Interpelacja nr 9889

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie konieczności zmian przepisów dotyczących funkcjonowania zakładów aktywności zawodowej

Zgłaszający: Piotr Głowski, Maria Małgorzata Janyska, Iwona Karolewska, Krystyna Sibińska, Jarosław Urbaniak, Rafał Siemaszko, Bartosz Zawieja

Data wpływu: 16-05-2025

Szanowna Pani Minister,

z wnioskiem o podjęcie działań legislacyjnych w sprawie funkcjonowania zakładów aktywności zawodowej zwrócił się do mnie Zakład Aktywności Zawodowej w Pile. Przedstawione przez kierownictwo zakładu postulaty wskazują na szereg nieżyciowych i utrudniających działalność przepisów, które w obecnym kształcie nie tylko ograniczają możliwość realnej aktywizacji zawodowej osób z niepełnosprawnościami, ale wręcz mogą prowadzić do stopniowej likwidacji takich placówek.

Zasygnalizowane problemy dotyczą m.in. obowiązku zapewniania doraźnej opieki medycznej (często realizowanego jedynie w sposób pozorny), obowiązku każdorazowego informowania kontrahentów o możliwości skorzystania z ulg na PFRON (również w przypadkach oczywistej bezzasadności), a przede wszystkim – obecnych wskaźników zatrudnienia osób ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. W praktyce przepisy te zmuszają ZAZ-y do odmawiania zatrudnienia osobom z umiarkowaną niepełnosprawnością intelektualną, mimo że to właśnie ta grupa znajduje się w szczególnie trudnej sytuacji na rynku pracy.

Z zadowoleniem odnotowuję, że w tej sprawie został już złożony projekt poselski zmierzający do zmiany obowiązujących regulacji. Niemniej jednak, zważywszy na wagę problemu i jego wpływ na przyszłość ZAZ-ów w Polsce, konieczne jest również jasne stanowisko resortu odpowiedzialnego za politykę społeczną i rynek pracy.

W związku z powyższym zwracamy się z następującymi pytaniami:

1. Czy ministerstwo dostrzega potrzebę nowelizacji przepisów dotyczących obowiązku zapewniania doraźnej opieki medycznej w ZAZ, tak aby uwzględnić realne warunki funkcjonowania tych zakładów?

2. Czy planowane jest uelastycznienie obowiązku informowania kontrahentów o ulgach PFRON, zwłaszcza w sytuacjach, gdy kontrahent ewidentnie nie kwalifikuje się do ich wykorzystania?

3. Czy ministerstwo rozważa zmianę wskaźnika zatrudnienia osób ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, tak aby umożliwić zatrudnianie większej liczby osób z niepełnosprawnością intelektualną, które mają znacznie mniejsze szanse na zatrudnienie w warunkach otwartego rynku pracy?