10. kadencja, 16. posiedzenie, 2. dzień (24-07-2024)

40. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie uczczenia 119. rocznicy stracenia Stefana Okrzei (druki nr 568 i 572).

Poseł Marek Biernacki:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe - Trzecia Droga przedstawiam stanowisko wobec sprawozdania Komisji Kultury i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie uczczenia 119. rocznicy stracenia Stefana Okrzei, druk nr 568.

    Klub naturalnie będzie popierał tę uchwałę, będziemy nad nią pracowali. Stefan Okrzeja był działaczem, członkiem PPS-u, członkiem Organizacji Bojowej PPS-u, ale był przede wszystkim działaczem niepodległościowym. Od niego i od tego czasu zaczynają się też pierwsze zbrojne walki toczone z Rosjanami, od strzelaniny na pl. Grzybowskim. Warto przypomnieć o tym, że pierwsze manifestacje, które były w 1904 r., w sprawie uwolnienia Marcina Kasprzaka oraz manifestacje pokojowe, bo wtedy rozpoczęła się też wojna Rosji z Japonią, zostały brutalnie stłumione, manifestacja w Lesznie została stłumiona i rozbita przez jednostki carskie. Reakcją na to było to, że Organizacja Bojowa PPS-u zorganizowała, m.in. po słynnym posiedzeniu konferencji stu, odpowiedź zbrojną. Tak naprawdę 13 listopada 1904 r., kiedy po raz pierwszy padły strzały na pl. Grzybowskim, po raz pierwszy padły strzały od 1863 r. Dlaczego to jest tak ważny moment? Bo po powstaniu styczniowym był marazm. Był marazm, powstawały ruchy polityczne, w tym czasie, kiedy właśnie to się rozgrywało i były te ruchy pokojowe, Piłsudski i Dmowski byli w Tokio. Działały już i były rozwinięte te ruchy na bardzo dużą skalę, były pokojowe działania, nowoczesne działania polityczne. Ale po raz pierwszy ktoś wystąpił zbrojnie przeciwko władzy carskiej.

    Okrzeja poniósł straszne konsekwencje, bo w bardzo młodym wieku został skazany na karę śmierci, a musimy pamiętać, że car nieczęsto aż tak szafował karami śmierci. To nie była Rosja sowiecka czy obecna Rosja putinowska, o tym też musimy pamiętać. Były zesłania, kary śmierci też pojawiały się często, ale można było się od nich odwoływać. Okrzeja został skazany na karę śmierci, powieszono go przy Cytadeli.

    Jako działacz podziemnych struktur ˝Solidarności˝ pamiętam, jak powstawał młody ruch PPS-u i jak tworzyły się nowe ruchy polityczne. Okrzeja był dla nich w latach 80. właśnie symbolem działacza, był też takim pomnikiem dla nich. Chodzi o połączenie - walka Okrzei i walka innych Polaków w różnych ugrupowaniach. Wszędzie krew Polaków ma taką samą wartość, żebyśmy o tym nie zapominali. Ich celem była wolność Polski (Dzwonek), którą uzyskali w 1918 r. A tak naprawdę dopiero po okresie wielkiej ˝Solidarności˝, po 1989 r. mamy długi okres zwiększonej stabilności i bezpieczeństwa. Dlatego Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe będzie popierał tak ważną uchwałę. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia