze środków płynących ze zwrotu kaucji, które mogłyby być bezpośrednio przekazywane do takich lokalnych jednostek finansowych na zaspokojenie potrzeb mieszkańców gmin i wsi, np. po wpisaniu dedykowanego hasła przy korzystaniu z urządzenia przyjmującego odpady, czy złożeniu prostej deklaracji pracownikowi sklepu?

Z poważaniem

[1] https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/rynek/2274273,1,od-stycznia-nowy-system-kaucyjny-jak-oddawac-butelki-i-puszki-by-odzyskac-pieniadze.read