Odpowiedź na interpelację nr 9691

w sprawie wsparcia dla jednostek ochotniczych straży pożarnych w pow. ciechanowskim

Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Wiesław Leśniakiewicz

Warszawa, 29-05-2025

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację numer 9691 Pana Posła Rafała Romanowskiego w sprawie wsparcia dla jednostek ochotniczych straży pożarnych w pow. ciechanowskim, z uwzględnieniem stanowiska Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej (PSP), uprzejmie przedstawiam poniższe informacje.

W ustawie budżetowej na rok 2025 z dnia 9 stycznia 2025 r.^[1] w części 42 – Sprawy wewnętrzne, w dziale 754 – Bezpieczeństwo publiczne i ochrona przeciwpożarowa, zaplanowano następujące środki:

1. rozdział 75409 – Komenda Główna PSP, Jednostki ochrony przeciwpożarowej włączone do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego (ksrg) – 90 555 tys. zł, z tego:

   § 6230 – wydatki majątkowe – 46 805 tys. zł,
   § 2820 – wydatki bieżące – 26 195 tys. zł,
   § 2820 – wydatki bieżące (rezerwa) – 17 555 tys. zł;

2. rozdział 75412 – Ochotnicze straże pożarne (OSP), jednostki ochotniczych straży pożarnych oraz związek ochotniczych straży pożarnych – 39 000 tys. zł, z tego:

   § 6230 – wydatki majątkowe – 18 000 tys. zł,
   § 2820 – wydatki bieżące – 21 000 tys. zł, z tego: dotacja dla jednostek OSP nienależących do ksrg – 16 000 tys. zł, dofinansowanie Dziecięcych i Młodzieżowych Drużyn Pożarniczych (MDP) – organizacja obozów dla członków MDP – 5 000 tys. zł.

Komendant Główny PSP dokonuje podziału limitu danej dotacji na poszczególne województwa w podziale na: wydatki majątkowe oraz wydatki bieżące.

Jako kryteria rozdziału limitów dotacji w ramach realizacji zadania pn. Zapewnienie gotowości bojowej jednostki ochrony przeciwpożarowej włączonej do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego na 2025 r. zastosowano:

• liczbę wyjazdów jednostek,
• liczbę jednostek działających w ramach ksrg,
• liczbę ludności w poszczególnych województwach.

Natomiast jako kryteria rozdziału limitów dotacji w ramach realizacji zadania publicznego pn. Przygotowanie jednostek ochotniczych straży pożarnych do działań ratowniczo-gaśniczych na 2025 r. zastosowano:

• liczbę jednostek OSP nienależących do ksrg,
• liczbę wyjazdów jednostek do zdarzeń,
• liczbę ludności w poszczególnych województwach.

Zgodnie z obowiązującymi zasadami udzielania dotacji komendanci wojewódzcy PSP otrzymują do podziału limit środków dotacji na dofinansowanie jednostek ochrony przeciwpożarowej na terenie województwa, w tym na wydatki majątkowe i bieżące. Komendanci powiatowi (miejscy) PSP opracowują zestawienie zweryfikowanych potrzeb przedstawionych przez jednostki ochrony przeciwpożarowej z terenu powiatu i przekazują je do właściwego komendanta wojewódzkiego PSP. Komendanci wojewódzcy PSP weryfikują potrzeby zgłoszone przez komendantów powiatowych (miejskich) PSP i dokonują podziału limitu środków na poszczególne powiaty. Następnie komendanci powiatowi (miejscy) PSP dokonują podziału limitu środków na poszczególne jednostki ochrony przeciwpożarowej.

Informuję także, że na zatwierdzonej^[2] przez Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji liście 262 jednostek OSP przewidzianych do dofinansowania na zakup samochodów ratowniczo-gaśniczych w 2025 r., znajdują się 33 jednostki OSP z terenu województwa mazowieckiego, z czego jedna jednostka OSP z powiatu ciechanowskiego (OSP Szyjki, gmina Glinojeck), która otrzyma dofinansowanie do zakupu średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego.

Odnosząc się natomiast do zagadnienia dotyczącego wdrożenia transparentnego, ogólnopolskiego systemu oceny i punktowego wsparcia jednostek OSP należy wskazać, że w bieżącym roku wprowadzono nowe zasady dofinansowania OSP (Wielkokryterialny Model Rankingowy) przy zakupie samochodów pożarniczych z budżetu państwa. Przedmiotowy system wskazuje kluczowe kryteria oceny, metody ważenia oraz wzór pozwalający na ustalenie listy rankingowej jednostek. Dzięki zastosowanemu podejściu proces oceny staje się transparentny i umożliwia efektywną alokację środków. Wnioski o dofinansowanie będą oceniane na podstawie wielokryterialnej analizy decyzyjnej, która uwzględnia następujące czynniki:

• stopień zagrożenia gminy,
• średni udział w działaniach ratowniczych,
• liczbę strażaków uprawnionych do udziału w akcjach,
• liczbę kierowców,
• wiek posiadanych pojazdów,
• możliwości garażowania,
• współczynnik zakupów w gminie (iloraz liczby pojazdów zakupionych w gminie od 2021 r. do liczby jednostek OSP),
• stopień dofinansowania zakupu wozu przez gminę oraz współczynniki operacyjne komendanta wojewódzkiego PSP i komendantów powiatowych (miejskich) PSP.

Każdemu z powyższych kryteriów przypisane są odpowiednie wagi, które odzwierciedlają ich znaczenie w procesie oceny. Wskazany proces będzie obowiązywał również w następnych latach.

Jednocześnie należy wskazać, że ustawa z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej^[3] zapewniła nową perspektywę i możliwość pozyskania środków finansowych na wsparcie dla jednostek OSP, przy udziale organów jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy jednostki OSP są podmiotami ochrony ludności. Środki finansowe przewidziane w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej (na poziomie nie niższym niż 0,3% PKB^[4]) przeznacza się na finansowanie lub dofinansowanie organów ochrony ludności i podmiotów ochrony ludności w zakresie realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej, odpowiednio na:

1. tworzenie i utrzymanie zasobów ochrony ludności, w tym rozwój krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, ochotniczych straży pożarnych i podmiotów ochrony ludności;
2. zakupy i modernizację sprzętu, w tym sprzętu teleinformatycznego;
3. budowę i utrzymanie baz magazynowych;
4. budowę, modernizację i remont infrastruktury związanej z ochroną ludności i obroną cywilną, w tym budowli ochronnych;
5. szkolenia i edukację.

Podstawą do podziału i wydatkowania środków na ww. cele będzie Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej, stanowiący podstawę finansowania realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej w latach 2025-2026.

Z kolei odnosząc się do kwestii dostępności szkoleń specjalistycznych dla druhów OSP z terenu powiatu ciechanowskiego należy wskazać, że szkolenia dla jednostek OSP są realizowane na podstawie Zasad przygotowania strażaków ratowników Ochotniczych Straży Pożarnych do udziału w działaniach ratowniczych z dnia 11 września 2023 r., zatwierdzonych przez Komendanta Głównego PSP.

W 2023 r. Ośrodki Szkolenia Komendy Wojewódzkiej (KW) PSP w Warszawie oraz Komenda Powiatowa (KP) PSP w Ciechanowie zrealizowały następujące szkolenia dla strażaków ratowników OSP z terenu powiatu ciechanowskiego:

• Szkolenie podstawowe strażaków ratowników OSP (77 słuchaczy);
• Szkolenie kierowców – konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP (21 słuchaczy);
• Szkolenie kierującego działaniem ratowniczym dla strażaka ratownika OSP – dowódcy OSP (25 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie naczelnika OSP (23 strażaków OSP kierujących działaniami ratowniczymi);
• Szkolenie komendanta gminnego OSP (5 naczelników OSP);
• Szkolenie z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy – metodyka przeprowadzania instruktażu stanowiskowego (11 naczelników OSP);
• Szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny służby (77 słuchaczy);
• Recertyfikacja Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy (KPP) strażaka ratownika OSP (20 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie LPR^[5] strażaka ratownika OSP (95 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie podstawowe dla abonentów sieci radiowej UKF ochrony przeciwpożarowej (95 strażaków ratowników OSP);
• Test w komorze dymowej (177 strażaków ratowników OSP);
• Kurs specjalistyczny obsługi i eksploatacji podnośników hydraulicznych (4 strażaków ratowników OSP).

Jednocześnie każdego roku KP PSP w Ciechanowie, wspólnie z zarządami gminnymi OSP, władzami samorządowymi oraz właścicielami firm i instytucji organizuje szereg ćwiczeń praktycznych, mających na celu doskonalenie działań ratowniczo-gaśniczych, uściślenie współpracy pomiędzy poszczególnymi służbami oraz zapoznanie się z obiektami, na których odbywają się ćwiczenia.

W 2023 r. jednostki OSP z terenu powiatu ciechanowskiego brały udział w następujących ćwiczeniach:

• 22 czerwca w miejscowości Słupia i Szczutowo powiat sierpecki zastęp GBA wraz z przyczepką pompową z OSP Sońsk brał udział w ćwiczeniach w ramach Sił i Środków Kompani Powodziowej „PŁOŃSK” Wojewódzkiego Odwodu Operacyjnego;
• 28 września zastęp z OSP Gąsocin brał udział w ćwiczeniach „DZIERZGOWO 2023” w ramach Sił i Środków Kompani Gaśniczej „MŁAWA” Wojewódzkiego Odwodu Operacyjnego;
• 22-24 listopada zastępy z OSP Kraszewo, Nasierowo Górne i Rydzewo udział brały w ćwiczeniach zorganizowanych przez KP PSP w Ciechanowie na terenie drukarni „H. BAUER” w Ciechanowie;
• 5 września zastępy z OSP Lekowo i Pawłowo brały udział w ćwiczeniach zorganizowanych przez KP PSP w Ciechanowie na terenie Zakładu Zwiększonego Ryzyka Tłoczni Gazu w Lekowie;
• 29 czerwca zastępy OSP Glinojeck, Ościsłowo, Szyjki i Malużyn brały udział w ćwiczeniach zorganizowanych przez KP PSP w Ciechanowie na terenie Pfeifer&Langen Polska S.A. Cukrownia Glinojeck;
• 17 czerwca zastępy OSP Gąsocin i Młocka przy wykorzystaniu pojazdów typu Quad brały udział w ćwiczeniach poszukiwawczych na terenie poligonu w miejscowości Targonie wraz z Policją, wojskiem i podmiotami działającymi w ramach Państwowego Ratownictwa Medycznego;
• 29 marca zastęp OSP Ościsłowo brał udział w ćwiczeniach zorganizowanych przez KP PSP w Ciechanowie na terenie zakładu IL Cosmetics Polska w Ciechanowie.

Natomiast w 2024 r. Ośrodki Szkolenia KW PSP w Warszawie oraz KP PSP w Ciechanowie zrealizowały następujące szkolenia dla strażaków ratowników OSP z terenu powiatu ciechanowskiego:

• Szkolenie podstawowe strażaków ratowników OSP (81 słuchaczy);
• Szkolenie kierowców – konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP (21 słuchaczy);
• Szkolenie kierującego działaniem ratowniczym dla strażaka ratownika OSP – dowódcy OSP (22 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie naczelnika OSP (17 strażaków OSP kierujących działaniami ratowniczymi);
• Szkolenie z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy – metodyka przeprowadzania instruktażu stanowiskowego (9 naczelników OSP);
• Szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny służby (81 słuchaczy);
• Recertyfikacja KPP strażaka ratownika OSP (47 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie z zakresu KPP strażaka ratownika OSP (5 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie LPR strażaka ratownika OSP (128 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie podstawowe dla abonentów sieci radiowej UKF ochrony przeciwpożarowej (81 strażaków ratowników OSP);
• Test w komorze dymowej (149 strażaków ratowników OSP);
• Szkolenie z zakresu ratownictwa technicznego dla strażaków ratowników OSP (70 strażaków ratowników OSP).

Ponadto w 2024 r. jednostki OSP z terenu powiatu ciechanowskiego brały udział w ćwiczeniach:

• 25 czerwca na jeziorze Lucieńskim (pow. gostyniński) zastęp GBA wraz z przyczepką pompową z OSP Sońsk brał udział w ćwiczeniach pod kryptonimem „Gostynin 2024” w ramach Sił i Środków Kompani Powodziowej „PŁOŃSK” Wojewódzkiego Odwodu Operacyjnego;
• 20 sierpnia na terenie Leśnictwa Dzierzgowo zastęp GBA z OSP Gąsocin brał udział w ćwiczeniach „LAS 2024” w ramach Sił i Środków Kompani Gaśniczej „MŁAWA” Wojewódzkiego Odwodu Operacyjnego;
• 17 października w miejscowości Kondrajec Pański zastępy OSP Glinojeck, Ościsłowo, Szyjki i Malużyn brały udział w ćwiczeniu zorganizowanym przez KP PSP w Ciechanowie na terenie zakładu zwiększonego ryzyka;
• 19-21 sierpnia zastępy OSP Sońsk, Gąsocin i Nasierowo Górne brały udział w ćwiczeniach i zapoznaniu z obiektem - kościołem pod wezwaniem Św. Mikołaja w Ciemniewku (gm. Sońsk);
• 14 czerwca w miejscowości Zygmuntowo (gm. Glinojeck), na terenie Cukrowni Glinojeck strażacy z OSP Sońsk, Gąsocin, Nasierowo Górne, Modła, Glinojeck, Szyjki, brali udział w ćwiczeniach na mobilnym trenażerze DRAGER z zakresu gaszenia pożarów wewnętrznych;
• 8 października zastępy z OSP Lekowo i Pawłowo brały udział w ćwiczeniach zorganizowanych przez KP PSP w Ciechanowie na terenie zakładu zwiększonego ryzyka Tłoczni Gazu w Lekowie.

Jednocześnie zgodnie z przekazaną informacją KP PSP w Ciechanowie planuje przeszkolić w 2025 r. następującą liczbę strażaków ratowników OSP w poszczególnych dziedzinach ratowniczych:

Przedstawiając powyższe informuję, że obecnie realizowana liczba szkoleń pozwala na zapewnienie odpowiedniej gotowości operacyjnej na terenie powiatu.

Z poważaniem

z up. Wiesław Leśniakiewicz
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji

^[1] Dz. U. poz. 63.

^[2] https://www.gov.pl/web/mswia/do-osp-trafia-samochody-ratowniczo-gasnicze-mswia-lista-jednostek-na-2025-r-zatwierdzona

^[3] Dz. U. poz. 1907.

^[4] Produkt krajowy brutto.

^[5] Lotniczego Pogotowia Ratunkowego